Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 20, սյունակ 1
ԱԳԱՏ
«երկու բեւեռներով անցնող եւ ուղիղ անկյան տակ հատվող երկու մեծ շրջաններից յուրաքանչիւրը»
(աստղաբաշխական տերմին)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. `aqd
«կապ, կամար»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 77
Էջ 33, սյունակ 1
ԱՂԱԳ
(-ի, -աց)
(եղագ, եղանգ)
«ճանապարհ, ուղի, պատճառ, միջոց, հնար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա ակկադ. alāku(m), alaktu «ընթացք, ճանապարհ, ուղի» բառերի հետ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ակկադ.
alāku(m)
«ընթացք, ճանապարհ, ուղի»
ակկադ.
alaktu
«ընթացք, ճանապարհ, ուղի»
Էջ 43, սյունակ 1
ԱՄԲԱՐՀԱՒԱՃ
(-ի, -ից)
(ամպարհաւաճ, ամբարահաւաճ)
«ամբարտավան, գոռոզ, մեծամիտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Փոխառություն իրանական աղբյուրից, թեեւ բուն աղբյուրը չի ճշտված։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբարհաւաճութիւն,
ամբարհաւաճումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
ամբարիշտ
հայ.
ամբարտաւան
Էջ 63, սյունակ 1
ԱՆՑ
(-ի, -ից)
«անցում, ճանապարհ, ուղի, անցք, դիպված, նեղություն, վիժվածք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ant-
«առաջ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ant-s)
Հմմտ. հուն. ἀντομαι «հանդիպել, դիմել» (Pok. IEW 1, 49) կամ *snt-s-, *sent- «ընթանալ, գնալ»։ Հմմտ. հայ. ընթանալ (Ջահ. ՀԼՊ 147)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անցանել,
անցունակ,
անցարան,
անցիկ,
անցութիւն,
անցնող,
անցուորիկ,
հարեւանցի,
երջանցուկ,
թափանցանց,
լուսանցոյց,
վաղանցուկ,
անանց,
զանցուցանել,
ուխտազանցութիւն,
գերազանց,
առանց,
առանցանել,
առանցք,
զառանցել,
պատուիրազանցութիւն,
յանցանել,
յանցաւոր,
յանցանք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἀντομαι
«հանդիպել, դիմել»
հայ.
ընթանալ
Մատենագիտություն
Pok. IEW 49;
Ջահ. ՀԼՊ 147
Տե՛ս նաեւ
Էջ 72, սյունակ 1
ԱՋ
(-ոյ, -ու, -ում)
«աջ, աջ կողմ, աջ ձեռք, ձեռք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sē(i)dh-
«ուղիղ դեպի նպատակը գնալ, նպատակաուղղվել, դիմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sədhio-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աջակողմն,
աջաբեկ,
աջակից,
աջակցիլ,
աջեակ,
աջել,
աջին,
աջանալ,
(յ)աջող,
(յ)աջողակ,
աջողաձեռն,
չաջողութիւն,
յաջողել,
անյաջ,
աջողնալ,
յաջորդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
sādhati
«բերում է նպատակին»
հ. հնդկ.
sādhú
«ուղիղ»
հ. հնդկ.
sidhra
«հաջողակ»
հուն.
ἰθύς
«ուղիղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 246
Էջ 74, սյունակ 1
ԱՌԻԹ
(-ի, -աց)
«հարսնախոս, միջնորդ, բարեխոս, միջոց, առիթ, պատճառ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *rē-t(h)ā-)
*rē-, *(a)ri-, *rēi-
Ավելի քիչ հավանական է Պատրուբանիի ստուգաբանությունը՝ առ- նախդրով *ei-t- «գնալ» արմատից կազմված լինելու մասին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առթել,
առթական,
մահառիթ,
կենսառիթ,
շարժառիթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
reor
«հաշվել, համարել, կարծել»
լատ.
ratio
«հաշիվ, կապ, հարաբերություն, փոխհարաբերություն, հնարավորություն, ուղի, եղանակ, հիմք, շարժառիթ, պատճառաբանություն»
լատ.
rītus
«ծես, սովորություն»
հ. հնդկ.
iti
«ընթացք»
լատ.
itus
«ընթացք»
լատ.
iter
«ուղի միջոց»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 75, սյունակ 1
ԱՌՈՒ
(-ոյ, -ի, -աց)
«գետակ, ջրուղի, անցք, անցուղի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sreu-
(անմիջական նախաձեւ՝ *srut-, *sru- կամ *srui-)
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. srutá «հոսող», sruti «հոսանք, ուղի», հուն. ρυτός «հոսող», ρυσις «հոսանք», այլեւ՝ հայ. առոգ, առոգ(ան)ել, ոռոգ(ան)ել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առուահանք,
առուամէջք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
srutá
«հոսող»
հ. հնդկ.
sruti
«հոսանք, ուղի»
հուն.
ρυτός
«հոսող»
հուն.
ρυσις
«հոսանք»
հայ.
առոգ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 264
Էջ 95, սյունակ 1
ԱՐՏ
II
«արտա-, դուրս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Նոյնն է արտ «արտ» բառի հետ՝ վերջինիս լայն իմաստով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արտաք-,
արտաքս,
արտաքսել,
արտաքին,
արտաքոյ,
արտաքուստ,
արտաքնոց,
արտուղի,
արտառութիւն,
արտաբերել,
արտադատել,
արտադրել,
արտազատել,
արտունութիւն,
արտանութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 338
Էջ 102, սյունակ 1
ԱՒՂԻ
(ուղի, եաղի)
«օղի, գինի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au(e)-
«հոսել, թաց, ջուր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *aulio-)
«հոսել, թաց, ջուր» արմատից, որտեղից` *(a)ued-> հայ. գետ, ռուս. вода «ջուր», водка «օղի»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղրաւղի,
ամբրաւաւղի,
օղեվաճառ,
բարկօղի,
խնձորօղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
вода
«ջուր»
ռուս.
водка
«օղի»
Էջ 161, սյունակ 1
ԳԻԾ
ուշ՝ -ի, -աց, -ից, -ոյ
«գիծ, գիր, գրվածք, հետք, սպի, ուղիղ շարք, տող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ui-g'-
«ուղիղ գնալ, ընթանալ, ուղղություն վերցնել, ուղիղ, շարք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ui-g'- (*uei-, *ueie-, *ui-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գծել,
գծած,
գծագրել,
նախագիծ,
նկարագիծ,
ուղղագիծ,
անգծելի,
գծագրիչ,
գծաւոր,
օրինագիծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
uita
«շարք»
հ. հնդկ.
vīthī, vīthī
«շարք, ուղիղ, ճանապարհ»
լատ.
via
«ուղիղ, ճանապարհ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։