Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆԴԵՐ
(աղընդեր, աղանդեր)
«դեսերտ, հետուտելիք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«ալյուր, փոշի, ալյուրից շիլա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *polnt-)
*-n ածանցով
արմատից։ հմմտ. (*-n ածանցով) լատ. pollon «ալյուր, փոշի», polenta «գարու ձավար»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
pollon
«ալյուր, փոշի»
լատ.
polenta
«գարու ձավար»
հ. հնդկ.
palala-
«տորորած բունջութ»
հուն.
póltos
«ալյուրից շիլա»
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆՁ
«աղանձ, բոված ցորեն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«ալյուր, փոշի, ալյուրից շիլա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *polntio)
Աճառեանը (ՀԱԲ 1, 121) նմանութիւնը համարում է պատահական, բայց իր տուած ստուգաբանութիւնը անհաւաստի է (Pok. 1-ում *lendh- «կերակուր պատրաստել, եփել» արմատ չկայ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղանձնիլ,
աղանձել,
աղընձել,
աղնձել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
աղանդեր (՞)
բրբ.
աղանձ
«փշրված կորկոտ»
հ. հնդկ.
palala
«տորորած բունջութ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 121;
Pok. None
Էջ 41, սյունակ 1
ԱՃԱՌԵԼ
(ուշ` աճ(ը)ռել)
«իրար խառնել, շաղախել (ուշ` «տորորել»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 142) կասկածով հնարավոր է համարում բխեցնել աճառ «օճառ» բառից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղաճառ,
աճառել,
աճռել,
աճռկել,
աճոտել,
աճոտվել,
աճռոտ(վ)ել,
աճռճրել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 142
Էջ 84, սյունակ 1
ԱՐԱԾ-
II
«արածում, ճարակում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, շփել, շփելով մաշեցնել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trǝg'-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *trǝg'-` *ter- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արածել,
խոզարած,
այծարած,
ոչխարած,
հաւտարած,
խաշնարած,
հորթարած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρώγω
«կրծել, մաշեցնել, ուտել»
հուն.
τρώγλη
«անցք, ծակ»
բոխ. ԱԲ
trāsk
«ծամել, որճալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293-294
Տե՛ս նաեւ
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՏ
«արոտ, արածելու խոտ եւ դաշտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, շփել, շփելով մաշել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trəg'-)
*g'-ի տ արտացոլմամբ (հմմտ. *ag'ro- > արտ, *g'əlou-> տալ «տագերկին» եւ այլն) եւ ւ-ի ներմուծմամբ (ա-ի երկբարբառացմամբ)
ւ-ի ներմուծմամբ (ա-ի երկբարբառացմամբ, ինչպես՝ մաւտ (մատչիլ) եւ յաւտ (յատանել) բառերում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արաւտակից,
արաւտական,
արաւտատեղի,
արաւտաբոյծ,
արաւտանալ,
խաշնարաւտ,
պաճարարաւտ,
պարարտարաւտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρωφω
«ուտել (հում բան), կրծել»
թոխ. ԱԲ
trāsk
«որոճալ»
հայ.
արածել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 349
Տե՛ս նաեւ
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՐ
II
«բաղանման մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-/or-
«մեծ թռչուն(՞)»
թռչնանիշ արմատ
Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *er-/or- թռչնանիշ («մեծ թռչուն(՞)») արմատի հետ, որտեղից ծագում են հայ. որոր, ուրուր, հուն. ώρνις «թռչուն» բառերը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արօրիկ,
ճշնարօր,
արօրկերեն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
որոր
հայ.
ուրուր
հուն.
ώρνις
«թռչուն»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 104, սյունակ 1
ԱՒՐԱՒՐ
(օրոր)
«օրոր, օրորոցային երգ»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Կրկնավոր (բնաձայնական) կազմութիւն՝ թերեւս հնդեւրոպական *au-ro-ից (հմմտ. աւրեր) եւ երեր արմատի ձայնդարձային ձեւի (որոր-) բաղարկութեամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւրաւրել,
որորալ,
աւրաւրոց,
աւրորան
Տե՛ս նաեւ
Էջ 154, սյունակ 1
ԳԵԼ
(գէլ «ծուռ»)
«ոլորված, պիրկ, ծուռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uelu-
«պտտել, որորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uel-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գելուլ,
գելանիլ,
գելումն,
գելոց,
գելարան,
գելակի,
գելաքար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ειλύω
«փաթաթել, ծածկել»
լատ.
volvō
«ոլորել, գլորել»
լատ.
volumen
«ոլորք, գալար»
հ. հնդկ.
valati
«պտտվում է»
հ. հնդկ.
valaya
«շրջան»
հ. հնդկ.
valitá
«շրջված, ծռած»
ռուս.
вал
«ալիք, պատնեշ»
ռուս.
валять
«թավալել»
ռուս.
валить
«գլորել»
Մատենագիտություն
H. AG 433, 435;
Աճ. ՀԱԲ 530-531;
Pok. IEW 1140
Տե՛ս նաեւ
Էջ 272, սյունակ 1
ԹՈՌ
III
«մախաթ, հերյուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tor-s-)
«տորորել, ծակել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թոռակուռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թուր
հուն.
τορος
«դուր»
լատ.
terebra
«գայլիկոն, շաղափ»
Էջ 273, սյունակ 1
ԹՈՐԽ
«չոր, չորացած (ծառի մասին)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կապ ունենա հնդեւրոպական *ter- «տորորել, մաշեցնել» արմատի հետ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։