Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 59 բառահոդված (էջ 1/6)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 22, սյունակ 1 Էջ 22
ԱԶԱԶ(ԱՅ)ԷԼ «ազատ արձակված նոխազ (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ եբր. 'azāzēl «անապատային չար ոգի (՞)»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 81
Էջ 24, սյունակ 1 Էջ 24
ԱԼ «մի տեսակ դեւ, չար ոգի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. āl
Մատենագիտություն
H. AG 262; Աճ. ՀԱԲ 90
Էջ 49, սյունակ 1 Էջ 49
ԱՅՍ II «չար ոգի, դեւ, քամի, փչյուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ansu- «ոգի, չար ոգի» (անմիջական նախաձեւ՝ *ansiu- կամ *ansio-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *ansiu- կամ *ansio-` *ansu- «ոգի, չար ոգի» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այսահար, այսահարիմ, այսակիր, այսամուտ, այսոտ, այսահալածեմ, այսայարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
asura
«դեւ»
գերմ.
*ansuz
«աստուած»
Էջ 65, սյունակ 1 Էջ 65
ԱՇՈԳԻ (ոշոգի, ուշոգի) «առանձին, հատուկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. āšōγ (ušōγ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առաշոգ, առոշոգի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 220
Էջ 75, սյունակ 1 Էջ 75
ԱՌՆԱԿ «հոգեառ ոգի, գրող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հայկական կազմություն՝ առնել բայից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 261) համարում է ասորական փոխառություն՝ harnāgā «շնագայլ» բառից, որ ձեւով եւ իմաստով հեռու է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առնակատոր, առնակային, առնակաշուն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 261
Էջ 75, սյունակ 1 Էջ 75
ԱՌՈԳ «աղբյուր, ոռոգիչ ջուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sreu- «հոսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *srov-)
առոգ-, ոռոգ- «ոռոգում». արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. srávati «հոսում է», srava «հոսելը», ռուս. струя «հոսանք»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առոգ(ան)ել, առոգումն, առոգանութիւն, ոռոգ(ան)ել, ոռոգումն, արիւնոռոգ, ճշմարտոռոգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
srávati
«հոսում է»
հ. հնդկ.
srava
«հոսելը»
ռուս.
струя
«հոսանք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 263
Տե՛ս նաեւ
Էջ 80, սյունակ 1 Էջ 80
ԱՍՏՈՒԱԾ -ոյ «աստված»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ansu- «աստված, ոգի»
հ.-ե. արմատ՝ *diu- «աստված»
միասնական վարկած չկա: Ամենից հավանական են երկուսը. ա) ծագում է հնդեւրոպական *ansu- «աստված, ոգի» (հմմտ. հ. հնդկ. ánila «կենսաշունչ», գ. *ansur «աստված, ոգի») եւ *diu- «աստված» հիմքերի բարդումով եւ -ած-ով, կամ այդ նույն *ansu- հիմքի եւ տուած «տվող» (հմմտ. գթած, ողորմած), ձեւի բաղադրությամբ. բ) ծագում է աստ- արմատից, որ հաստ արմատի տարբերակն է, բայց սխալմամբ միաց-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստուածաբարբառ, աստուածաբեր, աստուածագէտ, աստուածագիր, աստուածախաւս, աստուածախաւսել, աստուածահար, աստուածանշան, աստուածեղէն, աստուածական, աստուածանի, աստուածարել, բազմաստուածեան, երեքաստուածեան, չաստուած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ánila
«կենսաշունչ»
գ.
*ansur
«աստված, ոգի»
Էջ 132, սյունակ 1 Էջ 132
ԲՈԳ (բոք, բոգի) «մի բույս՝ օձադեղ, օձախոտոր, ճնճիան»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 165, սյունակ 1 Էջ 165
ԳՈԳ I (-ոյ) «գիրկ, ծոց. ծովախորշ, ծովածոց, առագաստի ուռած մաս, գոգավոր, փոս ընկած»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ghegh- «ծռել, գոգավորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ghogho-) կրկնավոր ձեւ
(ըստ Լիդենի, կասկածով)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոգել, ընդգոգել, գոգած, գոգաձեւ, գոգնոց, անգոգ, երկայնագոգ, գոգի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
gag
նորվ.
gagr
«շուռ տված, շրջված»
լիտվ.
gõgas
«ձիու թամբամաս»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 569; Ջահ. ՀԼՊ 127
Էջ 166, սյունակ 1 Էջ 166
ԳՈԼ «գոլ տաքություն, շոգի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel- «գոլ, տաք» (անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոլախառն, գոլանալ, գոլո(ր)շի, գոլոշիկ, գոլոշանալ, գոլատր, ջերմագոլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
walī
«տաքություն»
լիտ.
vildyti
«զովացնել» հայ-գերմանա-բալթիական զուգաբանություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571; Solta, DAKIS 298-299
Տե՛ս նաեւ