Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 104, սյունակ 1
ԱՒՐ
II
(-ոյ)
«մաղձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«թացացնել, խոնավացնել, հոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *au-ro-)
Արմատից. հմմտ. h. հնդկ. vár(i) «ջուր», հայ. գայռ, լատ. urina «մեզ», կիմր. gwer «ճրագու»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vár(i)
«ջուր»
հայ.
գայռ
լատ.
urina
«մեզ»
կիմր.
gwer
«ճրագու»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 192, սյունակ 1
ԴԵՂ
I
(-ոյ, -աւք, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից)
«(կանաչ, դալար) խոտ, դեղաբույս, բուժախոտ, դեղ, դարման, թույն, կախարդանք, մարմինն օծելու անուշահոտ յուղ, աչքի ծարիր, թանաք, արեբ, կպչան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhel-
«ծաղկել, կանաչել»
Այստեղից է նաեւ դեղին գույնանունը: *dhel- «ծաղկել, կանաչել» արմատից՝ *dhal- ձեւի կողքին, որից դալար
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեղատու,
դեղել,
դեղագիտութիւն,
դեղագործ,
դեղոց,
դեղախոյնկ,
դեղահունդ,
դեղաբուխ,
դեղուն,
անդեղեայ,
անդեղայ,
անթեղայ,
մաղձադեղ,
մկնդեղ,
սեւադեղ,
դառնադեղ,
թմրադեղ,
կապնդեղ,
հացադեղ,
խաշնդեղ,
ծակնդեղ,
դեղագիր,
դեղատոմս,
դեղատուն,
դեղավաճառ,
դեղատուփ,
դեղափոշի,
դեղին
Տե՛ս նաեւ
Էջ 294, սյունակ 1
ԼԵՂ(Ի)
(ի)
(ղեղի)
«մաղձ, լեղի, դառը»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրութիւններ՝ լեղահամ (լեղեհամ), լեղախառն, լեղութիւն. ղեղաման, ղեղաւոր, մեծալեղի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լեղահամ,
լեղեհամ,
լեղախառն,
լեղութիւն,
ղեղաման,
ղեղաւոր,
մեծալեղի
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԽ
(խոխ, խօխ, խատղ, խօղ), -ոյ
«խուխ»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
պատկերավոր-բնաձայնական կազմություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խօխաբերել,
խաւղամաղձական
Էջ 503, սյունակ 1
ՄԱՂԱՍ
(-ոյ, -ի)
«մաղաս, լորձ, լորձնահյութ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կապ ունի մաղձ բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաղասահար,
մաղասկաթ,
մաղասասոյզ,
մաղասախոտ,
մաղասոտ,
մաղասային
Տե՛ս նաեւ
Էջ 503, սյունակ 1
ՄԱՂՁ
(-ոյ, -ի, -ից)
«մաղձ, լեղի, դառնություն, բարկություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *melg'h-
«ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mlg'h-)
որպես «ուռած բան»
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 240) կասկածելի է համարում։ Աւելի կասկածելի է միացնել (մաղաս-ի հետ միասին) գոյնանիշ (մփին, կեղտոտ գոյների համար) *mel արմատին
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաղձատել,
մաղձայոյզ,
մաղձախառն,
մաղձութիւն,
բազմամաղձ,
մաղձոտ,
մելամաղձիկ,
մելամաղձոտ,
մելամաղձութիւն
Մատենագիտություն
Pok. IEW 723;
Աճ. ՀԱԲ 240
Տե՛ս նաեւ
Էջ 520, սյունակ 1
ՄԵԼԱ-
«սեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μελαγχολία
«մելամաղձ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մելամաղձ,
մելամաղձիկ,
մելամաղձոտ,
մելամաղձութիւն,
մելամաղձոտութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293-294
Էջ 554, սյունակ 1
ՅՈՅԶ
-ի, -ից
«որոնում, ծփանք, խռովք, հույզ, շփոթություն, աղմուկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *yōz
աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յուզել,
յուզումն,
յուզախնդիր,
յուզական,
ուզենալ,
մտայոյզ,
պահայոյզ,
ջրայոյզ,
բբայոյզ,
բազմայոյզ,
խռովայոյզ,
հողմայոյզք,
մաղձայոյզ,
նորայոյզիչ,
յուզմունք,
յուզումնալից,
սրտայոյզ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
yaozaiti
«շարժվում է, տատանվում է, ծփում է»
հ. պ.
yaudatiy
«շարժվել»
Մատենագիտություն
H. AG 199;
Աճ. ՀԱԲ 403-404
Էջ 673, սյունակ 1
Ս(Ա)ՓՐԱՅ
(սափրայ)
«մաղձ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. safrā
Մատենագիտություն
H. AG 276;
Աճ. ՀԱԲ 193
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։