Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 235, սյունակ 1
ԶԱՒՐ
(-ու, -աց, -ոց)
(զօր, մեկ անգամ՝ -աւ, ուշ՝ -ով)
«ուժ, զորություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. zāvar
փոխատու լեզու՝ պրթ. zāvar
փոխատու լեզու՝ մ. պ. zōr
փոխատու լեզու՝ պ. zōr
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զաւրանալ,
զաւրութիւն,
զաւրագլուխ,
զաւրաժողով,
զաւրական,
զաւրանիստ,
զաւրավիգն,
զաւրաւոր,
զաւրեղ,
զաւրել,
անզաւր,
մեծազաւր,
բազմազաւր,
հեծելազաւր,
զօրաբանակ,
զօրագունդ,
զօրախումբ,
զօրակոչ,
զօրահանդէս,
զօրահրամանատար,
զօրանոց,
զօրանց,
զօրապետութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 152;
Աճ. ՀԱԲ 114
Էջ 399, սյունակ 1
ԿԵՆԴԻՂԻՈՆ
(կենդիռիոն ?)
«հրամանատար, հարյուրապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κεντυρίων
փոխատու լեզու՝ լատ. centurio
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 572
Էջ 470, սյունակ 1
ՀՐԱՄԱՅ-
«հրամայելը»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական framāy-
փոխատու լեզու՝ սողդ. firāmāy-
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրամայել,
հրամել,
հրամայական,
հրամայողական,
հրամայողաբար
Մատենագիտություն
H. AG 182;
Աճ. ՀԱԲ 130
Տե՛ս նաեւ
Էջ 470, սյունակ 1
ՀՐԱՄԱՆ
(-ի, -աց (միջ. հայ. համան))
«հրաման»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. farmān
Իրանական փոխառություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրամանատու,
հրամանառու,
հրամանաբեր,
բարեհրաման,
ինքնահրաման,
նախահրաման
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 130
Տե՛ս նաեւ
Էջ 470, սյունակ 1
ՀՐԱՄԱՆԱՏԱՐ
(-ի, -աց)
(հրամատար)
«իշխանավոր, հրամայող, հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական framātār
փոխատու լեզու՝ պ. framādār
իրանական աղբյուրից՝ հետագայում ձեւափոխված հրաման բառի բաղադրությամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրամանատարութիւն,
հրամանատարական
Էջ 623, սյունակ 1
ՊԱՍԽԱՂ
(պասխազ, պասղազ)
«գլխավոր հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թուրք. bašboy
թուրքական աղբյուրից՝ bašboy (աղավաղմամբ)։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 30
Էջ 644, սյունակ 1
ՊՌՈՏՈՍՏՐԱՏՈՐ
«հեծելազորի գլխավոր հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. πρωτοστράτωρ
Մատենագիտություն
H. AG 374;
Աճ. ՀԱԲ 108
Էջ 697, սյունակ 1
ՍՐԱՀԱՆԳ
«սպա, հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. sarāhang
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282
Էջ 787, սյունակ 1
ՔՈՒՄԱՆՏՈՒՐ
«հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ֆրանս. commandeur
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 591
Էջ 812, սյունակ 1
-ՈՒՆԻ
I
«արքունի, գողունի, ծերունի, մերունի, տերունի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Բաղկացած է -ուն- եւ -ի ածանցներից: -ի ածանցի առկայութեան մասին են խօսում նախ՝ խնամի-խնամունի զուգահեռը, երկրորդ՝ խխունջն ձեւի կողքին խխունջուն (խխնջին)՝ -խխնջունի զուգաձեւերի առկայութիւնը. երրորդ՝ արքունի, ծերունի բառերի՝ առանց -ի-ի *արքուն, *ծերուն ձեւերի համար ստուգաբանական հաւաստի զուգահեռների առկայութիւնը. -ունի-ն նոյնպիսի կազմութիւն է, ինչ -անի-ն (գեղանի), -ենի-ն (-եանի) եւ -նի-ն (գաղտնի): իրարկէ -ունի-ով ձեւերի տարածման մէջ դժուար է ժխտել ուրարտական ենթաշերտի ազդեցութիւնը: թերեւս այս նոյն ծագումն ունի տիկնունի «տիկնանոց» բառի -ունի-ն՝ իմաստային տեղաշարժով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արքունի,
գողունի,
ծերունի,
մերունի,
տերունի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἄρχων, -ντος
«առաջնորդ, հրամանատար. տէր, արքայ, թագաւոր»
հին փոխառութիւն
հ. հնդկ.
járant-
հուն.
γέρων, -ντος
«ծեր, ծերունի»
Մատենագիտություն
Chantraine 218
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։