Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԱԽՍԹԱՄԱՐ
«մի հարկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թյուրքական axsor
«հովատակ»
Փոխառություն թյուրքական աղբյուրից:
ԱԿԱՍՏԱՆ
«ապաստան. ապահովություն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *pǝg-
«մարմնամասի անվանում»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pōg-)
հետագա վերաիմաստավորմամբ
Կազմված է այլուստ անծանոթ *ակ արմատից՝ իրանական ծագման -ստան ածանցով։ Եթե հայկական կազմություն է, ապա հնարավոր է ծագումը հնդեւրոպական *pǝg- (*pōg-) մարմնամասի անվանումից՝ հետագա վերաիմաստավորմամբ։
ԱՀԻԱՀ
«Եհովա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ եբր. ehyeh
եբր. ehyeh (ahih) (հունարենի միջնորդությամբ)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 114
ԱՂԻ
(-ք, -եաց)
«աղիք, լար, գութ, ինքը»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«ծռել, թեքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *oliā)
հ.-ե. արմատ՝ *li-t
Այստեղ է նաեւ աղիճ «նրբաղիք» բառը: Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *el- «ծռել, թեքել» արմատի հետ՝ *oliā>աղի, -եաց. հմմտ. լիտվ. laja «հովիտ, գոգավորություն», այլեւ՝ *li-t > գոթ. lious «մարմնի անդամ, ծնվածք, ծոց»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղեբախք,
աղեկէզ,
աղեխարշ,
աղեկոտոր,
աղեմատն,
աղեյարմար,
աղեպատ,
աղախարշանք,
աղապատանք,
աղիբար,
աղիկամի,
տասնաղի,
եաթնաղի,
քաղցրաղի,
նեղաղի,
փքաղի-ք,
աղեբախություն,
աղեխորով,
աղեկապ,
աղեկիզիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
laja
«հովիտ, գոգավորություն»
գոթ.
lious
«մարմնի անդամ, ծնվածք, ծոց»
ԱՄԲԵՏ
-ի, -ից
(ամբոյտ, ամպոյտ, անբոյթ)
««խլուրդ» (անբոյտ «մի դեղաբոյս՝ արծվաճանկ, գողենի, asplenium scolopendrium», այլ՝ «հովագ կամ միեղջերու»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *bheu-
«աճել, բարգավաճել»
Հազիվ թե կազմված լինի ան- նախամասնիկով՝ ինչ-որ *բետ ( *բոյտ) արմատից, (հազիվ թե՝ հնդեւրոպական *bheu- «աճել, բարգավաճել» արմատից, որտեղից՝ բոյս)։
Տե՛ս նաեւ
ԱՄՈԼ
(-ի, -ից, -աց)
(ամոլի)
«լծակից, լծորդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«քշել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sm-poliio-)
*sm- «միասին, համա-» եւ *pel- «քշել»
Կազմութեան համար հմմտ. ամուլ` *n-polō-.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եզնամոլ(ի),
գառնամոլք,
ամոլաջիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
pellō
«խփել, հրել, քշել»
լատ.
opilio
«հովիվ < ոչխար քշող»
(*owi-pilio)
Տե՛ս նաեւ
ԱՆՔՈՅԹ
«հանգիստ, խաղաղ, հանդարտ, ապահով, թաքուն, ծածուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kēe-
«շարժ(վ)ել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kōi-)
եզակի է *kōi- > *քոյ անցումը
հ.-ե. արմատ՝ *han+*kōi-
«հաճելիորեն հանգստանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kōeio-)
հնչյունական անցումը պարզ չէ
կան վերականգնման դժվարություններ։ Եթե ան-ը ժխտական է, ապա քոյթ-ը թերեւս կարելի է կապել *kēe- «շարժ(վ)ել» արմատի հետ (այս դեպքում էլ եզակի է *kōi- > *քոյ անցումը)։ Եթե ան-ը ժխտական չէ, ապա անքոյթ-ը ծագմամբ կարող է համապատասխանել հանգիստ-ին, որ գալիս է *han+*kōi- (*kōeio-) «հաճելիորեն հանգստանալ» արմատից. այս դեպքում էլ հնչյունական անցումը պարզ չէ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անքութանալ,
անքոյթութիւն
Տե՛ս նաեւ
ԱՊԱՀՈՎ
«անվտանգ, վտանգազերծ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
Հաւանաբար փոխառութիւն իրանական աղբիւրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յապահովանալ,
ապահովել,
յապահովանք,
ապահովագրել,
յապահովութիւն,
ապահովագրական,
ապահովագրութիւն,
ապահովաբար,
ապահովապէս,
անապահով,
անապահովութիւն
ԱՍՊԱՃԱՐԱԿԱԿԱՆ
«հովուական, վաշկատուն, թափառական»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *asp(a)čarakakān
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Մատենագիտություն
H. AG 108;
Աճ. ՀԱԲ 272
ԱՒԴԻ
(-իք/-այք, -եաց)
«ոչխար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *owi-
«ոչխար»
*-dh- ածականով եւ *-iio ածանցով
հ.-ե. արմատ՝ *dhē(i)-
«դիել, սնել»
արմատի հաւելմամբ
Նոյն հիմքը *հովի- ձեւով պահպանուած է հովիւ բառի մէջ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւդենի,
աւդիկ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։