Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 19, սյունակ 1
ԱԲԵԹ
-ի
«աբեթ (դյուրավառ նյութ, որ բռնկվում է հրահանը կայծքարին խփելով)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. abedi
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 74) հնարավոր է համարում հակառակ փոխառությունը, բայց վրաց. բառը ընդհանուր քարթվելական է
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 74
Էջ 20, սյունակ 1
ԱԳ
I
(անիլ)
«հագնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *eu-
«հագնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ou-)
o-ձայնդարձ
Աւելի ուշ՝ հ- նախահնչիւնով։ -ն ով ածանցի համար հմմտ. լիտվ. aunù, aýti «կոշիկ հագնել»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ագոյցք,
ագուցիկ,
ագանելիք,
հագանիլ,
հագնիլ,
հագնել,
հագուստ,
հագուստեղէն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
ind-uō
«հագնել»
լիտվ.
aunù, aýti
«կոշիկ հագնել»
Մատենագիտություն
H. AG 411;
Աճ. ՀԱԲ 75;
Pok. IEW 346
Տե՛ս նաեւ
Էջ 20, սյունակ 1
ԱԳԱՊ
«վաղ քրիստոնեաների համաճաշկերոյթ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀγάπη
«սէր, ագապ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ագապատեր,
ագապատուն
Մատենագիտություն
H. AG 338;
Աճ. ՀԱԲ 76-77
Էջ 21, սյունակ 1
ԱԳՈՒՌ
II
(-ոյ)
«աղյուս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. āgūr
փոխատու լեզու՝ ակկադ. agurru
ուշ է ավանդված եւ դժվար թե անմիջական լինի ակկադերենից, թեեւ r-ի համար ավելի հավանական է ակկադերենի կրկնակի rr-ով ձեւը
Մատենագիտություն
H. AG 91, 510;
Աճ. ՀԱԲ 79
Էջ 21, սյունակ 1
ԱԳՌԱՒ
(-ու)
«ագռավ, բու, մի համաստեղություն»
(աստղաբաշխական)
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *ker-
«բնաձայնական արմատ»
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«բնաձայնական արմատ»
Բնաձայն բառ, որ կազմությամբ նման է հ.-ե., այլեւ ոչ հ.-ե. համիմաստ բառերին, հատկապես հնդեւրոպական *ker- բնաձայնական արմատից ծագող լատ. corvus, մ. իռլ. crū (<*krouos) եւ հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատից ծագող հ. վ. գերմ. krā(w)a, հ. անգլ. crāwe բառերին, բայց օրինաչափ համապատասխանություն չկա։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ագռաւանալ,
գայլագռաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
corvus
մ. իռլ.
crū
<*krouos
հ. վ. գերմ.
krā(w)a
հ. անգլ.
crāwe
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 79
Էջ 22, սյունակ 1
ԱԶԱԶԵԼ
(«չորացնել») (-իլ «չորանալ»)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *as-
«վառ(վ)ել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *azg'h-)
*g'h- աճականի համար
Կազմված է բնիկ հնդեւրոպական ազ- արմատի կրկնությամբ՝ *azg'h-ից (*as- «վառ(վ)ել»։ *g'h- աճականի համար հմմտ. գոթ. azgo (*azgōn) «մոխիր» (հայ-գերմ. զուգաբանություն)։ Սխալ է «ատամբ» մեկնությունը՝ փոխանակ «ցամաք»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազազուն,
ազազանալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
azgo (*azgōn)
«մոխիր»
հուն.
άζω (<*az-diō)
«այրել, չորացնել»
լատ.
āreō
«չոր լինել»
բոխ. Ս
āsu
«չորացած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 82;
Pok. IEW 69;
Solta D. St. 238-239
Տե՛ս նաեւ
Էջ 23, սյունակ 1
ԱԶԳ
-ի, -աց
«ցեղ, տոհմ, ազգ, ժողովուրդ, տեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. azg
«ճիւղ»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրի՞ց:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազգահամար,
ազգական,
ազգատ,
ազգատոհմ,
ազգովիմբ,
այլազգ,
չազգ,
չազգականութիւն,
ազգագեղութիւն,
մեծազգի,
վատազգի,
համազգի,
բազմազգեան,
բիւրազգի,
մերազգեայ,
ազգաբանական,
ազգաբնակչութիւն,
ազգագրական,
ազգադավ,
ազգակործան,
ազգամոլ,
ազգայնական,
ազգատյաց,
ազգուրաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ.
azg
«ճիւղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 84
Էջ 23, սյունակ 1
ԱԶՆ
-ին, -ինք, -անց
«սերունդ, ցեղ, ազգ, տեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *g'en
«ծնել»
փոխատու լեզու՝ աւ. ā-sna
«բնածին, ազնուական, ազնիւ»
փոխատու լեզու՝ պ. (թուրք.) zn
փոխատու լեզու՝ զրադ. āznāvaz
«ազնուական»
իրան. zan «ծնել» (<հ.-ե. *g'en):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դիցազն,
դիցազնունք,
հսկայազն,
համազն,
հայկազն,
հայկազուն,
երկազն(ի),
թագազն,
ծառայազն,
ազնիւ,
ազնուական,
չազնուութիւն,
ազնուամեծար,
ազնվաշուք,
ազնվափայլ,
ազնվապետութիւն,
ազնվապետական,
անազնիւ,
գերազնիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ.
ā-sna
«բնածին, ազնուական, ազնիւ»
*zan «ծնել» արմատից
զրադ.
āznāvaz
«ազնուական»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 512-513
Էջ 27, սյունակ 1
ԱԽԱՅԻԽԻՐ
«համեմունք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 28, սյունակ 1
ԱԽՏԱՐ
(-աց)
(աղթար)
«աստղ, բախտ, աստղագուշակ, աստղահմա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պրսկ. axtar
«համաստեղություն»
փոխատու լեզու՝ մնք. 'xtr (axtar)
«աստղ»
փոխատու լեզու՝ պ. axtar
«աստղ, բախտ»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ախտարակ,
վատախտարակ
Մատենագիտություն
H. AG 94;
Աճ. ՀԱԲ 100;
Ջահ. ՀԼՊ 513
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։