Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 36 բառահոդված (էջ 1/4)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 87, սյունակ 1 Էջ 87
ԱՐԳԻՈՆ «սպիտակափայլ (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀργής
Էջ 87, սյունակ 1 Էջ 87
ԱՐԳԻՏԷՍ «արագանց կայծակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀργήτες
հուն. ἀργής «սպիտակափայլ» բառի հգն. ձեւը
Մատենագիտություն
H. AG 341; Աճ. ՀԱԲ 305
Էջ 90, սյունակ 1 Էջ 90
ԱՐԾԱԹ (-ոյ) «արծաթ, դրամ, հարստութիւն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *arg’- «փայլուն, սպիտակափայլ» (անմիջական նախաձեւ՝ *argəto-) միայնակ կանգնած. -աթ-ով համընկնում է երկաթ բառի հետ
հ.-ե. արմատ՝ *arg’- (անմիջական նախաձեւ՝ *arg’ənto-) աւելի սպասելի էր, պիտի տար արծանթ
Բնիկ հնդեւրոպական, թէեւ բուն նախաձեւի վերականգնումը դժւարութիւն է յարուցում՝ *argəto- (միայնակ կանգնած. -աթ-ով համընկնում է երկաթ բառի հետ), բայց աւելի սպասելի էր *arg’ənto- (պիտի տար արծանթ ) *arg’- «փայլուն, սպիտակափայլ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արծաթագին, արծաթագոյն, արծաթագործ, արծաթազօծ, արծաթահանք, արծաթեղէն, արծաթի, անարծաթ, բազմարծաթ, կլարծաթ, արծաթաձուկ, արծաթապաշտ, արծաթազօրել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rajatám
ավ.
әrәzata
լատ.
argentum
հ. իռլ.
argat
«արծաթ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 151, սյունակ 1 Էջ 151
ԳԱՐԳԱՓ «ցատկոտումն (ուղտի մասին), սրա ձայնը»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *gher- բնաձայնական արմատից
Պատկերաւոր կազմութիւն՝ խարխափ, կարկափ, սարսափ տիպի՝ թերեւս հնդեւրոպական *gher- բնաձայնական արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գարգափումն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 521; Ջահ. ԼՀԳ 73-74
Էջ 242, սյունակ 1 Էջ 242
ԶՈՒԱՐԱԿ -ի, -աց (զուար-) «մատաղ ցուլ, արջառ, Յուլ կերպանակերպ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զուարակագլուխ, զուարակազենութիւն, զուարակափիղ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 107-108
Էջ 264, սյունակ 1 Էջ 264
ԹԵՊԵԿ (-ի) (թեբեկ, այլն, թերեւս, բոբեկ, բոբէկ, բոփեկ) «մի տեսակ կափիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 350, սյունակ 1 Էջ 350
ԽՈՒՓՆ (խուփ «փակ») «խուփ, կափարիչ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu- «ծածկել, փաթաթել» (անմիջական նախաձեւ՝ *khu-ph-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խփ(ան)ել (-նուլ), խփրնկեց, բացխփ(ն)իկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
skāuti, skunāti
«ծածկում է»
հայ.
ցիւ
հուն.
σκυνια
«հոնքեր»
լատ.
cucullus
«գլխադիր, գլխանոց»
հ. վ. գ.
scūr
«ծածկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951; ՀԱԲ 423
Տե՛ս նաեւ
Էջ 375, սյունակ 1 Էջ 375
ԿԱՂԱԹ (կաղթ, կալթ, կափթ, այլեւ կաղկաղ) «զամբիւղ, կողով»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. καλαθος
Տե՛ս նաեւ
Էջ 379, սյունակ 1 Էջ 379
ԿԱՄՓՍԱԿ (կափսակ, կամսակ) «սրվակ, շիշ, մի հեղուկաչափ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κα(μ)ψάκης
Մատենագիտություն
H. AG 354; Աճ. ՀԱԲ 504
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՓԵԼ «պապանձվել, բերանփակ մննալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Հավանաբար կազմված է կարկել բայից՝ -ափ ածանցով: հմմտ. թարթել-թարթափ, սարսել-սարսափ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 554) ընկալում է որպես կրկնավոր կազմություն՝ խարխափել, շարշափել (շաւշափել), զարգափել բայերի նման:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թարթել-թարթափ
հայ.
սարսել-սարսափ
հայ.
խարխափել
հայ.
շարշափել
հայ.
զարգափել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 554
Տե՛ս նաեւ