Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 37, սյունակ 1
ԱՂԻ
(-ք, -եաց)
«աղիք, լար, գութ, ինքը»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«ծռել, թեքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *oliā)
հ.-ե. արմատ՝ *li-t
Այստեղ է նաեւ աղիճ «նրբաղիք» բառը: Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *el- «ծռել, թեքել» արմատի հետ՝ *oliā>աղի, -եաց. հմմտ. լիտվ. laja «հովիտ, գոգավորություն», այլեւ՝ *li-t > գոթ. lious «մարմնի անդամ, ծնվածք, ծոց»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղեբախք,
աղեկէզ,
աղեխարշ,
աղեկոտոր,
աղեմատն,
աղեյարմար,
աղեպատ,
աղախարշանք,
աղապատանք,
աղիբար,
աղիկամի,
տասնաղի,
եաթնաղի,
քաղցրաղի,
նեղաղի,
փքաղի-ք,
աղեբախություն,
աղեխորով,
աղեկապ,
աղեկիզիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
laja
«հովիտ, գոգավորություն»
գոթ.
lious
«մարմնի անդամ, ծնվածք, ծոց»
Էջ 133, սյունակ 1
ԲՈԿԵՂ
««մի տեսակ կլորակ հաց» (բբբ. բոկ «այրուած խորիզ»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhe-
«տաքացնել, խորովել, բովել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhog-)
*g- աճականով, *bhōg- ձեւի տարբերակն է
Հազիվ թե կապ ունենա փռյուգ. bekos «հաց» բառի հետ, որ «հացի կտոր» իմաստով հատկացվում է *bhe(n)g- «ջարդել» արմատին, որից՝ հայ. բեկանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φώγω
«խորովել, տապակել»
հ. անգլ.
bacan
անգլ.
bake
«եփել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 463
Տե՛ս նաեւ
Էջ 133, սյունակ 1
ԲՈՀՐԵԼ
I
«խորովել, աղանձել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«եռալ, բորբոքվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhor-t-)
Էջ 134, սյունակ 1
ԲՈՀԲԵԼ
II
«խաբել, դավաճանել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ իրան. հր-
փոխատու լեզու՝ թրք. բոհրել
«խորովել, աղանձել»
Ենթադրվում է իրանական ծագում (հմմտ. հր-), բայց իրանական այդպիսի ձեւ չի հավաստված: Աճառյանը հնարավոր է համարում դիտել որպես թրք. բոհրել «խորովել, աղանձել» բայի մի առումը:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 464
Էջ 136, սյունակ 1
ԲՈՎ
-ոյ, ու, ուզ` -է, -աց
«հնոց, քուրայ, բուրվառ, ձուլում, մետաղահալում, մետաղահանք, (փխբ.) փորձ, քննութիւն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhē/bhō-
«տաքացնել, բովել, խորովել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhō-th-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *bhō-th-` *bhē/bhō- «տաքացնել, բովել, խորովել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բովել,
բովերէլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ
bāen
«շոգեխաշել, խորովել»
հ. վ. գ
bähen
«շոգեխաշել, խորովել»
հուն.
φώφω
«խորովել, տապակել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 473
Տե՛ս նաեւ
Էջ 259, սյունակ 1
ԹԱՌԱՄ
(թարշամ, բոռոմ, թորշոմ)
«թառամած, թոշնած»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *trs-
«չորանալ, ծարաւել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ters-)
բոռոմ, թորշոմ < *tors
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թառամիլ,
անթառամ,
անթառամական,
թառամութիւն,
թառամումն,
դիւրաթառամ,
վաղաթառամ,
թարշամիլ,
անթարշամ,
թարշամելի,
վաղաթարշամ,
բոռոմիլ,
թորշոմիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tarša
«ծարաւ»
աւ.
taršu
«չոր»
հուն.
τέρσομαι
«չորանալ»
լատ.
torreo
«չորացնել, այրել, խորովել»
հ. վ. գ.
durst
«ծարաւ»
հ. վ. գ.
durri
«չոր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 155-156;
Pok. IEW 1078
Էջ 320, սյունակ 1
ԽԱՐԵԼ
I
«այրել, դաղել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ker-
«այրել, վառել, ջեռուցել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khr- (*khər-, *khor-))
բնիկ հնդեւրոպական՝ *khr- (*khər-, *khor-) ` *ker- «այրել, վառել, ջեռուցել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խարակել,
խարակիչ,
խարան,
խարոյկ,
խարոյկել,
խարուկածին,
եղեմնախար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
hyrr
«կրակ»
հ. վ. գ.
herd
«օջախ»
լիտվ.
kùrti
«ջեռուցել, տաքացնել»
լիտվ.
kárštas
«տաք, ջերմ, կիզիչ»
լատ.
cremō
«այրել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 338
Տե՛ս նաեւ
Էջ 346, սյունակ 1
ԽՈՐՈՎ
«խորովում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ker-
«այյրել, վառել, ջեռուցել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khorou- (*khoreu-))
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորովիլ,
խորոված,
խորովոյ-ք,
խորովանք,
թերխորով,
աղեխորով,
սիւեռնախորով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
խարել
հայ.
խարշել
լատվ.
karštas
«տաք, շոգ»
ռուս.
красный
«կարմիր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 411
Էջ 387, սյունակ 1
ԿԱՍԿԱՐԱՅ
(կասկար)
«կասկարա, միս խորովելու վանդակաձեւ գործիք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. εσχάρα
«օջախ, վառարան. խարույկ»
Մի կողմից` կա հուն. εσχάρα «օջախ, վառարան. խարույկ,
Էջ 393, սյունակ 1
ԿԱՐԿԱԾ
«դդում. (բրբ.) գլուխ, գանգ»
(բրբ.)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
կրկնավոր կազմություն
թերեւս կրկնավոր կազմություն («կլոր բան» իմաստից)՝ հնդեւրոպական *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկածահամ,
կարկածբորանի,
կարկածխորոված
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γαργαϑος
«կողով»
հ. խլ.
kraki
«կեռիկով ձող»
հ. վ. գ.
kruag
«կուժ, գավաթ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։