Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 12 բառահոդված (էջ 1/2)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 137, սյունակ 1 Էջ 137
ԲՈՐՏ II «անհարթ, կոպիտ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորթուբորտ, հաստուբորտ
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՅԹ «խայթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *khait- «խփել, բռնցքահարել, հրել, խփել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)k(h)ai-d/t-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայթահար, խայթողութիւն, կարճախայթոց, չարախայթոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
caedō
«խփել, կտրել»
լատ.
cadō
«խփել, կտրել»
մ. վ. գ.
heie
«թակ, փայտե մուրճ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 325; Pok. IEW 917
Տե՛ս նաեւ
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԴ (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ու) (խորթ) «կռունկ»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Թերեւս բնաձայն բառ՝ կապված խորդալ բնաձայն բայի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորդեան, խորդապար, խորթապար, խորդենի
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԴԱԼ (խորթալ) «խոռոչացնել, խռմփացնել, աղմկել (ալիքների մասին)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ker- «բնաձայնական արմատ» *-dh ածականով եւ *k>*kh անցումով
Եթե բնաձայնական ինքնուրույն կազմություն չէ, ապա կարող է ծագել հնդեւրոպական *ker- բնաձայնական արմատից՝ *-dh ածականով եւ *k>*kh անցումով: Ատամնային ածականով է դան. skrade «շաշել, խորդալ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորդումն, խորդխորդալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
դան.
skrade
«շաշել, խորդալ»
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԹ ուշ՝ -ոյ, -ու, -ի, -ից «հարճորդի, պոռնկորդի, խորթ (անհարազատ) որդի, խորթ, կեղծ, կոշտ, անհարթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «կնճռոտվել, կծկվել, անմշակ կաշի, թեփ, կեղեւ, չորացած, նիհար, հյուծված» (անմիջական նախաձեւ՝ *khorth-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *khorth-` *(s)ker- «կնճռոտվել, կծկվել, անմշակ կաշի, թեփ, կեղեւ, չորացած, նիհար, հյուծված» արմատից: հմմտ. ատամնային ածականով՝ հ. վ. գ. scrato «չար ոգի», շվեդ. skratte «ուրվական», նորվ. screda «թույլ մարդ», մ. ն. գ. schrade «բարակ, նիհար, խղճուկ», հ. իսլ. skydda «կծկված կաշի», լիտվ. skràusti (skraudù) «խորդուբորդանալ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խորթանալ, խորթութիւն, խառնախորթ, աւտարախորթ, խորտուբորտ, խորդուբորդ, խորթուբորթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
scrato
«չար ոգի»
շվեդ.
skratte
«ուրվական»
նորվ.
screda
«թույլ մարդ»
մ. ն. գ.
schrade
«բարակ, նիհար, խղճուկ»
հ. իսլ.
skydda
«կծկված կաշի»
լիտվ.
skràusti (skraudù)
«խորդուբորդանալ»
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԹՆՕՂ «արթնասեր» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ:
Էջ 543, սյունակ 1 Էջ 543
ՄՕՐՈՒ (մաւրու) «խորթ մայր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *māter- «մայր» (անմիջական նախաձեւ՝ *mātruyā-) ձեւից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 375
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒՐԱՅ (-ի) (յօրայ) «հորու, խորթ հայր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pəter «հայր»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *pəter «հայր» ձեւից, որից նաեւ հաւրու, հայր։
Մատենագիտություն
H. AG 477; Աճ. ՀԱԲ 414
Տե՛ս նաեւ
Էջ 569, սյունակ 1 Էջ 569
ՆԿԱՆ (-ի, -աց) «մի տեսակ հաց»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *nikan
իրանական աղբյուրից՝ *nikan:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նկանակ, նկանակաձին, նկանախորթ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 454-456; Ջահ. ՀԼՊ 536
Էջ 754, սյունակ 1 Էջ 754
ՈՒՐԶՈՒ I «խորհուրդ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Կեղծ բառ, որ ստացվել է «խորթ (զավակ)» մեկնության աղավաղմամբ (Ամալյան)։