Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 5 բառահոդված
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲԵՏ -ի, -ից (ամբոյտ, ամպոյտ, անբոյթ) ««խլուրդ» (անբոյտ «մի դեղաբոյս՝ արծվաճանկ, գողենի, asplenium scolopendrium», այլ՝ «հովագ կամ միեղջերու»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *bheu- «աճել, բարգավաճել»
Հազիվ թե կազմված լինի ան- նախամասնիկով՝ ինչ-որ *բետ ( *բոյտ) արմատից, (հազիվ թե՝ հնդեւրոպական *bheu- «աճել, բարգավաճել» արմատից, որտեղից՝ բոյս)։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 137, սյունակ 1 Էջ 137
ԲՈՐԵՆԻ (-ի, -ից) (բորեան, բորայ, բորէ) «բորենի, մարդագայլ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bher- «փայլուն, թխասպույր» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhor-) +ենի ածանց
*-n-ով կազմության համար (հայերենում հետագայում ձեւափոխված)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
bhalla-
հ. վ. գերմ.
bero
«արջ»
ավ.
bawri
«կուղբ, ջրշուն»
լիտվ.
beras
«աշխետ, շագատ»
ավ.
bawraini
«կուղբ, կղբային»
հուն.
φρύνη, φρύνος
«խլուրդ, գորտ»
լատ.
fibrinus
«կղբային»
հ. վ. գերմ.
brun
«շագանակագույն»
պրուս.
brunse
«մի տեսակ ձուկ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 476
Էջ 239, սյունակ 1 Էջ 239
ԶԻՒՇ (զոշ) «խլուրդ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 333, սյունակ 1 Էջ 333
ԽԼՈՒՐԴ (-ի, -ից) «խլուրդ, դաշտամուկ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ ասոր. *xulda «խլուրդ»
Գոհացուցիչ չեն ինչպէս հնդեւրոպական, այնպէս էլ ասորական ծագման վարկածները. առաջին դէպքում ուշադրութեան արժանի է համեմատութիւնը սլաւ. *kroto «խլուրդ» (ռուս. крот) բառի հետ, բայց չի վերականգնւում գոհացուցիչ նախաձեւ. երկրորդ դէպքում համարւում է ասորական փոխառութիւն՝ *xulda* «խլուրդ» (Աճ. ՀԱԲ 2, 374), բայց չի բացատրւում *ր*-ն, ուստի հնարաւոր աղբիւր է համարում ասորական բարբառային մի ձեւ (հմմտ. xaldūdā համիմաստ բառը)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խլրդենի, խլրդնի, խլրդային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սլաւ.
*kroto
«խլուրդ» ռուս. крот
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 374
Էջ 337, սյունակ 1 Էջ 337
ԽՈԺՈՌ «կոշտ, անհարթ, դաժան»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
խոշոր բառի հնչյունիմաստային տարբերակն է։ Ենթաշերտային բառ կամ, թերեւս, պատկերավոր-բնաձայնական կազմություն։ Թերեւս կապված է նաեւ խլուրդ համիմաստ բառի հետ ժ/լ հերթագայությամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խոժոռադէմ, խոժոռիլ, խոժոռագեղ, խոժոռութիւն, խոժոռուտ
Տե՛ս նաեւ