Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 87, սյունակ 1
ԱՐԳ
III
«ընդերք, որովայն, փոր, աղիք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *arkw-
արմատից
Հնարաւոր է նաեւ հ.-ե. *ark- (*oreu-) նախաձեւից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արգանդ,
արգանտ,
արգանդախեղդ,
արգանդակից,
արգանդային,
արգանդաբերան,
արգահատել,
արգահատանք,
արգահատելի,
արգահատութիւն,
անարգահատելի,
յարգահատել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կիմր.
arffed
«ծոց, գիրկ»
<*arpet
զանդ.
arcuinn
«կովի ստինք»
հուն.
ὀρύα
«աղիք»
լատ.
arvina
«ճարպ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 303
Էջ 175, սյունակ 1
ԳՈՒՄԻԼ
(գրված նաեւ գոչիլ, գոզիլ)
«կծկվել, կուչ գալ, շվարել»
(բրբ. «ծերությունից ցնդել»)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *uerg'h-
«պտտել, նեղացնել, սեղմել, խեղդել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uerg'h-lo-)
Քիչ հավանական է բխեցնել հնդեւրոպական *uerg'h-lo-ձեւից` *uerg'h- «պտտել, նեղացնել, սեղմել, խեղդել» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
virgill
«թոկ»
մ. վ. գ.
erwergen
«խեղդել»
լիտվ.
veržti
«ձգել, սեղմել»
լիտվ.
verlẽ
«պտուտակ»
Էջ 175, սյունակ 1
ԳՈՌՈԶ
I
(բրբ. *գոռոճ < կոռոճ)
«գանգուր, գանգրահեր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«պտտել, ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *u(ē)rong'h)
*r > n - սաստկական անցմամբ
հ.-ե. արմատ՝ *uer-g'h-
«պտտել, նեղացնել, սեղմել, խեղդել»
աճականով
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *u(ē)rong'h (> գոռոճ > գոռոզ *r > n - սաստկական անցմամբ) *uer- «պտտել, ծռել» (աճականով` *uer-g'h- «պտտել, նեղացնել, սեղմել, խեղդել») արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. անգլ.
wrengan
«ոլորել, սեղմել»
հ. իսլ.
rangr
հ. շվեդ.
wranger
«ծուռ, շրջված»
դան.
wringle
«ոլորել»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 261, սյունակ 1
ԹԱՒՆ
(թօն)
(թօն)
«անձրեւ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tap-
«թաթախել, խոնավություն, թացություն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tap-ni-)
Աճառյանը միացնում է թանալ բայի հետ՝ *tā- «հալչել» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլ.
topiti
«սուզել, խեղդել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1056;
Աճ. ՀԱԲ 217
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՐ
(-ոյ, -ի, -ից, -աց)
«առասան, բոկ, պարան, ուղղալար, երկարութեան չափ՝ մղոն, ասպարեզ, թակարդ, նվագարանի թել, լար, նվագարան, մի տեսակ օձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *wel-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *wlərօ-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լարել,
լարաբաժին,
լարագիր,
լարախաղաց,
լարախաղացութիւն,
լարախեղդ,
լարաձիգ,
լարաչափ,
լարան,
բազմալար,
թանձրալար,
կարմրալար,
ուղղալար,
կրկնալար,
տրտմալար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
εύληρα
«սանձ»
լատ.
lōrum
«առասան, բոկ, պարան, սանձ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 267;
Pok. IEW 1143
Էջ 326, սյունակ 1
ԽԵՂԴ
I
««տրտում» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Քիչ հավանական է կապը խեղդ «խեղդում» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խեղդումն
Էջ 326, սյունակ 1
ԽԵՂԴ
II
(-ի, -ից)
(խիղդ)
«խեղդում, խեղդելու բռն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Ծագմամբ կապված է հեղձ արմատի հետ: Հազիվ թե կապ ունենա *(s)kel- «չորացնել» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խեղդել,
խեղդամահ,
խեղդան,
խեղդարկել,
խեղդելիք,
խեղդումն,
ձիւնախեղդ,
բբախեղդ,
լարախեղդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
σκέλλω
«չորացնել»
հուն.
σκληρός
«չոր, կոշտ, ծանր, մռայլ»
գ.
helleg
«հոգնած, ծարավից ուժասպառ»
Մատենագիտություն
Ջահուկյան, ՕԻԴՊԱՅ 112
Էջ 456, սյունակ 1
ՀԵՂՁ
«հեղձում, խեղդվելը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կապուած է խեղդ արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղձնուլ,
հեղձամահ,
հեղձուցիկ,
հեղձուցիչ,
ջրահեղձոյց,
շնչահեղձոյց,
ծովահեղձ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 502, սյունակ 1
ՄԱՀ
(-ու, -ուան, -ուամբ, -ունք, -ուանց)
«մահ, վախճան, կոտորած, սպանդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Իրանական փոխառություն է, չնայած համապատասխան իրանական ձեւը չի հավաստվում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մահածին,
մահաբեր,
մահաշունչ,
մահկանացու,
մահապարտ,
խեղդամահ,
վաղամահուկ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 181
Էջ 534, սյունակ 1
ՄՈՅՆ
II
«խեղդում, ընկղմվում, ընկղմում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meu-
«բաց, խոնավ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mou-no-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *mou-no- (*meu-) «բաց, խոնավ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծովմոյն,
գետամոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատվ.
maūt
«ընկղմվել, սուզվել, լողալ»
հայ.
մոյն
«վայելչություն (մաքրություն)»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 741
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։