Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 143, սյունակ 1
ԳԱԳԱՇ
(գարգաշ)
«ցնորված, ցնդած, ծույլ, դանդաղաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ghrs-
«զարշանք, զզվանք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ghers-)
կրկնությամբ եւ իմաստի յուրահատուկ երանգով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գա(ր)գաշիլ,
գագաշոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
զարշ
ավ.
gǝrǝhma
«հանցաւոր, հանցագործ, մեղաւոր»
հ. իսլ.
gersta
«գրգռել, հուզել»
գ.
garstig
«զարշելի, զզվելի»
լիտվ.
grasùs
«սպառնալի. տհաճ»
լիտվ.
grisùs
«ձանձրալի»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 163, սյունակ 1
ԳՀԱԼ
«ծույլ, դանդաղաշարժ, ծանրախոս»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 183, սյունակ 1
ԴԱՆԴԱՂ
««ծանրաշարժ, թուլամորթ» (բրբ. «անխելք», բրբ. դանդալ «ապուշ»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhandh-
«դանդաղաշարժ, ծոյլ, հիմար, տխմար»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dhandhǝlo-)
հեղինակի վերականգնմամբ
արմատից (հեղինակի վերականգնմամբ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դանդաղիմ,
դանդաղագին,
դանդաղագոյն,
դանդաղական,
դանդաղամած,
դանդաղկոտ,
դանդաղաշարժ,
դանդաղաքայլ,
դանդաղկոտութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ. (պալի)
dhandha
«հիմար, տխմար, դանդաղաշարժ, ծոյլ»
Էջ 183, սյունակ 1
ԴԱՆԴԱՆ
II
(«դանդաղ» (ԲՀ))
«դանդաղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
արմատով նոյնն է դանդաղ բառի հետ, որ հաւանաբար հնդեւրոպական ծագում ունի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դանդանակ,
դանդանական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ. (պալի)
dhandha-
«հիմար, տխմար, դանդաղաշարժ, ծոյլ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Տե՛ս նաեւ
Էջ 191, սյունակ 1
ԴԵԳԵՐ
«ժամանակ անցկացնելը, հապաղում, դանդաղում», նոր՝ «թափառում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dheu-
«պտտվել, ցրիվ գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dheu-er-)
որի համար վերականգնվում է «պտտվել, ցրիվ գալ» իմաստը։ Այդ նույն արմատից է համարվում դեդեւիլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեգերանք,
դեգերումն,
դեգերել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
α-θυρω
«խաղալ, զվարճանալ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 359, սյունակ 1
ԾԱՆԾԱՂ
(ճանճաղ, ծանծախ)
«ծանծաղ, ոչ խոր»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Կրկնաւոր կազմութիւն՝ անծանօթ *ծան (կամ *ծաղ) արմատից (հմմտ. դանդաղ): Ենթաշերտային բա՞ռ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծանծաղամիտ,
ծանծաղուտ,
ծանծաղապէս
Էջ 359, սյունակ 1
ԾԱՆՐ
-նու, -նունք, -նանց
«ծանր, ծանրաշարժ, դանդաղաշարժ, սաստիկ, խիստ, դաժան, հղի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրացական con-
«կշռել»
Քիչ համոզիչ է ըստ հոլովական ձեւաւորման, որ հիշեցնում է հնդեւրոպական ծագման մանր, փոքր բառերի հոլովումը, եւ ըստ ձայնաւորման (անբացատրելի է ա-ն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծանրանալ,
ծանրութիւն,
ծանրանաւել,
ծանրաբուն,
ծանրաբան,
ծանրախաւս,
ծանրանդամ,
ծանրաբեկ,
ծանրաբեռն,
ծանրագին,
գլխածանրիլ,
ծանրաբարոյ,
ծանրակշիռ,
ծանրաչափ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 445
Տե՛ս նաեւ
Էջ 456, սյունակ 1
ՀԵՂԳ
(-ի, -աց)
«ծուլացող, դանդաղաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *selk-
«քաշել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղգալ,
հեղգութիւն,
հեղգասիրտ,
հեղգանք,
հեղգական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἕλκω
«քաշել»
ալբ.
he(1)k
«քաշել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 77;
Pok. IEW 901
Էջ 459, սյունակ 1
ՀԵՒԵԼ
«դանդաղել, հապաղել, երկբայել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ, հազիվ թե կապ ունենա հեւալ բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 522, սյունակ 1
ՄԵՂԾ
««ճանճախարիթ, մուր, անառակ» (?)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *smel-
«դանդաղ այրվել, մլմլալ»
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. mála- «կեղտ», հուն. μέλας «սեւ», մ. վ. գ. mál «բիծ»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mála-
«կեղտ»
հուն.
μέλας
«սեւ»
մ. վ. գ.
mál
«բիծ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 180
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։