Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 7 բառահոդված
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 162, սյունակ 1 Էջ 162
ԳԻՐ (-ոյ) «տառ, գիր, գրվածք, գրություն, գիրք, նկար, վերագրում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «պատռել, քերել, ճղել» (անմիջական նախաձեւ՝ *uēro-)
արմատից, որ այլ լեզուներում առկա է միայն ածականներով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրել, գրիչ, գրագետ, գրագիր, գրաձեւ, գրեղեն, գրապան, գրչություն, արագագիր, 메հենագիրք, որդեգիր, բնագիր, գեղագրել, նշանագիր, համագրել, ձեռագիր, երկաթագիր, տարագիր, գրադարան, գրախանութ, գրականագետ, գրամանաչ, գրասենեակ, գրավաճառ, գրատուն, գրչածայր, գրչակոթ, գրչահատ, կենսագիր, կենսագրութիւն, բողոքագիր, անդորրագիր, վաւերագիր, տպագիր, բեւեռագիր, սեպագիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
գերծուկ
պրուս.
zedo
«ակոս»
շվեդ. բրբ.
zota
«փորփրել»
հ. հնդկ.
vrháti
«շորթում է, կորզում է, խլում է»
հ. հնդկ.
vrscati
«քերթում է, հերձում է, ճեղքում է»
գոթ.
writs
«գիծ»
հ. անգլ.
writ
«գիր»
հ. անգլ.
wrītan
«գծել, գրել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 561; Ջահ. ՀԼՊ 151
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԱՍՏ II «խաչին հագցված քող» կամ «խաչի մի մաս (թեւ՞)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Առաջին նշանակութեան դեպքում, թերեւս, պետք է կապել գրաստ (գրատ) «պատմուճան, վերարկու» բառի հետ։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԱՍ (գրատ, դրաստ, դրատ, դրաւտ) ««պատմուճան, վերարկու» (նաեւ «քող՞»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «փակել, ծածկել, պաշտպանել»
հ.-ե. արմատ՝ *uer-k- «փակել, ծածկել, պաշտպանել»
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «պտտել, ծնել»
Հնարավո՞ր է արդյոք բխեցնել հնդեւրոպական *uer- *uer-k- «փակել, ծածկել, պաշտպանել» (հմմտ. լիտվ. verti «քելել», լատվ. vert «քելել, կարել») կամ *uer- «պտտել, ծնել») արմատներից որեւէ մեկից։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
verti
«քելել»
լատվ.
vert
«քելել, կարել»
Էջ 348, սյունակ 1 Էջ 348
ԽՈՒՄԲ -ի, -ից «հավաք, բազմություն, խումբ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *keu-p- «կոյտ» (անմիջական նախաձեւ՝ *khu-m-p-) *keu- «ծռել, թեքել» հիմքից
Ձեւով աւելի մօտ են նոյն արմատից կազմուած *kumb(h)-ից ծագող ձեւերը, բայց դրանք ունեն «աման» իմաստը: Կասկածելի է նաեւ *kem- «սեղմել» արմատից ծագելու վարկածը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խմբել, աշխարհախումբ, համախումբ, միախումբ, ամենախումբ, աղբախումբ, տանախումբ, մեծախումբ, բազմախումբ, երամախմբել, խմբանկար, խմբապետ, խմբագրութիւն, խմբագրական, խմբագրատուն, խմբագրապետ, խմբագրել, խմբերգ, արձանախումբ, զօրախումբ, նաւախումբ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
cuan
«բազմութիւն, կոյտ» <*koup-nā-
լիտվ.
kaũras
«կոյտ»
հուն.
κωμος
«բազմութիւն»
Էջ 475, սյունակ 1 Էջ 475
ՁԵՌՆ (-ին, -անէ (ձեռք, -աց)) «ձեռք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'hes- «ձեռք» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hes(o)r-)
նախաձեւից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձեռն, ձեռնհաս, ձեռնարկել, սակաւաձեռն, դատարկաձեռն, երկայնաձեռն, ձեռնասուն, ձեռնադրութիւն, ձեռնամուխ, ձեռագիր, ձեռագործ, ձեռակապ, ընձեռել, անձեռոցիկ, անձեռայք, ընձեռայք, միձեռան, ձերբակալել, ձերբացի, ձերբազատիլ, ձեռնահմայ, ձեռնափայտ, ձեռնոց, անձեռնմխելի, ձեռագրատուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χείρ
«ձեռք»
Մատենագիտություն
H. AG 470; Աճ. ՀԱԲ 149
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՆԱԶ(Ի) ««գրատոցի» (այլեւ «գրատեցից» եւ «գրաստից») (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 640, սյունակ 1 Էջ 640
ՊՆԱԿԻՏ (բնակի տ) «պնակի տ, փոքր գրատախտակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. πινακίς, πινακίδος
Մատենագիտություն
H. AG 373; Աճ. ՀԱԲ 92