Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 22, սյունակ 1
ԱԶԱՏ
-ի, -աց (ուշ՝ -ից)
«ազնվական, անկախ, ազատ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. āzāta-
փոխատու լեզու՝ մ. պ. āzāt
փոխատու լեզու՝ պ. āzād
Փոխառություն իրանական աղբյուրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազատել,
ազատեցուցանել,
ազատանալ,
ազատաբերան,
ազատախաւս,
ազատութիւն,
անազատ,
անազատիկ,
ազատագունդ,
ազատակոյտ,
ձերբազատ,
ազատանի,
ազատազն,
ազատբեկ,
ազատասէր,
ազատասիրութիւն,
ազատամարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
āzāta-
մ. պ.
āzāt
պ.
āzād
Մատենագիտություն
H. AG 91;
Աճ. ՀԱԲ 83;
Ջահ. ՀԼՊ 512
Էջ 58, սյունակ 1
ԱՆԻՒ
(-ոյ, հազվադեպ՝ -ի, -աց)
«անիվ, կառքի ակ, սռնի, առանցք, տանջելու մի գործիք, խաղալիք, երկնային մարմնի գունդ, ուղտափշի սերմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *snēu-
«պտտել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *snēuo-)
այս արմատից է նաեւ հայ. նեարդ բառը (<*sneurt-)` իմաստային այլ զարգացմամբ. անիւ բառի ա- նախահավելվածի համար հմմտ. ամիս *mensos ձեւից։ Ավելի քիչ հավանական է համեմատությունը *enebh- «պորտ» արմատից ծագող ձեւերի հետ, որ նշում է Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 196)` նմանությունը համարելով պատահական:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անուաջալութիւն,
անուաձեւ,
անուաւոր,
միջնանիւ,
չորեքնանիւ,
երկանիւ,
հեծանիւ,
հեծանորդ,
քառանիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
snua
«ոլորել, հյուսել»
հ. իռլ.
snútigr
«պտտվող (ջրաղացաքարի մասին)»
նորվ.
snaa
«շտապել»
<*snāwēn
լատվ.
snaujis
«օղակ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 149;
ԲԷՀ 49;
Աճ. ՀԱԲ 196
Տե՛ս նաեւ
Էջ 64, սյունակ 1
ԱՇԽԱՐՀ
(-ի, -աց)
«աշխարհ, երկիր, մարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. xšaθra
փոխատու լեզու՝ մ. պ. šahr
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աշխարհագիր,
աշխարհաբնակ,
աշխարհագունդ,
աշխարհակոծ,
աշխարհահեղձ,
աշխարհադիտել,
աշխարհաժողով,
աշխարհիկ,
տաշխարհիկ,
տարաշխարհ,
տարաշխարհական,
միջնաշխարհ,
համաշխարհի,
գերաշխարհիկ,
չնաշխարհիկ,
աշխարհալած,
աշխարհամար,
անդրաշխարհ,
անդրաշխարհային,
աշխարհագրական,
աշխարհագրագետ,
աշխարհագրություն,
աշխարհադես,
աշխարհահռչակ,
համաշխարհային
Մատենագիտություն
H. AG 101;
Աճ. ՀԱԲ 218
Էջ 68, սյունակ 1
ԱՊԱՐՀԱՅԻԿ
«պարսկական մի տեսակ գունդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 86, սյունակ 1
ԱՐԳ
I
«հարգ, արժանիք, արժեք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *arg
Փոխառություն իրանական աղբյուրից` *arg: հայ. (< իրան.) արժ-:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արգատոր,
արգոյ,
արգաժողով,
արգագոյն,
անարգ,
անարգաբար,
անարգել,
անարգանք,
մեծարգի,
մեծարգոյ,
մարգարեանարգու,
(յ)արգունդ,
անարգական,
զարգանք,
զարգանալ,
զարգացումն,
զարգուն,
զարգալի,
յարգ,
յարգել,
յարգատոր,
յարգի,
յարգագոյն,
յարգոյ,
յարգոյք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
arəg
«արժել»
սողդ.
arğ
«արժեք, գին»
օս.
arğ
«արժեք, գին»
պրթ.
argav
«արժանավոր»
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 46;
Աճ. ՀԱԲ 301
Էջ 97, սյունակ 1
ԱՐՔԱՅ
(-ի, -ից)
«թագավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. άρχων
փոխատու լեզու՝ հուն. άρχιος
հին փոխառություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արքայագունդ,
արքայենի,
արքայատուր,
արքայիկ,
արքայություն,
արքայորդի,
թագարքայ,
բագարքայածին,
արքունի,
արքունիք,
արքունատուր,
արքունական,
գեղարքունի,
արքագունք,
արքապատկեր,
արքակորույս,
արքինի,
արքիանալ,
արքինանալ,
արքայադուստր,
արքայամորի,
արքայախնձոր
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱԿ
(-ի, -աց)
«տան բակ, գավիթ, փարախ, արեգակի կամ լուսնի ծիր, արեւագունդ, միջաստղային տարածություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. baki
«փարախ»
սակայն պարզ չէ սրա հարաբերութիւնը վրաց. baga «մսուր», ճան. boga «փարախ» բառերի հետ, որոնք պատկանում են վրացականյան *baga արմատին: Քիչ հաւանական է բառի հնդեւրոպական ծագումը (*bhag- «բաժին հանել» եւ *bhe(n)g- (> հայ. բեկ-անել) արմատները իմաստով հեռու են):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բակաձեւ,
բականել,
բակարգել,
ներբակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
baga
«մսուր»
ճան.
boga
«փարախ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Էջ 134, սյունակ 1
ԲՈՅԹ
I
-ոյ, ոց, -ի, -աց
(բոյթն, -ան)
«բութ, բթամատ, փափկամիս, հաստ մսակտոր, նվագարանի սեպ, նվագարանի բանալի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bheu-
«փչել, ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bheu-t-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. անգլ.
budde
անգլ.
bud
«բողբոջ»
մ. ն. գերմ.
botte
նիդեռլ.
bot
«բողբոջ»
մ. վ. գերմ.
butze
«միջուկ, գունդ»
մ. վ. գերմ.
būzen
«ուռչել, ցցվել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 114
Էջ 139, սյունակ 1
ԲՈՒՄԲ
«սրունք, մսոտ մաս»
(բրբ.)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhumbh-
«ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhumbh-/*bhambh-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
bumbulas
«գլխիկ»
լիտվ.
bumburas
«բողբոջ, հաստացում, գունդ»
լատվ.
bamba, bumba
«գնդակ, գունդ»
լատվ.
bumbulis
«պալար, հանգույց, ելունդ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ԼՀԳ 24-25
Էջ 139, սյունակ 1
ԲՈՒՆՁ
I
(բունձ)
«հողակոշտ, գուղձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bheng'h-
«հաստ, խիտ, գեր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhong'h-/*bheng'h-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարեբունձ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
bahu
«շատ, հարուստ, առատ, խիտ»
հուն.
παλος
«հաստ, խիտ, կոշտ»
հ. հոլ.
bingz
«կույտ»
նիդերլ.
bonk
«գունդ, գուղձ, կույտ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։