Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԱՂՁ
(-ի, -ից)
«կարիք, պահանջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«քաղցած. վատ (?)»
(անմիջական նախաձեւ՝ *l(k)-sk', *el-k-)
այստեղից է աղցիկփեղց (ախցիփեղց) կրկնավոր ձեւը։ Հավանաբար *el- արմատի ածականով ձեւ է նաեւ *el-g-ը, որից՝ աղկաղկ «թշվառ, աղքատ», եւ *lugk-ը, որից համարվում է աղքատ բառը, թեեւ ավելի հարմար է այն միացնել աղձ ձեւի հետ եւ բխեցնել *ln արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղձաւոր,
աղձատրութիւն,
աղձատապէս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
álkti
«քաղցած լինել»
լիտվ.
alkanas
«քաղցած»
հ. սլ.
alŭkati
«քաղցել, քաղցած լինել»
չեխ.
lakati
«պահանջ ունենալ»
ռուս. (հ. սլ.)
алкать
«ցանկանալ, ծարավել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 137
ԱՄԱՉԵԼ
«ամաչել, ամոթ զգալ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *mē-
«փափագել, տենչալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *o-mətiō-)
-t ածականով (ածանցով)
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *o-mətiō- ` *mē- «փափագել, տենչալ» արմատի հետ՝ -t ածականով (ածանցով)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամաչկոտ,
անամաչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μασμάω
«հուզվել, խիստ ցանկանալ, տենչալ, փափագել»
հուն.
μαί
«ձգտում է»
Հեսիքիոս
հուն.
ματεύω
«ձգտել, փնտրել»
լիտվ.
maturs
«շրջահայաց»
լատվ.
matit
«զգալ»
Տե՛ս նաեւ
ԱՅՑ
«այցելություն, քննություն, խնամք, վրեժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ais-
«ցանկանալ, որոնել, այցելել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ais-sk'ā-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այցելու,
այցելութիւն,
այցելել,
այցել,
յայցել,
այցելականութիւն,
այցառնութիւն,
այցետոմս,
այցեքարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ićchā
«ցանկություն»
հ. վ. գ.
eiscōn
«հետազոտել, հարցնել, պահանջել»
լիտվ.
ieškóti
«որոնել, հետազոտել»
Մատենագիտություն
H. AG 418;
Աճ. ՀԱԲ 177
ԱՆԿ-
(անգ-)
«ընկնելը, անկում, պատահմամբ հայտնվելը, հասնելը, ապավինում, վերջ, ավարտ, հարում, պատշաճություն, հյուսում, գործում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sengu-
«ընկնել, իջնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sngu-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկանիլ,
անկած,
անկածութիւն,
անկումն,
անկաստեղ,
անկաւոր,
անկելանոց,
անկիչ,
անկուած,
անկուածոյ,
տնանկ,
ոստայնանկ,
սարդանկոյ,
ստորանկիլ,
վայրակեալ,
անզատոյլ,
անզուրդ,
յանգիլ,
յանգակից,
յանգաւոր,
յանգատրիլ,
յանգել,
ցանկ,
ցանկել,
ցանկորդել,
ցանկութիւն,
զանգել,
զանգուած,
արիւնազանգ,
զանգութիւն,
անզանգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
sigqan
հ. անգլ.
sincan
հ. վ. գ.
sinkan, sinken
հուն.
εάφθη
«ընկավ»
Մատենագիտություն
H. AG 419;
Աճ. ՀԱԲ 198-199
ԱՆԿԱՆ
I
(բբ)
«սիւն կոպի (՞), նետ, փքին, բոփ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս անկ արմատից:
Տե՛ս նաեւ
ԱՆԿԱՆ
II
յ-ի
(անգան)
«սանդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. aggānā
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 197
ԱՒ
I
«խենթություն, գժություն, մոլեգնում, կիրք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«սիրել, հաճել, կարիք ունենալ, պահանջել, ցանկանալ, տենչալ, նպաստել, օգնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւիլ,
աւիւն,
ատոդական,
ատոլ,
աւանդիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
avati-
«նպաստում է, ցանկանում է, սիրում է»
լատ.
aveo
«ցանկանալ, տանջվել, տենչալ, փափագել, կրքոտ կերպով ուզել»
լատ.
avidus
«ագահ, կրքոտ»
կիմր.
ewyllys
«կամք, ցանկություն, տենչ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 77
ԱՒՇ
I
(օշ)
«երանի, երանի թէ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«սիրել, ցանկանալ, նպաստել»
*-sk ածանցի *-skh տարբերակով (՞)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ávas
«նպաստում, ուրախութիւն, ցանկութիւն, պահանջ»
աւ.
avah
«օգնութիւն»
հայ.
աւիւն
լատ.
aveō
«փափագել»
հ. լիտվ.
austi
«թարմանալ, կազդուրվել»
թերեւս նաեւ
ԲԱԳ
III
«կից, միասին»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Չի բացատրուած նմանութիւնը ինչպէս հայ. բաղ «կից, հար», այնպէս էլ թյուրք. bag «կապ» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բագանակել,
բագծածել,
բագծածաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բաղ
«կից, հար»
թյուրք.
bag
«կապ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։