Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298)
· Էջ 95 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴ
I
(-ու)
«ձեւ, կերպ, կարգ, կազմ, արված գործ, վաստակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ar-t- (*rt-/*ar-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արդակ,
արդակագոյն,
արդել,
արդակել,
արդուած,
արդիւն,
արդար,
արդարեւ,
անարդ,
անարդի,
անարդակ,
խորանարդ,
գմբեթարդ,
ծորձորարդ,
վիմարդ,
վիմարդեան,
զիարդ,
յարդ,
յարդար,
յարդարել,
յարդարիչ,
յարդարուն,
նուագայարդար,
երգայարդար,
սեղանայարդար,
զարդ,
զարդասէր,
զարդասիրիկ,
զարդակից,
զարդարել,
զարդարագիր,
զարդարանք,
զարդարուն,
զարդուն
Նոր՝
արդուկ, արդուկել, բեմայարդար, զարդագիր, պատկերազարդ, նկարազարդ, սիւնազարդ
արդուկ, արդուկել, բեմայարդար, զարդագիր, պատկերազարդ, նկարազարդ, սիւնազարդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rtu- «կարգ, կանոն, արդիւնք»
հուն.
άρτύς «կարգ»
լատ.
artus «հոդ»
Մատենագիտություն
H. AG 423- 424;
Աճ. ՀԱԲ 307-308
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴ
II
«այժմ, հիմա, այժմեան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *art- (*rt-/*ar-))
արդ «ձեւ, կարգ» եւ արդ «այժմ» բառերի կապի համար հմմտ. հ. հնդկ. rtu «կարգ, կանոն, որոշակի ժամանակ, ժամկետ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արդի,
արդէն,
արդածին,
արդատունկ,
արդային,
արդեայք,
զարդիս,
ցարդ
Նոր՝
արդիական
արդիական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άρτι «հիմա, հենց հիմա, հենց նոր»
Մատենագիտություն
H. AG 423;
Աճ. ՀԱԲ 309
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴԱԽԻԼ
(խարթաղի (՞))
«կործանվել, տապալվել, քանդվել»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *er-
«նոսր, իրարից հեռու, իրարից հեռանալ, բաժանվել, քայքայվել, քանդվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *rdh-)
+ ախ-
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rdhak «առանձին»
հ. հնդկ.
ordha «մաս, կողմ»
հ. հնդկ.
ardhá «կես»
լիտվ.
ardýti «քննել, բաժանել, ճեղքել, քայքայել, քանդել»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴԱԿԵՏՈՍ
«մի համաստեղություն»
(աստղաբաշխական տերմին)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հունարեն (՞)
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴՆ
«նիզակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
Ավելի քիչ հավանական է համեմատությունը հուն. άρδις «նետի ծայր, տէգ» բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արդնընկէց,
արդնակիր,
արդնատէգ,
արդնաւոր,
երկարդնեայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
ardas «ձող (խրձեր չորացնելու համար)» ((՞))
Մատենագիտություն
Pok. IEW 63;
Hübsch. Arm. Stud. 11
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴՈՒ
(-ի, -աց)
«մի չափ՝ 72 քեստ կամ կամ 29 օխա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ դպտ. ertōb
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ հուն. άρτάβη
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Հունարենից փոխառված է արդաբու ձեւով, դպտերենից տառադարձված՝ որմսբ (փոխանակ՝ *որտոբ-ի)։ Հները նշում են եգիպտական աղբյուր:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
artawi
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԴՈՒԽԱ
(արդուղա, արբուխա, արդուխա, բրբ. արդղիկ, արբոխիկ)
«արճճախոտ, Plumbago L.»
(բուսաբանական)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 88, սյունակ 1
ԱՐԵԳ
(-ի)
(արագ-, արեգն)
«արեւ, արեւելյան, հայոց տոմարի 8-րդ ամիս»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *reu-
«կարմիր > արեւ»
«արեւ», արեւ, -ու, յ-ոջ «արեւ, արեւի լոյս, կեանք» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արեգաւէտ,
արեգնապաշտ,
արեգունի,
արեգնափայլ,
արեգդէմ,
արեգնածաւալ,
արեգակն,
արեգնակէզ,
արեգնատենչիկ,
յարագէյ,
արեգնակէզ,
արեւելք,
արեգնակնակ,
արեւմուտք,
արեւագալ,
արեւածայրք,
արեւապաշտ,
արեւկայ,
յարեւացուցանել,
արեւորդի,
արեւանկ
Նոր՝
արեւոտ, արեւահայեաց, արեւահար, արեւահարութիւն, արեւելահարաւ
արեւոտ, արեւահայեաց, արեւահար, արեւահարութիւն, արեւելահարաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
raví «արեւ»
Մատենագիտություն
H. AG 424;
Աճ. ՀԱԲ 311
Էջ 89, սյունակ 1
ԱՐԵԳՈՒՄՓ
«երանութիւն կամ գովութիւն»
(ԲՀ)
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ եբր. (՞)
(հավանաբար)
Աղբյուր՝ հուն. (՞)
(հավանաբար)
բուն աղբիւրը չի հաւաստուած
Էջ 89, սյունակ 1
ԱՐԵԿ
(արեգ, առեգ)
«զօրաւոր, սաստիկ, գերազանց, առաւել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *treg-
«ուժերը լարել, ուժ»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ապարեկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հոլ.
trēn «քաջ, ուժեղ» (<*tregs-no-)
հ. իսլ.
þrekr, þrek «ուժ, քաջութիւն»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 154, 209
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։