Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 95 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 287, սյունակ 1 Էջ 287
ԻՍԲՕՍԷԹ ««գաղտնի այր» (ԲՀ` «այր գաղտնի»)» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 287, սյունակ 1 Էջ 287
ԻՍԿ (ուշ` -ոյ, -ի, -ից) «իսկականութիւն, էութիւն, իսկական, իսկ, սակայն, բայց, ապա, ուրեմն, արդ, էլ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *istuo-
հայ-սլաւոնական զուգաբանութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իսկական, իսկակցութիւն, իսկոյն, իսկութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլ. istŭ «իսկական»
ռուս. истый «իսկական»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 249
Էջ 287, սյունակ 1 Էջ 287
ԻՍԿԻՆՈՍ (իսկենիոս, իսքենիոս) ««սուրբ» (ԲՀ)» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
ձեւով թւում է հունական, բայց այդպիսի բառ հունարենում չկա
Էջ 287, սյունակ 1 Էջ 287
ԻՐԱՅՕՆ (իրայոն) «տեսիլ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՐԱՆ (-ի, -աց, ուշ՝ նաեւ -ունք, -անց, -ամբք) «իրան, մարմնի հիմնամաս, բունք»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՐԲԻՆՈՍ «փիլիսոփա» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
բառի տեսքը հունական է, բայց նման բառ հունարենում չկա
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՒՐ (-ոյ) «իր, յուր»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *seue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *seuoro-(°))
*seuoro-(°) (*seue- անդրադարձ դերանուն) արմատից։ *-ro ածանցի համար հմմտ. ալբ. vajr «աղջիկ» (< *uaria- ` *suo-ro-ից «մերձավոր ազգական»)՝ հայ-ալբանական զուգաբանութիւն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իւրեան, իւրորոյն, իւրեանցակուռ, իւրեանցայինք, իւրակայան, իւրակից, իւրային, չիւր, իւրաքանչիւր
Նոր՝
յուրայատուկ, յուրատեսակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. svá
ավ. hva
հ. լատ. sovos
լատ. suus
ռուս. свой
Մատենագիտություն
H. AG 451; Աճ. ՀԱԲ 254
Տե՛ս նաեւ
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՒՐԱՏ- «?»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իւրատական
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՔՆՄԱՅ «հայտնի բան» (ԲՀ)
Անստույգ
ԲՀ-ի քննական հրատարակութեան մեջ այն տրված է իք «նման կամ յայտնի ինչ» ձեւով, որով իքնմայ բառը վերանում է
Էջ 289, սյունակ 1 Էջ 289
ԼԱԳ ««անառակ, բղջախոհ, թուլամորթ» (նաեւ «թույլ, մաշված»?)»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *leg-h- «թեթեւ» (անմիջական նախաձեւ՝ *lng'hio-) ռնգային տարբերակից
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 257) փոխառություն է համարում հունարենից՝ տալով λαγνεία «անառակություն», λαγνύω «անառակություն անել, լրբանալ» եւ λάγνος «անառակ» ձեւերը, սակայն սրանցից անմիջապես հանել հայերեն ձեւերը (առանց -ն-ի) անհավանական է։ Մյուս կողմից՝ դժվար է գտնել անմիջական բնիկ հնդեւրոպական աղբյուր։ ձեւով ամենից ավելի մոտ թվացող *leg-h- «թեթեւ» արմատը իմաստով քիչ է համապատասխանում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լագութիւն, լագուցանել, լագորդել, լազրտել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս. легкий «թեթեւ»
ռուս. легкое «թոք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 257
Տե՛ս նաեւ