Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հետ» որոնման արդյունք՝ 1179 բառահոդված
· Էջ 94 / 118
Էջ 606, սյունակ 1
ՈՐԴՆ
(-ան, -ունք, -անց)
«որդ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«պտտել, ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uert-)
t-ով աճած
Ի՞նչ յարաբերութիւն ունի հնդեւրոպական *uer- «պտտել, ծռել» նախաձեւի, հատկապէս սրա *t-ով աճած *uert- արմատի հետ. հնարաւոր է սկզբնային *u-ի անկում o-ի մոտ (*uort-m > որդ-ն)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որդնալից,
որդնածին,
որդնահատ,
որդնիլ
Նոր՝
որդնոտ, որդնոտիլ
որդնոտ, որդնոտիլ
Էջ 607, սյունակ 1
ՈՐԹ
III
(-ոյ)
«կողով, քրոց»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«պտտել, ծռել»
*-t-ով աճած
որդն բառի նման կապված է հնդեւրոպական *uer- եւ սրա` *-t-ով աճած *uer-t- «պտտել, ծռել» արմատի հետ` սկզբնային *u-ի անկմամբ *o-ի մոտ` *uor-th-o->որթ-ոյ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 607, սյունակ 1
ՈՐՄ(Ն)
(-ոյ)
«պատ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ark-
«պաշտպանել, փակել, կողպել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *orkmō-)
*ark- արմատի մի տարբերակն է
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *orkmō-` *ork- արմատից, որ *ark- «պաշտպանել, փակել, կողպել» արմատի մի տարբերակն է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որմզդորմայն,
որմածակ,
որմածեպ,
որմայեց,
որմաշէն,
որմարգել,
միջնորմ,
քաղաքորմ,
բաբորմ
Նոր՝
որմնադիր, որմնախորշ, որմնանկար
որմնադիր, որմնախորշ, որմնանկար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
արգել-ք
հուն.
ἀρκέω «պահել, պաշտպանել, դիմադրել, հետ մղել»
լատ.
arceo «փոխել, ...»
Էջ 608, սյունակ 1
ՈՐՈՆԵԼ
«փնտրել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ereu-
«որոնել, հետազոտել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *orou-ne- (°))
Աճառյանը ժխտում է ձեւահնչույթային նկատառումով, բայց հմմտ. Jahukian, 1990, 12
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որոնողութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἐρεουνάω «հարցնել, որոնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 585;
Jahukian 12
Էջ 611, սյունակ 1
ՉԱՄԻՉ
«չամիչ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *kem-
«սեղմել, քամել»
Հայտնի չէ կապը հնդեւրոպական *kem «սեղմել, քամել» արմատի հետ, որից ծագում են հայ. քամել եւ լիտվ. kĕmuras, լատվ. cemu(o)rs «խաղող» բառերը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չամչեայ,
չամչեղեն,
չամչախումիկ
Նոր՝
չամչարակ
չամչարակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
kĕmuras
լատվ.
cemu(o)rs «խաղող»
Էջ 611, սյունակ 1
ՉԱՆՉ
(-ոյ)
«չանչ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ վրաց. čenč
(թերեւս)
«կեղեւ»
Աճառյանը հնարավոր է համարում նաեւ համեմատությունը պ. čunča (junja) «խաղողի կուտ» բառի հետ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
čunča (junja) «խաղողի կուտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ. 623-624
Էջ 613, սյունակ 1
ՉՈՐ
ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից
«չոր. լոկ, միայն, կոշտ, կարծր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ksoro-
«չոր»
հ.-ե. արմատ՝ *ker-
«այրել»
բայց *ksoro- «չոր» արմատից բխեցնել հնչիւնապէս խոցելի է, կասկածելի է նաեւ *ker- «այրել» արմատի հետ կապելը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չորանալ,
չորաբեկ,
չորակեաց,
չորակեր,
չորուտ,
խորշակաչոր
Մատենագիտություն
H. AG 485;
Աճ. ՀԱԲ 630
Տե՛ս նաեւ
Էջ 615, սյունակ 1
ՊԱԼ
II
«քարաժայռ, քար»
Անստույգ (թերեւս)
թերեւս նոյնն է պաղանձաւ-ի պաղ-ի հետ: - Աճառեանը (ՀԱԲ 4, 4), բերելով բարբառային պալ «լայն եւ դուրս ցցուած» բառը, համեմատում է հնդեւրոպական *bal- «ուժեղ» արմատի հետ (°). սրանց հետ կապում է ալպեան pala «քարակոյտ, գերեզմանաքար», balu «քարաժայռ» բառերը:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալպեան
pala «քարակոյտ, գերեզմանաքար»
ալպեան
balu «քարաժայռ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 4
Տե՛ս նաեւ
Էջ 616, սյունակ 1
ՊԱԽԱՃՃԱՄ
«կարկանդակ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
պախ-ը նույնն է պախել «եփել» արմատի հետ
Էջ 616, սյունակ 1
ՊԱԽՈՒՑ
(պախոյրց, պախուրց, պախցոյք, պահուց)
(-ոյ)
«սանձ, երասանակ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *pak-
«կապել»
որպես ինչ-որ centum լեզվի ներդրում
Ծագումն անհայտ է: հնդեւրոպական *pak- «կապել» արմատի հետ կապը կասկածելի է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պախուցաթափ,
պախուրցկոթ,
պահրացի
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։