Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ամ» որոնման արդյունք՝ 3432 բառահոդված
· Էջ 94 / 344
Էջ 217, սյունակ 1
ԵՊԻԿԼԻՆՏ
(սխալմամբ՝ եպիկլիտ)
«շեղանկյուն երկրաչափ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. επικλίντης
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 28
Էջ 217, սյունակ 1
ԵՊԻՄԱՆԻԿՈՍ
(սխալմամբ՝ եպիմատիկոս, եպիմիտոսիկոս)
«պատարագչի բազպան»
Ստուգաբանություն
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՊԻՏՐՈՊՈՍ
(եպիտրայպոս)
«հոգաբարձու, խնամակալ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἐπίτροπος
Մատենագիտություն
H. AG 349;
Աճ. ՀԱԲ 29
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՌԱՆԴ
I
«երեկվա նախորդ օրը»
Բնիկ հնդեւրոպական
Կազմված է եռ եւ անդ բաղադրիչներից: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 32) մերժում է այս մեկնութիւնը այն պատճառաբանութեամբ, որ եռ-ով բաղադրված բառերը հետոսկեդարյան են. սակայն ոսկեդարյան եւ հետոսկեդարյանի նման հակադրութիւնը օրինաչափ չէ. հետոսկեդարյան համարված շատ ձեւեր հանդիպում են «ոսկեդարյան» կոչված շրջանում:
Մատենագիտություն
Աճառյան (ՀԱԲ) 32;
Վ. Առաքելյան, ԱՀԳԼՊ 91-106
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՍ
իմ, ինձ, զիս, յինէն, ինեւ (զինեաւ), մեք, մեր, մեզ, ի մէնջ, մեւք (մեաւք)
«ես»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *eg-
(անմիջական նախաձեւ՝ *es)
u-ն բաղաձայնից առաջ գտնված դիրքում՝ հետագա տարածմամբ
u-ն բաղաձայնից առաջ գտնված դիրքում՝ հետագա տարածմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եսական,
եսամոլ,
եսամոլութիւն,
եսապաշտ,
եսապաշտական,
եսապաշտութիւն,
եսասէր,
եսասիրական,
եսասիրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
εγω
գոթ.
ik
լիտվ.
aš, eš
պրուս.
as, es
Մատենագիտություն
H. AG 442;
Աճ. ՀԱԲ 32
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՍԵՆ
«դարան» կամ «լռություն» կամ «աղբյուր» (ԲՀ)»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ: Ծագումն անհայտ է:
Էջ 219, սյունակ 1
ԵՐԱ-
«առաջին, նախա-»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *prō-
«առաջ, առջեւից, նախա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *prə-)
երախայրի բառում. -խայրի-ի համար տե՛ս խայ-րի: Բնիկ հնդեւրոպական` *prə-` *prō- «առաջ, առջեւից, նախա» ձեւից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
frā-
ռուս.
пра- «նախա»
հ. վ. գ.
fruo «վաղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 35-36
Տե՛ս նաեւ
Էջ 219, սյունակ 1
ԵՐԱԳԱԶ
-ի, -ից, նաեւ -անք
(արագազ)
«որսացանց, թակարդ»
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ արխ. aragua
(հավանաբար)
«թակարդ, ծուղակ»
Հավանաբար փոխառություն, բայց կովկասյան ծագման (հմմտ. արխ. aragua «թակարդ, ծուղակ» - Ջահ. ՀԼՊ 603-612) եւ իրանական ծագման (իրան. *razg) < հ.-ե. *rezg- «հյուսել, ոլորել» (Փերիխանյան, ՄԷՍԴՅԱ 39-42) վարկածները համոզիչ չեն:
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 603-612;
Փերիխանյան, ՄԷՍԴՅԱ 39-42
Էջ 219, սյունակ 1
ԵՐԱԶ
-ոյ, ուշ` -իւք
«երազ, քնատեսիլ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. (՞)
(հավանական)
Աղբյուր՝ մ. պ. rāz
(հավանական)
«գաղտնիք»
Աղբյուր՝ ավ. razah-
(հավանական)
«մենակություն, մեկուսացածություն»
Հավանական փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց մատնանշված աղբյուրը իմաստով տարբեր է. հմմտ. մ. պ. rāz «գաղտնիք», այլեւ` ավ. razah- «մենակություն, մեկուսացածություն»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երազական,
երազահան,
երազատես,
երազացոյց,
երազըմռնիան,
երազիլ,
երազանալ
Մատենագիտություն
AG 147;
ՀԱԲ 34
Էջ 219, սյունակ 1
ԵՐԱԽԱՅ
(նոր` երեխայ)
«անկնունք, չմկրտված մարդ, նորածին մանուկ, մանկամիտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. (՞)
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ մ. պ. raxīk (rahīk)
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
«տղա, ծառա»
Աղբյուր՝ ասոր. *raxā
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Փոխառություն, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված. հմմտ. մ. պ. raxīk (rahīk) «տղա, ծառա»: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 35) ենթադրում է ասոր. *raxā ձեւ, որից փոխառված են հայ. ձեւը եւ մ. պ. raxīk-ը: Սրա հետ թերեւս նույնն է Բեհիստունի արձանագրության մեջ պարսկական Դարեհ թագավորի հիշատակած Արախա-ն` Հալդիտայի որդու անունը: Հազիվ թե կապ ունենա ակկադ. rehu(m) «ծնել» բայից ածանցված որեւէ ձեւի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երախայական,
երախայանալ,
երախայապես,
երախայամիտ,
երեխայություն
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 35
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։