Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված · Էջ 93 / 448
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 190, սյունակ 1 Էջ 190
ԴԱՓՐ (դաբր, տափր, տարբ) «դոփյուն, հոդի փորում եղունգներով»
Բնաձայն
Եթե բուն ձեւը տափր-ն է, ապա այն կարող է կապված լինել տոփել բայի հետ որպէս ձայնդարձային ձեւ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն դոփել
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԴՈՒՆ
Բնաձայն
Բնաձայնական կրկնավոր կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դդիւն, դդչել, դդչիւն, դդնչել, դդնչումն, դնդչել, դնդնչել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 643
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԴՄԱՃ «կերակրատեսակ, մի բույս, որի տերեւներով տոլմա են փաթաթում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թրք. tutmač
Մատենագիտություն
H. AG 264; Աճ. ՀԱԲ 644
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԴՈՒՄ (դդում) «դդում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ակկադ. dug/kdumu
հնարավոր է նաեւ, որ հայերենը եւ ակկադերենը ծագեն միեւնույն աղբյուրից՝ ուրարտերենից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դդմենի, դդմեայ, դդմոց
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 467
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԵԳԵՐ «ժամանակ անցկացնելը, հապաղում, դանդաղում», նոր՝ «թափառում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dheu- «պտտվել, ցրիվ գալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *dheu-er-)
որի համար վերականգնվում է «պտտվել, ցրիվ գալ» իմաստը։ Այդ նույն արմատից է համարվում դեդեւիլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեգերանք, դեգերումն, դեգերել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. α-θυρω «խաղալ, զվարճանալ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԵԳՆԻ «դիրտ, մրուր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dheu- «պտտվել, ցրիվ գալ, փոշի, ծուխ, գոլորշի»
թրք. դեգ- «աղբ, թրիք, տղմուկերթ» համեմատությամբ։ cognates with *-m- suffix (fimus, dumblas) and *-l- suffix (dubli).
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. fimus «գոմաղբ, աղբ. կեղտ» (*-m- կազմիչով)
լիտվ. dumblas «տղմ, տղմնում»
լատվ. dubli «տղմ. կեղտ» (*-l- կազմիչով)
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԵԴԵՒԻԼ (-ել) «դեսուդեն շարժվել, երերալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *dheu- «պտտվել, ցրիվ գալ» Կրկնավոր կազմություն
Կրկնավոր կազմություն բնիկ հնդեւրոպական արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեդեւան, դեդեւկոտ, մատնադեդեւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. dhūnōti, dhunati «ցնցում է, դեսուդեն է շարժում»
հ. հնդկ. dōdhavīti «ուժեղ ցնցում է»
ալբ. dej «հարբեցնել»
Մատենագիտություն
H. AG 438; Աճ. ՀԱԲ 645
Էջ 191, սյունակ 1 Էջ 191
ԴԵԿԱՆ «փողային միավոր»
Ստուգաբանություն
Դահեկան բառի ժողովրդական կրճատված ձեւ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 646
Էջ 192, սյունակ 1 Էջ 192
ԴԵՀ II «կիզում, այրում»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *dhegu̯h- «այրել»
Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *dhegu̯h- «այրել» արմատից ծագող որեւէ ձեւի հետ։ հայերենին մոտ է հ. հնդկ. dāhā «հրդեհ» ձեւը, բայց ինչպե՞ս կարող էր այն հայերենի աղբյուր լինել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրդեհ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. daxša «հրդեհ»
հ. հնդկ. dāhā «հրդեհ»
Էջ 192, սյունակ 1 Էջ 192
ԴԵՀԿԱՆ «կուսակալ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական dēhkān «գյուղապետ, կուսակալ»
Աղբյուր՝ ասոր. dahqānā
Աղբյուր՝ արաբ. dihqan «գավառակապետ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեհկանութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 139; Աճ. ՀԱԲ 647