Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ՄՈՒՍԱԲԵՐ
««մորենի» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ինչ-որ աղաւաղուած առաջին եւ -բեր երկրորդ բաղադրիչով բառ (ԲՀ-ում կայ նաեւ մաղաբեր «տերեւ»)։
ՅԵՏԻՆ
«կտակ»
Ստուգաբանություն (իմաստափոխություն)
Յետին «վերջին» բառն է՝ գործածված «վերջին կամք, կտակ» իմաստով. Աճառյանը (կասկածով համարում է խաբարված յետկար բառը, բայց նշում է, որ Ղեւոնդ պատմիչը գրում է. «Գրե զվերջինս բանից իւրոց»)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 397
ՅՂԻ
«հղի, հղիության մեջ գտնվող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«թափել, լցնել / լի»
(անմիջական նախաձեւ՝ *plē-)
հ.-ե. արմատ՝ *po-lo-
«փոքր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pou-)
երկու հնարավոր ստուգաբանությամբ. 1. h.-ե. *pel- «թափել, լցնել», *plē- «լի»։ ... 2. h.-ե. *po-lo-, *pou- «փոքր» ձեւից: Եթե ճիշտ է յղփանալ-ի ստուգաբանությունը, ապա ավելի հավանական է առաջին տարբերակը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յղութիւն,
յղանալ,
յղենալ,
յղեկիր,
յղացութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
լի
հուն.
πώλος
«մտրուկ, քուռակ, աղջիկ»
գոթ.
fula
հ. իսլ.
foli
«մտրուկ, քուռակ»
ուլ
—
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 400-401;
Pok. IEW 840-841
Տե՛ս նաեւ
Ն-
(3-րդ դեմքի ցուցական արմատ)
«3-րդ դեմքի ցուցական արմատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(e)no
*(e)no արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նա,
ան,
նոյն,
այն,
աւանիկ,
անաւանիկ,
անդ,
անդր,
անդրեն,
անտի,
անդուստ,
անդստին,
անդանաւր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
*ana
ավ.
ana
հուն.
ένη
«երեկ չէ առաջին օրը, վաղանց»
գոթ.
jains
լիտվ.
anas
ռուս.
он
«նա»
Մատենագիտություն
H. AG 478;
Աճ. ՀԱԲ 416
ՆԱԽ
«սկզբնական, առաջին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *nax
հմմտ. պահլ. *naxust, մ. պ., մնք. naxvin
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նախաբարբառ,
նախանկար,
նախաբոյս,
նախնի,
նախադուռն,
նախնական,
նախադիպիլ,
նախկի,
նախակերպ,
նախկին,
նախավկայ,
նախուստ,
նախամե-,
նորնախաբան,
նախագահական,
նախորդ
Մատենագիտություն
H. AG 200;
Աճ. ՀԱԲ 419;
Bailey, DKS 190;
Ջահ. ՀԼՊ 535
ՆԱՒԱԿԱՏԻՔ
«բացման հանդես, շնորհանդես, (քրիստ.) նավակատիք»
(քրիստ.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
հաւանական է առաջին բաղադրիչի (նաւա-) իրանական ծագումը։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
nava
«նոր»
ՆԱՒԱՍԱՐԴ
(-ի, -աց)
«հայկական տարվա առաջին ամիս (օգոստ. 11-սեպտ. 9)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *nava-sārd
«նոր տարի»
Մատենագիտություն
H. AG 202;
Աճ. ՀԱԲ 435
ՆԱԹՃԵԼ
«հիմնել, հայթայթել, հորինել տեղեկացնել, աւետել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս *նաւթիճ հիմքից, որի նաւթ-ը կարող է կազմուած լինել նիւթ բառի նման (նի+հիւթ, վերջինս էլ՝ *sipto-` *sep-ից) *sap-ից՝ *sapt > նաւթ։
ՆԵՐՁՈՒՆ
«՞»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
կազմված է ներ- նախածանցով՝ ձու արմատից, իսկ վերջին ն-ն հոդ է, բայց ի՞նչ է հասկանում այս բառը գործածող Մագիստրոսը ներձուն ասելով, անհայտ է։
ՇՆԿՈՂԻԼ
(շանկղիլ)
«իրար փաթաթուել, միահիւսուել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gel-
«սեղմ(վ)ել, գնդուել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gel-g-)
թերեւս կազմուած է շն- (-շան) եւ բ. կղկիլ բաղադրիչներից (վերջինս կարող է ծագել հնդեւրոպական *gel- «սեղմ(վ)ել, գնդուել» արմատից (*gel-g->կղկ-)
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։