Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված
· Էջ 9 / 448
Էջ 33, սյունակ 1
ԱՂԱՂՄԱՂԱԿ-ԵԼ
«աղմկել»
Բնաձայն
Բնաձայնական կրկնավոր կազմություն. հմմտ. աղաղակ։ Ըստ Աճառյանի (ՀԱԲ 1, 119), թերեւս կապված է աղմուկ-ի աղմ արմատի հետ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 119
Տե՛ս նաեւ
Էջ 33, սյունակ 1
ԱՂԱՄԱՍՈՒԿ
«խառնակություն»
Անստույգ (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *alhə-mo-
Հավանաբար կազմված է աղամ- եւ աս-ուկ բաղադրիչներից, որոնցից առաջինը թերեւս կապված է աղաւաղ բառի հետ (< *alhə-mo-(?) հնդեւրո...
Տե՛ս նաեւ
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՄՈՂ
«ծուռ, շեղ, ոլորուն, ցրուած»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *al-
«թափառել, մոլորվել»
կրկնությամբ կամ մող (=մոլ(որ) արմատի հետ բարդվելով
Կազմուած է բնիկ հնդեւրոպական աղ արմատի կրկնութեամբ կամ մող (=մոլ(որ) արմատի հետ բարդուելով։ Աղ-ի աղբիւրն է հնդեւրոպական *al- «թափառել, մոլորուել» արմատը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղամողիլ,
աղամողել,
աղամողումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
álaomai «թափառել, մոլորվել, շեղվել»
հուն.
ále «թափառում, խռովք, ցնդվածություն, խելագարություն»
հուն.
ály-o «հուզված լինել, շփոթված լինել, խուճապի մատնվել»
հուն.
álé(u)omai «շեղվել, խուսափել»
լատ.
ambulo, -āre «շրջել, ման գալ»
լատվ.
aluot «թափառել, շրջել, մոլորվել»
թոխ. A, B
al «անջատել, բաժանել հեռանալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 111
Տե՛ս նաեւ
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆ
«ալան» կամ «ազնվական, իշխան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ալան. ալան/աղան
«ալանների անունից»
Աղբյուր՝ ասոր. alānā
«առաջնորդ, առաջին, ավագ»
կամ ալան/աղան լծորդությամբ ալանների անունից՝ ըստ ՆՀԲ-ի, կամ ասոր. alānā «առաջնորդ, առաջին, ավագ» բառից՝ ըստ Աճառյանի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղանազգի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 120
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆԴ
(-ոյ, -ի, -աց, -ից)
«բուն դավանանքից շեղվող դավանանք, հերձված, աղանդավորախումբ, կախարդանք, կրոն, դավանանք»
(կրոն.)
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *al-
«թափառել, մոլորվել»
արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղանդավոր,
աղանդագործ,
աղանդամիտ,
չարաղանդ,
բաղդէաղանդ,
այլաղանդ,
աղանդութիւն,
աղանդել,
աղանդասար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
աղաւաղ (աղեւաղ)
հուն.
álateia «սխալմունք, մոլորություն»
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆԴԵՐ
(աղընդեր, աղանդեր)
«դեսերտ, հետուտելիք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«ալյուր, փոշի, ալյուրից շիլա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *polnt-)
*-n ածանցով
արմատից։ հմմտ. (*-n ածանցով) լատ. pollon «ալյուր, փոշի», polenta «գարու ձավար»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
pollon «ալյուր, փոշի»
լատ.
polenta «գարու ձավար»
հ. հնդկ.
palala- «տորորած բունջութ»
հուն.
póltos «ալյուրից շիլա»
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆՁ
«աղանձ, բոված ցորեն»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«ալյուր, փոշի, ալյուրից շիլա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *polntio)
Աճառեանը (ՀԱԲ 1, 121) նմանութիւնը համարում է պատահական, բայց իր տուած ստուգաբանութիւնը անհաւաստի է (Pok. 1-ում *lendh- «կերակուր պատրաստել, եփել» արմատ չկայ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղանձնիլ,
աղանձել,
աղընձել,
աղնձել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
աղանդեր (՞)
բրբ.
աղանձ «փշրված կորկոտ»
հ. հնդկ.
palala «տորորած բունջութ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 121;
Pok. None
Էջ 34, սյունակ 1
ԱՂԱՆՈՒՐ
«մեծ դեղահաբ, մի տեսակ գունաւոր կաւ (որպէս դեղ)»
(բժշկ.)
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«գույնացույց արմատ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *eln+ուր՞)
Հազիւ թէ կապ ունենայ հնդեւրոպական *el- գոյնացոյց արմատի հետ (*eln+ուր՞)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
aruná «կարմրավուն»
լատ.
—
Էջ 35, սյունակ 1
ԱՂԱՉԵԼ
«խնդրել, աղերսել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«բնաձայնական»
(անմիջական նախաձեւ՝ *olək-iō-)
բնաձայնական արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղաչանք,
աղաչելի,
աղաչաւոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
աղաւթ-ք
հայ.
ողոքել
հուն.
ελεγος «ողբերգ»
արեւել. ֆրիզ.
ulken «ճչալ, ծաղրել»
շվեդ. բրբ.
alken «սկսել փնթփնթալ, քրթմնջալ»
Էջ 35, սյունակ 1
ԱՂԱՊՐԵԱ(Յ)
«բացեալ»
Ծագումն անհայտ է
Աղաւաղուած բառ՝ ստացուած ինչ-որ յատուկ անուան մեկնութիւնից
Մատենագիտություն
ԲՀ None
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։