Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 554, սյունակ 1
ՅՈՅԶ
-ի, -ից
«որոնում, ծփանք, խռովք, հույզ, շփոթություն, աղմուկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *yōz
աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յուզել,
յուզումն,
յուզախնդիր,
յուզական,
ուզենալ,
մտայոյզ,
պահայոյզ,
ջրայոյզ,
բբայոյզ,
բազմայոյզ,
խռովայոյզ,
հողմայոյզք,
մաղձայոյզ,
նորայոյզիչ,
յուզմունք,
յուզումնալից,
սրտայոյզ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
yaozaiti
«շարժվում է, տատանվում է, ծփում է»
հ. պ.
yaudatiy
«շարժվել»
Մատենագիտություն
H. AG 199;
Աճ. ՀԱԲ 403-404
Էջ 554, սյունակ 1
ՅՈՅԼ
(յուլ, յող), ուշ՝ -ի, -ից
«ծույլ, դանդաղաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sel-
«սողալ, սողոսկել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *solio-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յուլանալ,
յուղանալ,
յուլութիւն,
յուղութիւն,
յուղալ,
յողալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
sarati
հ. հոլ.
selid
«սողում է, սողոսկում է»
լիտվ.
seleti
«սողոսկել, դանդաղ շարժվել»
Էջ 555, սյունակ 1
ՅՈՐԴ
«առատ, առատահոս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-, *or-
«շարժել, հուզել, բարձրացնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ordh-)
j- նախածանցով, *-dh- աճականով
j- նախածանցով` *ordh- ` *er-, *or- «շարժել, հուզել, բարձրացնել» արմատից` *-dh- աճականով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յորդել,
յորդաբուխ,
յորդագոյն,
յորդագութ,
յորդալոյս,
յորդախաւս,
յորդութիւն,
յորդահոս,
յորդիչ,
բազմայորդ,
մախսայորդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
órothūno
«գրգռել, հուզել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 555, սյունակ 1
ՅՈՐԴՈՐ
«եռանդուն, պատրաստակամ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-, *or-
«շարժել, հուզել, բարձրացնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ordh-)
*-dh- աճականով եւ -որ ածանցով
բնիկ հնդեւրոպական` *ordh- ` *er-, *or- «շարժել, հուզել, բարձրացնել» արմատից` *-dh- աճականով եւ -որ ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յորդորել,
յորդորակ,
յորդորութիւն,
յորդորումն,
բազմայորդոր,
կամայորդոր,
մարտիրոսայորդոր,
քբայորդոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
órothūno
«գրգռել, հուզել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 563, սյունակ 1
ՆԱՐՄ
«մեղմ, քնքուշ հանդարտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ պ. narm
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նարմաշարժ,
նարմանագուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 432
Էջ 568, սյունակ 1
ՆԻԳ
II
«ջղաձգություն, սեղմում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *nēu-
«ցնցել, հարված տալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *neu-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 450-451) միացնում է նախորդ նիգ-ի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
nudáti
«հրում է, շարժում է»
հուն.
νύσσω
«ծակում եմ, խփում եմ, հրում եմ»
լիտվ.
niurkyti
«սեղմել, ճզմել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 140, 183;
Աճառյան 450-451
Տե՛ս նաեւ
Էջ 569, սյունակ 1
ՆԻՏԱԼ
II
«տկռել, եռալ, վառվել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: Կապ ունենա հնդեւրոպական *nei- «աշխույժ շարժվել, գրգռված լինել» արմատի հետ:
Էջ 583, սյունակ 1
Էջ 583, սյունակ 1
ՇԱՐԺ
(-ի, -ից)
«երերում, շարժում, երկրաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«պտտել, դարձնել, շրջել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sker-gh-)
*gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» արմատի հետ՝ *sker-gh- > շարժ (*gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ)։ Կասկածելի է իրանական ծագման վարկածը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարժել,
շարժահիմն,
շարժումն,
շարժուն,
շարժիչ,
անշարժ,
գետնաշարժ,
դյուրաշարժ,
թեթեւաշարժ,
հողմաշարժ,
երկրաշարժ,
զինաշարժ,
արագաշարժ,
դժվարաշարժ,
շարժապատկեր,
շարժառիթ,
շարժօն,
անշարժութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 583, սյունակ 1
ՇԱՐԺՄԱԿ
(ժաժմուկ)
«հմայակ, բժժանք, հմայիլ»
Ստուգաբանություն ()
Եթե կապ ունի շարժ արմատի հետ, ապա ո՞րն է իմաստային անցման հիմքը։
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։