Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 85 բառահոդված (էջ 9/9)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 807, սյունակ 1 Էջ 807
-ԻՑՍ «երկիցս, երիցս, չորիցս, քանիցս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմուած է -ից տարրից եւ -ս ցուցական հոդից, որ մակբայական արժէք է տալիս. -ից-ի համար հնարաւոր է երկու ենթադրութիւն. այն կամ գալիս է հնդեւրոպական շրջանից կամ սեռական-տրականի երից, չորից, ձեւերի -ից-ն է` համաբանօրէն տարածուած:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկիցս, երիցս, չորիցս, քանիցս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գերմ.
zwiski
«կրկնակի» -(i)ski-ի մէջ
Մատենագիտություն
Meillet 101
Էջ 808, սյունակ 1 Էջ 808
-Ն «բան, կեան-ք, բեռն, բակն, լոյսն/լուսն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-no- (անմիջական նախաձեւ՝ *-on-) ածանց
Ծագում է հ.-ե. *-no- կամ *-on- ածանցից եւ հին շրջանում արդեն գործուն չի եղել:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բան, կեան-ք, բեռն, բակն, լոյսն, լուսն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստ.
raoxšna-
«փայլուն»
Էջ 809, սյունակ 1 Էջ 809
-ՈՅ «աջոյ, առաջոյ, արտաքոյ, երեկոյ, եփոյ, (զ)այգոյ, յետոյ, վերոյ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-es/os- (անմիջական նախաձեւ՝ *-regʷos-os)
հ.-ե. արմատ՝ *osyo- թեմատիկ հիմքերի սեռական-տրական
Հաւանաբար ծագում է հ.-ե. *-es/os- ածանցից (հմմտ. *-regʷos-os > երեկոյ)` -յ-ի ուշ յաւելմամբ, կամ չբացատրուած *s > յ անցմամբ, ինչպէս *wos > - գոյ. մասամբ էլ, թերեւս, թեմատիկ հիմքերի սեռական-տրականից` *osyo > -ոյ անցմամբ:
Էջ 809, սյունակ 1 Էջ 809
-ՈՅՆ «գիշերոյն, իսկոյն, ողջոյն, ուրոյն, ձեզոյն, ձերոյն, մեզոյն, քեզոյն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
փոխատու լեզու՝ իրանական han-gōn «հանգոյն»
Մակբայական այս ածանցը ծագում է ածանցելի հիմքերի սեռական-տրական հոլովաձեւից` -ն հոդի յաւելմամբ. հմմտ. գիշերոյ-գիշերոյն, ողջոյ-ողջոյն, ձերոյ-ձերոյն. համաբանութեամբ տարածուել է նաեւ հիմքային այլ ձեւերի վրայ. անագորոյն բառի ծագումը յայտնի չէ. եւ նրա կազմութիւնը ոչ պարզ, ուստի նրա` -ոյն-ով կազմուած լինելը կասկածելի է (մանաւանդ որ հանդիպում են -ոյն-ի փոխարէն -ոն-ով, -ուն-ով, -ովն-ով ձեւեր). հանգոյն բառի -ոյն-ը ածանցական չէ. այս բառը իրանական ծագում ունի` հանգոյն < han-gōn, ընդ որում -գոյն-ը (gōn) արմատական է:
Էջ 809, սյունակ 1 Էջ 809
-ՈՅՔ (հմմտ. -այք, -էք) «ամաւթոյք, բաշխոյք, բարոյք, գահոյք, գործոյք, ժամոյք, խորովոյք, հաճոյք, հիւրոյք, յետոյք, չափոյք, պիտոյք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմուած է -ոյ- տարրից, որ նոյնն է սեռական-տրականի -ոյ-ի հետ (հետագայում համաբանութեամբ տարածուել է...)