Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 159, սյունակ 1
ԳԷՋ
(գէճ) -ոյ
(գէճ)
«խոնավութիւն, թացութիւն, խոնավ, բաց, վավաշոտ, ցանկասեր, ականջի կեղտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *guheid-
«հեղուկ, խոնավ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *guhoidhio-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *guhoidhio-` *guheid- «հեղուկ, խոնավ» արմատից: հմմտ. հ. սլ. židŭkŭ «հեղուկ, ջրիկ» (հայ-սլավոնական զուգաբանություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գիջութիւն,
գիջագոյն,
գիջակն,
գիջագործ,
գիջալից,
գիջին,
գիջանալ,
գիժագոյն,
գիժական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլ.
židŭkŭ
«հեղուկ, ջրիկ»
(հայ-սլավոնական զուգաբանություն)
Էջ 161, սյունակ 1
ԳԻՆ
-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից
«գին, արժեք, գնում, վարձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ues-no-
«ծախել, վաճառել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գնել,
գնածոյ,
գանձագին,
մեծագին,
առգին,
առգնող,
տժգին,
տժգնել,
ծանրագին,
մարդագին,
նորագին,
դիւրագին,
անգին,
ձիբագին,
խնկագին,
գնորդ,
գնահատել,
գնահատական,
գնում,
անգնահատելի,
թանկագին,
սակագին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vasná
հուն.
ώνος
«գին»
լատ.
venus
«վաճառք»
Մատենագիտություն
H. AG 434;
Աճ. ՀԱԲ 557
Էջ 162, սյունակ 1
ԳԻՒՂ
(-ի, -ից, գեղջ, ի գեղջէ)
(գեղ, գեաւղ, գեօղ, բրբ. գեղ)
«գյուղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ueik'-
«տուն-բնակատեղ, աւան»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ueik'li-)
Կան վերակնգնման հնչիւնական դժուարութիւններ, բայց *k'h>ւղ անցման համար հմմտ. *smak'hru> մաւրու-ք. գեղջ ձեւի համար կարելի է թերեւս ենթադրել *ueik'li-as>գեղջ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գեղաքաղաք,
գյուղատնտեսութիւն,
գիւղեան,
գյուղախումբ,
գեղեան,
գյուղաբնակ,
գեղաստանեայք,
գյուղական,
գեղորեք,
գյուղանկար,
գեղջեայ,
գեղջկական,
գեղջաւագ,
գեղջկուհի,
անգեղ,
քաղաքագիւղ,
լեռնագիւղ,
գիւղացի,
գիւղատնտես,
գիւղատնտեսական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
vīlla
«քաղաքից դուրս գտնվող տուն, գյուղական տուն, ամառանոց»
<*uoik-slā-
հ. հնդկ.
viś-
«բնակատեղ, տուն»
հուն.
οἶκος (Ϝοῖκος)
«տուն»
լատ.
vicus
գոթ.
weihs
«գյուղ»
Էջ 163, սյունակ 1
ԳԻՒՏ
(գիտ-, գիտ-), -ի, -ից
«գյուտ, գտնված բան, հնարք, շահ, վաստակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ued-
«տեսնել, գտնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ui-n-d-, *uoid-)
հայ. ւ-ը թերեւս ներդրական ածական է (հմմտ. մատ- մատ-չիմ -ի կողքին)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անգիտ,
չքնաղագիտ,
չգիտ,
հնարագիտ,
դիւրագիտ,
յանկարծագիտ,
(ը)ստագիւտ,
գտանել,
(ը)ստգտանել,
բանագտակ,
գտելակ,
գտնովի,
գտնողէք,
գտուկ,
գտում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vindáti
«գտնում է»
Մատենագիտություն
H. AG 437;
Աճ. ՀԱԲ 564
Էջ 163, սյունակ 1
ԳԼԳԼԱԼ
(բրբ. կլկլալ, քլքլալ)
«գլգլալ, հանդարտ հոսելու ձայն արձակել»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *ghel-
«կանչել, ճչալ»
բնաձայնական արմատից անկախ
բնաձայնական կրկնաւոր կազմութիւն՝ ամենայն հավանականութեամբ, հնդեւրոպական *ghel- «կանչել, ճչալ» բնաձայնական արմատից անկախ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գլգլունք,
գալգալիւն,
գլգլին,
գլգլոց
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՀԱՐ
(գաւհար, զօհար, գուհար)
«թանկագին քար, գոհար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. gōhar
փոխատու լեզու՝ պ. gōhar
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոհարավաճառ,
գոհարեղեն
Մատենագիտություն
H. AG 128;
Աճ. ՀԱԲ 572
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՃԱԶՄ
«մի կապտագույն թանկագին քար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
(իրանական ծագման բա՞ն)
Էջ 168, սյունակ 1
ԳՈՉ
«գոչյուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uekʷ-
«խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uokʷio-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 580) համարում է հնդեւրոպականից անկախ բնաձայնական կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոչել,
գոչիւն,
գոչումն,
երկնագոչ,
բարձրագոչ,
ահեղագոչ,
հրապարակագոչ,
մեծագոչ,
յոգնագոչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vākti
«ասում է, խոսում է»
հ. հնդկ.
vākyam
«խոսք, ասույթ»
ավ.
vaxš
լատ.
vox
«ձայն, ասույթ, բառ»
հուն.
επος
«բառ, խոսք»
թոխ. Ա
uwak
«ձայն»
թոխ. Բ
wek
«ձայն»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1136;
ՀԱԲ 580
Էջ 169, սյունակ 1
ԳՈՌՈՉ
«գոչյուն, գոռոց»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Թերեւս ածանցված է գոռալ բայի արմատից՝ -ոչ ածանցով (հմմտ. խոռոչ՞): Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 582) համարում է անկախ բնաձայնական կազմություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոռոչել
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 582
Տե՛ս նաեւ
Էջ 170, սյունակ 1
ԳՈՐՈՎ
(-ոյ)
«գորով, սեր, խանդաղատանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *guher-
«ջերմ, տաք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *guhor-ou-i-, *guher-ou-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գորովալիր,
գորովեմ,
գորովագին,
գորովանք,
դյուրագորով,
մաքրագորով,
հոգիագորով,
քաղցրագորով,
մայրագորով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրուս.
garrewingi
«կրքոտ, ջերմ»
հ. խոլ.
gor (garwa)
«պատրաստ, կատարյալ»
հ. սլավ.
žezavyj
«ջերմ, տաք»
լիտվ.
garas
«շոգի, ուժեղ ցանկություն»
լիտվ.
garuoti
«շոգիանալ. ուժգին ցանկանալ»
ռուս.
горевать
«վշտանալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ԲԷՀ 90-91
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։