Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ող» որոնման արդյունք՝ 1700 բառահոդված
· Էջ 89 / 170
Էջ 441, սյունակ 1
ՀԱՄԱԿԴԵՆ
«կրոնագետ, զրադաշտական ուսմունքը լիովին իմացող»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *hamākdēn
իրանական աղբյուրից
Մատենագիտություն
H. AG 177;
Աճ. ՀԱԲ 20;
Ջահ. ՀԼՊ 529
Էջ 441, սյունակ 1
ՀԱՄԱՍՊՐԱՄ
(համսպրամ, համասփրամ, համասպրան)
«մեխակազգի մի ծաղիկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. ham(a)spram
իրանական աղբյուրից՝ ham(a)spram. ժողովրդական ստուգաբանությամբ՝ համասփիւռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
շահասպրամ
մ. պ.
sp(a)ram
պ.
siparam isparam «ռեհան»
սողդ.
sprywm (sparymak) «ծաղիկ»
Մատենագիտություն
H. AG 177;
Աճ. ՀԱԲ 21;
Ջահ. ՀԼՊ 529
Էջ 441, սյունակ 1
ՀԱՄԱՐ
I
(-ոյ, -ու)
«համար, թիվ, հաշիվ, քննություն, համեմատություն, ենթադրում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. *hamār
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համարիլ,
համարողութիւն,
անհամար,
յոգնահամար
Նոր՝
համարակալ, համարակալութիւն, համարիչ, համարում, մարդահամար
համարակալ, համարակալութիւն, համարիչ, համարում, մարդահամար
Մատենագիտություն
H. AG 178;
Աճ. ՀԱԲ 22
Էջ 442, սյունակ 1
ՀԱՄԲՈՅՐ
(-ի, -ից, ուշ՝ նաեւ -ոյ)
«համբույր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *hambōδ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համբուրել,
անհամբոյր,
բարեհամբոյր,
ուղղահամբոյր,
դառնահամբոյր,
ժամահամբոյր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ. (մնք.)
'nβyδ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 530
Էջ 442, սյունակ 1
ՀԱՄԵՄ
(-ոյ, -ի, -աց)
(ուշ՝ համիմ, համհամ)
«համեմող բույս (գինձ, սամիթ եւ այլն)»
Բնիկ հնդեւրոպական
Ծագում է համ բառից՝ կրկնությամբ կամ -եմ ածանցով (հմմտ. խոհեմ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համեմել,
համեմունք,
համեմական,
համեմիչ,
հացահամեմ
Էջ 443, սյունակ 1
ՀԱՄԻՍԱՂ
«հակառակորդ, հակառակ կողմ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. hamēmāl
իրանական աղբյուրից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 27
Էջ 443, սյունակ 1
ՀԱՄՏԻԿ
«համապատիվ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *deu-
«հարգել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *տիկ)
կազմված է համ- նախածանցով
կազմված է համ- նախածանցով` *տիկ անծանոթ արմատից, որ կարող է կապ ունենալ հնդեւրոպական *deu- «հարգել» արմատի հետ:
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՅԻԼ
«նայել, դիտել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հնդեւրոպական ծագումը, բայց եղած վարկածները բավարար հավաստիություն չունեն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հայելի,
հայեցացք,
երկնահայեցաց,
քաղցրահայեցաց,
յառաջահայեցաց,
իմաստնահայեցաց,
լուսահայեցաց,
ծովահայեցաց,
ընդվայրահայեցաց,
դժնահայեցաց
Նոր՝
հայեցակարգ, հայեցավոր, հայեցողություն
հայեցակարգ, հայեցավոր, հայեցողություն
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՅՍ
-ի, -ից (°)
(ի հայսի, ի հայսէ)
«ջրաշաղախ ալյուր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pak-
«ամրացնել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *pak- «ամրացնել» արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թելահայս,
հայսալի,
հայսզգալ,
հայսողի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
pas- «իրար կպցնել, միացնել»
Էջ 445, սյունակ 1
ՀԱՆԱՊԱԶ
«միշտ, շարունակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *hama-pāza (*hana-pāza)
Հիւբշմանը (AG 463) եւ նրա հետեւողութեամբ Պոկոռնին (Pok. IEW 907), համարում են բնիկ՝ հին-ի հետ միասին։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 35) առանձնացնում է հանա-ն եւ համարում իրանական։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանապազաբուխ,
հանապազախաւս,
հանապազաստուր,
հանապազորդ,
հանապազորդել,
հանապազար,
հանապազարտեայ
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 230;
H. AG 463;
Pok. IEW 907;
Աճ. ՀԱԲ 35
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։