Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 85 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 265, սյունակ 1 Էջ 265
ԹԵՒ I (-ոյ) «թեւ, լողակ, բազուկ, ղեկ, թռիչք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pet- «տապալել, թռչել, ընկնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pteuo-)
որտեղից հայ. թեր, թերթ, թիռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թեւակ, թեւակից, թեւակոխել, թեւակուռ, թեւակցիլ, թեւահանել, թեւարկել, թեւել, թեւճակ, թեւաթեւ, թեւանալ, արագաթեւ, լայնաթեւ, մաշկաթեւ, մեծաթեւ, երկթեւեան, երեքթեւեան
Նոր՝
թեւաթափ, թեւահարել, թեւանցուկ, թեւաւորել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. para-pavant «հեռաթիռ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 144
Էջ 265, սյունակ 1 Էջ 265
ԹԵՒ II «մի (փսխեցնող) դեղ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 265, սյունակ 1 Էջ 265
ԹԵՔԵԼ «կոկել, կռել, կրթել, (ուշ) թեթել, ծռել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *tek- «հյուսել»
արմատից, որի համար վերականգնւում է «հիւսել» իմաստը, մինչդեռ մերձաւոր *tek՛-p արմատը, որի համար վերականգնւող իմաստը հայերենին աւելի մօտ է, ունի *-k՛-ով նախաձեւ, որ չէր կարող տալ թեկ-. հայերենի համար ենթադրելի է *tek- նախաձեւ` *tek՛-p-ին մօտ իմաստով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թեքմթեքել
Նոր՝
թեթակայ, թեքութիւն, թեքում, դիւրաթեք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 178-179; Pok. IEW 1058
Էջ 266, սյունակ 1 Էջ 266
ԹԷՂՔ «թել, թելաշար»
Ծագումն անհայտ է
Կապ ունի՞ արդեօք թել բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 266, սյունակ 1 Էջ 266
ԹԷՍԱՐԱՄ (ԲՀ) (թեսամար) «մեծություն» (Բառարան Հայկազեան)
Անստույգ
Ծագումն անհայտ է:
Էջ 266, սյունակ 1 Էջ 266
ԹԻ -ոյ «թի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pet- «մաքրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pteuo-) վերականգնում է *ptio- ձեւ
*pteuo-` *pet- «մաքրել» արմատի կողքին: Pokorny-ն (IEW 1, 627) հայ. ձեւը չի տալիս:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թիակ, թիաւոր
Նոր՝
թիապարտ, թիարան, թիավարել, եռաթի, զուգաթի, հրաթի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. πτύον, πτέον «երնելու թի» (հայ-հունական զուգաբանութիւն)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 180-181; Ջահ. ՀԼՊ 144; Pokorny IEW 627
Էջ 267, սյունակ 1 Էջ 267
ԹԻԹԵՌՆ (-թռան, -թռունք, -թռունք, -թռանց) (թիթեղն) «թիթեռ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pet- «տապալել, թռչել, ընկնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pter-) Կրկնաւոր կազմութիւն
Կրկնաւոր կազմութիւն՝ *pter- ձեւից (հմմտ. թիթեղն)՝ *pet- «տապալել, թռչել, ընկնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թիթեռնիկ, թիթեռնաձեւ, թիթեռնազգի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. թիռ
հայ. թեր
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹԼԻՓ «եզերք, երիզ, շրջերիզ»
Ծագումն անհայտ է
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *tel- «հարթ, հարթ գետին, տախտակ» արմատի հետ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹՄԲԻ II «լորենի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *temp- «ձգել, լարել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tempiiā)
(*tempiiā > թմբի)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. բամբ «բամբ, սրունքի փափկամաս»
լատ. antemna «առագաստափայտ, առագաստակալ»
հ. իսլ. pambr «ուռած, հաստ»
Էջ 269, սյունակ 1 Էջ 269
ԹՆՁԿԱԼ (թնծկալ) «վնգստալ, կաղկանձել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ten «բնաձայնական»
Եթե բնաձայնական նոր կազմություն չէ, ապա թերեւս կապված է հնդեւրոպական *(s)ten բնաձայնական արմատի հետ, որտեղից` հայ. թնալ, թն(կ)թն(կ)ալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թնծկթալ, թնծկտոց
Տե՛ս նաեւ