Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 83 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 261, սյունակ 1 Էջ 261
ԹԱՐՓ (թարբ) «թարփ, ձկնորսական կողով, ուռկան, վանդակաձեւ հյուսվածք, վանդակապատ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *tuer- «բռնել, ցանկապատել» (անմիջական նախաձեւ՝ *trp(h)-) *u-ի կորստով
հայ-հունական զուգաբանություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. τάρπη «մեծ կողով»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 162
Էջ 261, սյունակ 1 Էջ 261
ԹԱՐՓԱՓԵԼ (թարփարփել, թարբափել) (թարփարփել, թարբափել) «կցորդել» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 261, սյունակ 1 Էջ 261
ԹԱՒ I (ուղ. -ի, -ից, -ու, -ուց) «թանձր, խիտ, մազոտ, բրդոտ, խուլ շնչեղ (հնչյուն)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *teu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *touo-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաւանալ, թաւարծի, թաւուտ, թաւագէս, թաւամազ, թաւայսան, թաւամայրի, բաղդատել, բաւթել, թաւիշ, թաւշանման, թաւշեայ, թաւշապատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. tavīti «ուժեղ է, հզոր է»
ավ. tav- «կարողանալ»
հուն. ταΰς «մեծ, շատ» (Հեսիքիոս)
լատ. *toveō «լցնել, խցկել»
հայ. թիւ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 163
Էջ 262, սյունակ 1 Էջ 262
ԹԱՔ-Չ-ԻԼ (թագ-չ-իլ) «թաքնվել, ծածկվել, պահվել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pet- «տապալել, խոյանալ, նետվել, թռչել, ընկնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ptā-k-)
արմատից։ (հայ-հունական զուգաբանություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաքուն, թաքթաքուն, թաքնուլ, թաքնի, թաքնաբար, թաքուստ, թաքստոց, միաթաքուն, քննաթագոյց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. πτήσσω «վախեցնել, վախից թաքնվել» (<*πτακιω)
դոր. πτασσω «վախեցնել, վախից թաքնվել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 826; Ջահ. ՀԼՊ 144
Էջ 262, սյունակ 1 Էջ 262
ԹԵԶԱՆ -ոյ, ուշ՝ -ի, -աց «գործվածքի լայնքի թել, հագուստի երկար թեւ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *stegh- «ծակել» կողմնակի *-gh-ով տարբերակ
կապ ունենա հնդեւրոպական *stegh- «ծակել» արմատի հետ որպես կողմնակի *-gh-ով տարբերակից ծագած ձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թեզ(ա)նիք, թեզանատ, թեզանաւոր, թեզանեայ, ոսկեթեզան
Էջ 262, սյունակ 1 Էջ 262
ԹԵԹԳՈՒԹ ««թարգման կամ մեկնիչ» (ԲՀ)»
Անստույգ
Ծագումն անհայտ է։
Էջ 263, սյունակ 1 Էջ 263
ԹԵԼ I (-ոյ) «թել, դերձան»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tek- «գործել, հիւսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tek-lo-)
Այստեղ է նաեւ թելուկ բուսանունը, եթե այն չի կապուած թալ, թաղթ, թայլ բառերի հետ։ Ըստ Աճառեանի, հայերէնից են փոխառուած պրսկ. tēla «առասան» եւ թրք. tel «թել, լար, առասան» բառերը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոսկեթել, թելադիր, թելադրեմ, թելադրութիւն
Նոր՝
անթել, թելաւոր, մետաքսաթել, մետաղաթել, հեռագրաթել, թելանման, թելուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
օս. an-dax «թել»
հ. վ. գերմ. that «պատրույգ, քուղ, թել»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 169-170
Տե՛ս նաեւ
Էջ 263, սյունակ 1 Էջ 263
ԹԵԼ II «գործ, պաշտոն»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թելակալ
Էջ 263, սյունակ 1 Էջ 263
ԹԵՂ (դեղ, դէղ) «դէզ, շեջ, կոյտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *stel- «դնել, կանգնեցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tel-)
Բաղադրութիւն՝ թերեւս անթեղ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անթեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. sthali «բարձրութիւն, բարձունք»
հայ. ստեղծանեմ
հայ. ստեղն
Էջ 263, սյունակ 1 Էջ 263
ԹԵՂԹ (թեղտ) «թէյ»
Ծագումն անհայտ է