Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 83 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 187, սյունակ 1 Էջ 187
ԴԱՐԱՊ «դրամանոց, փողանոց»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. darb «փող կտրել»
արաբ. darb «փող կտրել» արմատից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 634
Էջ 188, սյունակ 1 Էջ 188
ԴԱՐՊԱՍ
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. darvāz(a)
Փոխառություն իրանական աղբյուրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարպասապան, դարպասացի
Նոր՝
դարպասել
Մատենագիտություն
H. AG 137; Աճ. ՀԱԲ 634
Էջ 188, սյունակ 1 Էջ 188
ԴԱՐԲԻՆ (-ի, -աց) «արհեստավոր, դարբին, երկաթագործ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *dhabh- «հարմարեցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *dhabhro-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *dhabhro-` *dhabh- «հարմարեցնել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարբնել, դարբնութիւն, դարբնոց, դարբնաքար, դարբնիչ
Նոր՝
դարբնոցապետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. faber «արհեստավոր»
հ. սլ. dobro «լավ, քաջ»
Մատենագիտություն
H. AG 438; Աճ. ՀԱԲ 636
Էջ 188, սյունակ 1 Էջ 188
ԴԱՐԳԻՃ (ուշ՝ -ի, -աց) «պատգարակ»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ իրան. *dargič (հավանաբար, թերեւս, կասկածով եւ առանց իրան. ձեւի վերականգնման)
Փոխառություն հավանաբար իրանական աղբյուրից՝ *dargič (*darg < հ.-ե. *dher-gh-) «պահել» կամ թերեւս, *drag < *dhreg- «քաշել» ձեւից + -ič (՞), որտեղից՝ ասոր. dargūštā «պատգարակ», արամ. dargaš «անկողին»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարգճակալ, դարգճաձեւ
Մատենագիտություն
H. AG 137; Աճ. ՀԱԲ 637; Ջահ. ՀԼՊ 523
Էջ 188, սյունակ 1 Էջ 188
ԴԱՐԵԼ «կանգ առնել, կենալ, մնալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *dher- «պահել»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *dher- «պահել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. dhar «պահել, տանել, հաստատել»
ավ. dar «պահել, հետ պահել»
հայ. դադար (կրկնավոր)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 637
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՐԿԵԼ I ««շաղակրատել, ճամարտակել» (ԲՀ՝ «շաղակրատել» կամ «(ճ)ամարտակոս»)»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՐԿԵԼ II ««ժամանակել» (՞) (ԲՀ)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Բաղադրություն՝ դարկելի («ժամանակելի»). արդյո՞ք բարկել (< արաբ. tark) «թողնել, դադարեցնել» բայի սխալագրությունը եւ մոտավոր մեկնությունը չէ՞:
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՐՁ (-ի, -ից) ««դարձ, վերադարձ, դառնալը, փոխվելը» (թարգ «առանց»)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *dhrg’h- «պտտել, դարձնել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *dherg’h-/*dhreg’h-) սահող ձայնդարձով
սահող ձայնդարձով «պտտել, դարձնել, ոլորել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարձուցանել, դարձեալ, դարձդարձիկ, դարձուած, դարձընթաց, անդարձ, դիմադարձ, դարձեակ, վերադարձ, ապաթարց, գրադարձ, գրադարձություն, դառնալ, վերադառնալ, անդրադառնալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ. darz(a) «թել»
ալբ. dhredh «պտտել, դարձնել, ոլորել»
խեթ. tarna- «թողնել»
բոխ. Ա. tarnā-, tark- «թողնել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 258; Աճ. ՀԱԲ 639
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՐՄԱՆ (-ոյ, -ի, -ից) «ճար, խնամք, հոգատարություն, դեղ, ուտելիք, ապրուստ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. darmān
Աղբյուր՝ պ. darmān
Մատենագիտություն
H. AG 138; Աճ. ՀԱԲ 639-640
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՒ (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ու) «չար միտք, չարամտություն, նենգություն, խարդախություն, դարանակալություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ավ. dab- «խաբել»
Աղբյուր՝ պրթ. daβ «դավ, խաբեություն»
Հյուբշմանը եւ Աճառյանը բուն աղբյուրը չեն հավաստում, բայց համարում են իրանական փոխառություն (պարսկերենից):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դաւել, դաւանք, դաւումն
Նոր՝
դաւադիր, դաւադրութիւն, ազգադաւ, եղբայրադաւ
Մատենագիտություն
H. AG 138, 438; Աճ. ՀԱԲ 641; Ջահ. ՀԼՊ 523