Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հետ» որոնման արդյունք՝ 1179 բառահոդված · Էջ 81 / 118
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՆ II «բլուր, բարձունք հողակոշտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. matn (պատահական)
Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 271) միացնում է մատոյց «զառիվեր» բառին (տե՛ս մատ-) եւ արաբ. բառի հետ նմանութիւնը համարում է պատահական:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 271
Տե՛ս նաեւ
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՆԵՐ «սակաւահող, նոսրահող»
Ստուգաբանություն
Նոյնն է մատն «բլուր, բարձունք, հողակոշտ» բառի հետ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 271
Տե՛ս նաեւ
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՈՒՌՃ (մատոռիչ) ««խազմուզ, քաղցու, մաճառ» (ԲՀ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ, կաթել, հիւթեղ, պարարտ, բտած»
Թերեւս կապ ունի հնդեւրոպական *mad- արմատի հետ, որտեղից՝ մատաղ, մաճառ/ր, մաճառակ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՁԵԼ «մերսել, շփել, տրորել»
Փոխառություն
իրանական աղբյուրից՝ նույնը մարզել ձեւի հետ. ձ-ի համար հմմտ. դերձակ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարձիկ, մարձիկք
Տե՛ս նաեւ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՄԱՇ «նուրբ բարակ գործվածք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ վրաց. marmaši «նույնիմաստ»
Վրաց. marmaši նույնիմաստ բառի հետ միասին փոխառություն արեւելյան մի աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմաշե, մարմաշեայ
Էջ 518, սյունակ 1 Էջ 518
ՄԱՐ(ՈՒԹԻՒՆ) ««մոլորութիւն» (բբ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *smer- «մտքում դնել, հիշել, հոգալ»
Թերեւս կապ ունի հուն. μέρμηρα «վրիպել, շեղվել, սխալվել, մեղանչել» բայի հետ, որ չունի հավաստի ստուգաբանութիւն, եւ որ հակված են կապելու հնդեւրոպական *smer- «մտքում դնել, հիշել, հոգալ» արմատի հետ, որից բխեցվում է հայ. մորմոք բառը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարամիտ, մարութիւն, մարդատողական, մարդամարտուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. μέρμηρα «վրիպել, շեղվել, սխալվել, մեղանչել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 519, սյունակ 1 Էջ 519
ՄԱՑԱՌ (բ. մացակ «արմատ») «մացառ, թփուտ. խիտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mak- «տորորել, ճմլել, սեղմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mak-so-)
Ինչպես ցույց է տալիս մացառ եւ մացակ ձեւերի զուգադրումը, արմատն է մաց. սա կարելի է, թերեւս, համեմատել լատ. maceria «ցանկապատ, կավաշեն պատ» բառի հետ, որ հակված են բխեցնելու հնդեւրոպական *mak- արմատից. այս դեպքում, թերեւս, *mak-so > մաց:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. maceria «ցանկապատ, կավաշեն պատ»
Էջ 519, սյունակ 1 Էջ 519
ՄԱՒՏ (մօտ) «մոտ, մոտիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
Նույնը մատ- արմատի հետ. ւ-ի համար հմմտ. յատ-յաւտ (յօտ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատչիլ, մատտալուտ, մատտակա, մատտակաց, մատտաւոր, մարդամատ, չարամատ, մօտաւորապէս
Տե՛ս նաեւ
Էջ 519, սյունակ 1 Էջ 519
ՄԱՔԱՌ «կռիվ, պայքար, վեճ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *makh-?
Ակնհայտ զուգահեռ ունի հուն. μαχή «կռիվ, պայքար, վեճ», μάχεσθαι «մաքառել, պայքարել» բառերի հետ, եւ կարելի է, թերեւս, բխեցնել միեւնույն աղբյուրից (*makh-?):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաքառում, մաքառիլ, մաքառող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. μαχή «կռիվ, պայքար, վեճ»
հուն. μάχεσθαι «մաքառել, պայքարել»
Էջ 522, սյունակ 1 Էջ 522
ՄԵՂՄԵԽ (մեղմեղ, մեխմեխ) «կեղծավոր, շողոքորթ»
Ստուգաբանություն
Կապ ունի մալել, մեղկ, մեղմ բառերի հետ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 138
Տե՛ս նաեւ