Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված
· Էջ 81 / 411
Էջ 183, սյունակ 1
ԴԱՆԴԻՌՆ
(դանթիռն)
«(գերեզմանային), մութ, խաւար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *dhem-
«ցնդել, ծխել, ծխալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dhn-dh-)
արմատից, որից եւ գ. dunkel «մութ, մռայլ», խեթ. dankuiš «մութ, սեւ» բառերը. հազիվ թե սրա հետ կապ ունի խեթ. danduki «մահացու, մահկանացու» բառը
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գ.
dunkel «մութ, մռայլ»
խեթ.
dankuiš «մութ, սեւ»
խեթ.
danduki «մահացու, մահկանացու»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 184, սյունակ 1
ԴԱՇՆ
(-ին, -ինք, -անց)
«դաշինք, համաձայնություն, ներդաշնակություն, մեղմություն, պահպանակ, սաղավարտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *dašn
փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դաշնակ,
դաշնաւոր,
դաշնագիր,
դաշնակից,
դաշնակապէս,
դաշնակայուր,
դաշնակել,
դաշնակումն,
ներդաշնակ,
դաշնակ,
դաշնամուր,
դաշնակահար,
դաշնակցութիւն,
դաշնակցել,
դաշնագիր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 622
Էջ 184, սյունակ 1
ԴԱՇՆԱՆԵԼ
«վանել»
Անստույգ
անստույգ իմաստով, որ ենթադրում է Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 623) ըստ վանել գլխաբառի բացատրության (ԲՀ 298), բայց այստեղ վանել-ի բացատրության մեջ նշված է երեք իմաստ կամ-ով` 1.«ենթադրել» («ընթադրել») 2.«դաշնանել» եւ 3. «հալածել կամ փախցնել»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 623;
ԲՀ 298
Էջ 184, սյունակ 1
ԴԱՌԵԼ
(դառեալ)
«կծել, խայթել»
Անստույգ (թերեւս)
պատկերավոր կազմություն` դառնալ բայից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բրբ.
դառած «կատաղած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 624
Էջ 184, սյունակ 1
ԴԱՌՆ
«դառը, լեղի, դառնիճ (բույս), դժնդակ, անտանելի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *dhergh-
«բուսանվանական հիմք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dhrghno-)
բուսանվանական հիմքից (*dhrghno- > դառն, եթե նախնական իմաստը բուսանվանական է): Ավելի քիչ հավանական է Լիդենի ստուգաբանությունը, որով դառն-ը կապվում է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դառնանալ,
դառնացուցանել,
դառնացուցիչ,
դառնութիւն,
դառնենի,
դառնապէս,
դառնաշունչ,
դառնադառն,
դառնահոգի,
դառնաբեր,
դառնիճ,
խաղողադառն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գալլոռոմ.
dragenos «փուշ»
լիտվ.
drignes «բանգի (թունավոր խոտ)»
ռուս.
дерён «հոն»
Մատենագիտություն
Ջահ. None;
Աճ. ՀԱԲ 624
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍ
(-ու, ուշ` նաեւ -ի, -ից)
«խումբ, կարգ, աստիճան, ժամերգութեան տեղ, ուսանելիք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ խոտա-սակ. dasa
«բաժին կամ դաս, կարգ»
Աղբյուր՝ օս. dasun
«դարսել, հիմնել, կառուցել»
իրանական աղբիւրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դասադաս,
դասասաց,
դասալիք,
դասակ,
դասական,
դասակարգ,
դասաւորել,
դասել,
շարադասութիւն,
գերադասել,
նախադաս,
դասարան,
դասատու,
դասացուցակ,
երկդասեան,
դասարանցի,
դասարանական,
դասադուլ,
դասախօս,
դասընկեր,
դասընթաց,
դասաւանդել,
դասաւանդում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խոտա-սակ.
dasa «բաժին կամ դաս, կարգ»
օս.
dasun «դարսել, հիմնել, կառուցել»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 154
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍԱՆ
««կոխել» (ԲՀ)»
Ծագումն անհայտ է
Աղաւաղուած բառայօդուած, որ ձեռագրերից մէկում տրուած է բայական ձեւով` դասեմ «կոխեմ»: ԲՀ-ի հրատարակիչը (էջ 359) հնարաւոր է համարում նոյնացնել դասօն «խօսիլ» բառայօդուածի հետ` սա բխեցնելով եբր. lāšōn «լեզու» բառից
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍՏ
«ձեռք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. dast
«ձեռք»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դաստածրել,
դաստրութիւն,
դաստաշարժ,
դաստապրիկ,
դաստափ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 626
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍՏԱՊԱԿ
«թխուածք, խմորեղէն (՞)»
Փոխառություն (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *peku-
«եփել, թխել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pak-)
Աղբյուր՝ իրան. dasta-
«ձեռք»
Աղբյուր՝ իրան. *pak-
«եփել, թխել»
իրանական աղբիւրից` dasta- «ձեռք» եւ *pak- (< հ.-ե. *peku-) «եփել, թխել»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 199
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍՏԱՊԱՆ
(-ի)
«երախակալ, սրի կոթ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. dastpānak
«աքցան, ունելի»
Աղբյուր՝ պ. dastbāna
«ձեռնոց»
իրանական աղբիւրից («ձեռք պահող» ընդհանուր իմաստից)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ.
dastpānak «աքցան, ունելի»
պ.
dastbāna «ձեռնոց»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։