Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ող» որոնման արդյունք՝ 1700 բառահոդված
· Էջ 80 / 170
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԵՒ
(-ոյ)
«կեղեւ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kel-
«կտրել, անջատել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *keleb- կամ *kel-ep-)
կ/խ հերթագայությամբ կամ ք > կ անցմամբ
կ/խ հերթագայությամբ կամ ք > կ անցմամբ ծագում է հնդեւրոպական *(s)kel- «կտրել, անջատել» արմատից՝ *keleb- կամ *kel-ep-, մանավանդ որ բարբառներում կան կ-ի փոխարեն ք-ով, փ-ով, բ-ով եւ լ-ի փոխարեն պ-ով, փ-ով, բ-ով տարբերակներ. սրանց հիման վրա կարող են վերականգնվել *քեղեւ/փ/բ հայկական բարբառային սկզբնաձեւերը եւ վերականգնել *kel-eb(h)/p(h)- նախաձեւերը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղեւել,
անկեղեւ,
կարծրակեղեւ,
ողորկակեղեւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
scelifa «կճեպ, թաղանթ»
մ. վ. գ.
schelfe «կճեպ, թաղանթ»
ն. վ. գ. բրբ.
schelfe «կճեպ, թաղանթ»
մ. ն. գ.
shulpe, stholpe «թեփուկ. պատյան» (from *skeleb-)
դան.
kulp(e) «պատիճ, պատյան»
Մատենագիտություն
AG 307;
ՀԱԲ 568
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԹ
(կաղթ բրբ. կաղաթ, կալաթ, կղաթ)
«կողով, տարողության մի չափ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κάλαθος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 569
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԾ
«կեղծ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kelg-
«ոլորվել, գալարվել. նենգություն, կեղծիք»
կ/խ հերթագայությամբ
բնիկ հնդեւրոպական, որ կ/խ հերթագայությամբ (հմմտ. տկեղտ ծ/տխեղտ) կապված է հնդեւրոպական *kelg- «ոլորվել, գալարվել. նենգություն, կեղծիք» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղծիք,
կեղծավոր,
կեղծավորակից,
կեղծավորիլ,
կեղծատրություն,
անկեղծավոր,
անկեղծիկ,
տկեղծ,
տգեղծ,
տկեղտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
celg «նենգություն, խորամանկություն, դավաճանություն»
հ. անգլ.
hylc «ծռում, ոլորք»
լեհ.
chołgać się «սողալ, սահել, քարշ գալ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 554
Տե՛ս նաեւ
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԿԵՂ
(բրբ.)
«մեղագռավ, սովորական ներկարար»
Բնաձայն (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«բնաձայնական արմատ»
քիչ հավանական է
բնաձայնական կրկնություն: Քիչ հավանական է հնդեւրոպական *kel- բնաձայնական արմատին հանգելը (առանց տեղաշարժի կ-ով), եթե նկատի առնենք, որ այդ արմատից ծագող աքաղաղ բառում *k-ն ենթարկված է սովորական տեղաշարժի *k > ք:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 399, սյունակ 1
ԿԵՄԱԶԳԱՅ
««հանդես» (ԲՀ` նաեւ «ժողով»)»
Անստույգ (թերեւս)
բաղադրյալ բառ` երկրորդ մասում -զգայ բաղադրիչով, բայց անբացատրելի է իմաստային կապը
Մատենագիտություն
ԲՀ None
Էջ 400, սյունակ 1
ԿԵՇԵԽՈՐ
«նիզակ»
(ԲՀ)
Անստույգ (թերեւս)
որի «նիզակ» իմաստը կարող է լինել կեշտոր եւ կենդէշ «նիզակ» բառահոդվածների միացումից: կազմված է *կեշի եւ ատոր բաղադրիչներից
Էջ 400, սյունակ 1
ԿԵՌԼԻԿ
«դույլ, ջրհորդողույլ»
Անստույգ
Կապ ունի՞ կեռիկ (< կեռ-ից) բառի հետ
Էջ 400, սյունակ 1
ԿԵՐ
(-ոյ)
«ուտելիք, կերակուր, գավառ, թեմ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer-
«կլանել, ուտել»
Արմատից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կերակուր,
կերիչ,
կերակրիկ,
կերող,
կերակրիչ,
կերեւուրաց,
կերութիւն,
կերդի,
կերեցուրի,
շատակեր,
մսակերութիւն,
արմատակեր,
կաթնկեր,
խոտակեր,
գիշակեր,
մարդակեր,
ընդակեր,
ընթրեկեր-ք,
ժանգակեր,
անկերակուր,
գաղտակեր,
գայլակեր,
դալարակեր,
երդմնակեր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
giráti «կլանում է, ուտում է»
հուն.
βορά «կեր, ճարակ»
լատ.
vorō «կլանել, խժռել, ճարակել»
ռուս.
жерать «խժռել»
Մատենագիտություն
H. AG 459;
Աճ. ՀԱԲ 575
Տե՛ս նաեւ
Էջ 401, սյունակ 1
ԿԵՐԿԵՐԻԼ
«խսպոտել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«խսպոտ կանչել»
Բաղադրութիւն (նոր)՝ կերկերում, կերկերուն: Թերեւս կրկնաւոր կազմութիւն՝ բնիկ հնդեւրոպական *ger- «խսպոտ կանչել» արմատից, որտեղից՝ «կռունկ» նշանակող բառեր։ Աղայանը համեմատում է հուն. γαργαρίζω «ողողել (կոկորդը)» բայի հետ՝ *gʷer- «կլանել» արմատից, որ քիչ հաւանական է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կերկերում,
կերկերուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jaratē «աղմկում է, հնչում է»
հ. հնդկ.
jarā «ճիչ, աղմուկ»
հ. վ. գ.
carrōn «ճռնչալ»
մ. ն. գ.
kerren, karren «ձայն հանել, ճռնչալ, ճռռալ»
նորվ.
karra «կչկչալ, կռկռալ»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 83;
Pok. IEW 476
Էջ 401, սյունակ 1
ԿԵՐՄԱՍ
«փող, դրամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κέρμα
Մատենագիտություն
H. AG 356;
Աճ. ՀԱԲ 577
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։