Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«մի» որոնման արդյունք՝ 2396 բառահոդված · Էջ 80 / 240
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՏՈՒ (լուրտ «իժ») «լորտու (կենդանի՝ սողուն)»
Անստույգ
Ըստ Աճառեանի (ՀԱԲ 2, 298) ստուգաբանօրէն կապուած է լորձն բառի հետ (որպէս «լորձնոտ»)։ Բայց հնարաւոր է կապը նաեւ լորտ «ծոյլ, թոյլ, հոգնած» բառի հետ՝ -ու ածանցով. հմմտ. բրբ. լորտուկ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բրբ. լորտմձուկ «մի խխունջ»
բրբ. լորտուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 298
Տե՛ս նաեւ
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՒ II (-ոյ, -անք) «լու, մի ձուկ»
Ստուգաբանություն
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒԾ (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց, -ից) «լուծ, կշեռքի թե, Կշիռ կենդանակերպ, զոյգ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ieu- «կապել» (անմիջական նախաձեւ՝ *iugo-)
բաղարկված լուծանել բայի արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լծել, լծակ, լծակից, լծակռիւ, լծակցութիւն, լծաբարձ, լծընկեց, լծկան, լծորդ, եզնալուծ, ծանրալուծ, միալուծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. yugá
հուն. ζυγόν
լատ. jugam
խեթ. iuga «լուծ»
Մատենագիտություն
H. AG 454; Աճ. ՀԱԲ 301; Pok. IEW 509
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՄԱՅ (-ի, -ից) «մի մանրադրամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. lumā «փող, դրամ»
Աղբյուր՝ լատ. pūmma «nummus»
Մատենագիտություն
H. AG 304; Աճ. ՀԱԲ 302
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՊՆԻ (լուպնա) «մի ծառ, styrax L.»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. lubnā (lubnī)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 302
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՍԻՆ (-ոյ, -ի, -ից) «լուսին»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *leuk- «լուսավորել, լուսավոր» (անմիջական նախաձեւ՝ *leuke-no-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լուսնակայ, լուսնակ, լուսնապաշտ, լուսնոտ, լուսնտփիլ, լուսնեակ, լուսնաւոր, լուսնել, ենթալուսնեայ, միջնալուսին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. rōcana «լուսավորող»
լատ. luna «լուսին, լուսաստված»
ռուս. луна «լուսին»
Մատենագիտություն
H. AG 453; Ջահ. ՀԼՊ 136
Տե՛ս նաեւ
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՐ II «հասարակ, սոսկական, լոկ, միայն, միայն թե»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *leu- «անջատել, քակել» (անմիջական նախաձեւ՝ *lu-tro-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. λυτρον «փրկագին»
հ. խլ. lauss «ազատ, արձակ»
թոխ. A lo «անջատ, բաժան»
թոխ. B lau «անջատ, բաժան»
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՐՋ -ի, -աց «պարզ, բաց, բաց-կապույտ, պայծառ, ուրախ, զվարթ, պայծառամիտ, արթուն, զգոն, սթափ, լուրջ»
Անստույգ
Լուրթ արմատի տարբերակը. հազիվ թե կապված լինի հնդեւրոպական *lenk- (այստեղից՝ լոյս) եւ *k'leu- «ողողել, մաքրել» (հմմտ. գոթ. hlūtrs «լուսավոր, մաքուր, պարզ») արմատների հետ: Քանի որ գտնվում է արշալուրջ-ք բառի մեջ, որի առաջին բաղադրիչը (արշա-) իրանական է, հնարավոր է լուրջ-ը նույնպես իրանական ծագում ունենա:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լրջանալ, լրջամտանք, լրջմտութիւն, լրջմիտ, լրջամիտ, արշալուրջք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ. hlūtrs «լուսավոր, մաքուր, պարզ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՔ I «հանգստացուցիչ մի բուժահեղուկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. lu‘ūq
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՔ II (լօք, լոք, լաք, լէօք) «մի տեսակ խեժ, ներկանյութ, լայքա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. luk
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305