Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 227, սյունակ 1
ԵՐԿՈՒ
(հոլովման մեջ ուղղականի -ու-ն պահպանվում է որպես հիմքի ձայնավոր՝ -ուց, -ուս, -ուք (գրծ.) (երկո-, երկի-, երկ-, երկա-)
«երկու»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *duō-
«երկու»
(անմիջական նախաձեւ՝ *duō(u)-)
*dui > երկի-, *duo > երկո- տարբերակներով
ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկուորեայ,
երկուորեակ,
երկուանք,
ընդերկուիլ,
յերկուանալ,
յերկուական,
յերկուումն,
երկոտասան,
երկոքին,
երկոտասանեակ,
երկիցս,
երկեամ,
երկդիմի,
երկպաշտ,
երկբան,
երկմտութիւն,
երկրորդ,
երկպաշտ,
երկակեաց,
երկագոյ,
երկաստիճան,
երկարաբան,
երկդիմութիւն,
երկկայմ,
երկլեզուեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dvā
հուն.
δύο
լատ.
duo
հ. խոլ.
dāu
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 66-67;
Pok. IEW 228-230
Էջ 236, սյունակ 1
ԶԵՂՋԵԼ
«ծածկել, պահել, թաքցնել, համառոտել, կրճատել, զեղչել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«ծածկել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pel-khio-)
Քիչ հավանական է, որ կազմված լինի զ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *pel-khio-ից ծագող *հեղջ ձեւից՝ *pel- «ծածկել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
felhan
«թաքցնել. թաղել»
գերմ. felh- < *pel-k-
Էջ 249, սյունակ 1
ԸՆՃԿՏԱԼ
«որձկալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
կազմված է ըն(դ)- նախածանցով` ճկտալ բայից, որ պահպանված է բարբառներում (բացատրվում է «կոկորդում այրուցք զգալ (ոգելից խմիչքի գործածությունից)»):
Էջ 250, սյունակ 1
ԸՌՔԵՊԴԱՐ
«ախոռապետ, ձիապահ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. rikābdār
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 133
Էջ 256, սյունակ 1
ԹԱՂԵԼ
«թաղել, հողի մեջ ծածկել, ծածկել, պահել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tel-
«հարթ, հարթ գետին, տախտակ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tol-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաղակից,
թաղելութիւն,
թաղումն,
թաղմանական,
անթաղ,
անթաղան,
դիաթաղ,
ձիւնաթաղ,
պարանոցաթաղ,
տղայաթաղ,
քահանայաթաղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
tellus
«երկիր. թաղամաս»
հ. իռլ.
talam
«երկիր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1061;
Ջահ. ՀԼՊ 153
Էջ 262, սյունակ 1
ԹԱՔ-Չ-ԻԼ
(թագ-չ-իլ)
«թաքնվել, ծածկվել, պահվել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pet-
«տապալել, խոյանալ, նետվել, թռչել, ընկնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ptā-k-)
արմատից։ (հայ-հունական զուգաբանություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաքուն,
թաքթաքուն,
թաքնուլ,
թաքնի,
թաքնաբար,
թաքուստ,
թաքստոց,
միաթաքուն,
քննաթագոյց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πτήσσω
«վախեցնել, վախից թաքնվել»
<*πτακιω
դոր.
πτασσω
«վախեցնել, վախից թաքնվել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 826;
Ջահ. ՀԼՊ 144
Էջ 263, սյունակ 1
ԹԵԿՆ
(հին *թէկն), -ան, -ունք, -անց
«մեջք, թիկունք, կռնակ, հետնակողմ, հետնի կողմ, օգնութիւն (փխբ.)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *teigu-
«ուս, թեւ, ազդր (°)»
(անմիջական նախաձեւ՝ *toigu-no-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թիկնեղ,
թիկնաւէտ,
թիկնապահ,
թիկն(ան)ոց,
թիկնաթոռ,
թիկնեթեկին,
կիսաթիկնոց,
միջնաթիկունք,
թեկնածու,
թեկնածութիւն,
թիկնոցաւոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կելտ.
*toibos
«կողմ»
(հ. իռլ. tōeb, tab)
ռուս.
стегно
«ազդր, զիստ»
(°)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 170;
Pok. IEW 1018
Էջ 266, սյունակ 1
ԹԹՈՒ
«թթու, թթվահամ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)teuə-
«թանձրանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tu-tuo-)
կրկնաւոր ձեւ
հին ձեւը պահպանւած է վրաց. tutubo «մի բոյս» ձեւի մէջ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թթուենի,
թթուաբար,
թթուաբեր,
թթուագոյն,
թթուեցուցանել,
թթուիկ,
թթուութիւն,
թթուոց,
թթվատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
στύφ(ε)λος
«պինդ, թթու, կծու»
հուն.
στυφος
«տտիպ»
Էջ 274, սյունակ 1
ԹՈՒՂԹ
(թուխթ), -ոյ, ուշ՝ -ի, -ից
«գրություն, նամակ, թուղթ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. titulus
«արձանագրություն, ստորագրություն, հայտարարություն»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թղթաբեր,
թղթել,
թղթատար,
թղթապահ,
թղթեան,
թղթադրամ,
թղթախաղ,
թղթակազմ,
թղթակից,
թղթակցութիւն,
թղթապանակ,
արժեթուղթ,
դրոշմաթուղթ,
խաղաթուղթ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 630-631
Էջ 279, սյունակ 1
ԺԱՄ
(-ու, մյուս հոլովները՝ -ի, -աց)
«մեկ ժամ, եկեղեցական ժամասացություն, եկեղեցի, ժամանակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական žamān
Առանձնացված է իրանական žamān ձեւից՝ -ān եւ հայ. -ան ածանցների բաղարկմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժամաբաշխ,
ժամադէտ,
ժամադիր,
ժամադրել,
ժամակալ,
ժամալար,
ժամապահ,
ժամակոչ,
ժամագիրք,
ժամակարգութիւն,
ժամատուն,
ժամատեղի,
յայնժամ,
ցայնժամ,
յորժամ,
առժամայն,
նոյնժամայն,
գիշերաժամ,
տարաժամ,
դատարկաժամ,
բարեժամ,
ապաժամեան,
ժամանց,
ժամագործ,
ժամացոյց,
ժամասացութիւն,
ժամասէր,
ժամասիրութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 223
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։