Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2396 բառահոդված (էջ 8/240)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈԿ (ամբոյկ, անբոկ) «ավարտ, գործի վերջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bheug(h)- «հեռացնել, մի կողմ դնել, մաքրել, ազատել» an նախամասնիկով կազմություն
կազմություն՝ *bheug(h)- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբոկել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
baog
«լուծել, ազատել»
գոթ.
usbaugjan
«ավելել, մաքրել»
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈՂՋ -ի, -ից (ամպողջ) «ամբողջ, բովանդակ, ամբողջական, ողջ, անվնաս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ambhi- «շուրջը, երկու կողմից»
Հին կազմություն՝ ամբ- (հնդեւրոպական *ambhi- «շուրջը, երկու կողմից» եւ հայ. ողջ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբողջանալ, ամբողջապես, ամբողջան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἀμφί
«շուրջը, երկու կողմից, բոլոր կողմերից»
լատ.
amb-
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 152; Pok. IEW 34
Տե՛ս նաեւ
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԵՍՏ «անտեղյակ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *med- «չափել, կշռադատել» (անմիջական նախաձեւ՝ *n-med-to) *n ժխտական նախամասնիկով
*d>t *tt ստ անցումով (*med- > հայ. միտ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամեստութիւն
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԵՆ I (-ի, -ից) (ամենի, ամենից, ուշ` ամինո ձեւերով) «բոլոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sem- «մեկ, միասին, հետ» (անմիջական նախաձեւ՝ *smto-) -ն ածանցով
որպէս գերադրականի մասնիկ` ամենամեծ, ամենալաւ, ամենամաքուր, ամենաբազում եւ այլն, գոյականների հետ «ամենից աւելի ունեցող» իմաստով` ամենաբախտ, ամենագիշեր, ամենաճառագայթ, ամենաբանտ, ամենագլուխ, ամենահառաչ, ամենահայր եւ այլն: (ա-մէն-` սխալ գրութեամբ)` ամենիմաստ, ամենողորմ եւ այլն (ուշ` ամենի-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամենայն, ամենագետ, ամենաբժիշկ, ամենազատ, ամենաբար, ամենացոյց, ամենաշնորհող, ամենամեծ, ամենալաւ, ամենամաքուր, ամենաբազում, ամենաբախտ, ամենագիշեր, ամենաճառագայթ, ամենաբանտ, ամենագլուխ, ամենահառաչ, ամենահայր, ամենիմաստ, ամենողորմ, ամենեքեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
samá
«մեկը»
հուն.
άμο-
«միասին»
գոթ.
sums
«մեկը»
Մատենագիտություն
H. AG 416; Աճ. ՀԱԲ 154
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻԱՍ (մենիաս) «մի տեսակ խաղող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ.
փոխատու լեզու՝ հուն. Αμένας «տեղանուն»
տեղանունից
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻԿ «մի տարեկան արու ուլ»
Ստուգաբանություն ()
Տե՛ս նաեւ
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻՍ (-ոյ, -եան) (ներգ. յամսեան) «ամիս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հայերենի ա- հաւելուածը բացատրւում է կամ որպէս ամ «տարի» բառի ազդեցութիւն կամ որպէս նախնական կոկորդայինի արտացոլում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամսագլուխ, ամսատուր, ամսամուտ, ամսաւրեայ, ամսական, ամսակէս, ամսային, ամսատան, ամսանահանջ, ամսապակաս, երեքամսեայ, եռամսեայ, եւթնամսեայ, նորամսութիւն, չորեքամսեայ, երկամսեայ, կիսամսեայ, վեցամսեակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
māsa
«լուսին, ամիս»
հուն. հռն.
μείς
դոր.
μής
լատ.
mēnsis
ռուս.
месяц
«ամիս»
Մատենագիտություն
H. AG 417; Աճ. ՀԱԲ 157-158
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻՐ ԱԼ ՄՈՒՄՆԻՔ «խալիֆ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. amīr-al-mūminīn «հավատացյալների գլխավոր»
Մատենագիտություն
H. AG 262; Աճ. ՀԱԲ 158
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻՐ «մահմեդական իշխան, տիրակալ, կուսակալ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. amīr
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամիրապետ, ամիրութիւն, ամիրանալ
Մատենագիտություն
H. AG 300; Աճ. ՀԱԲ 158
Տե՛ս նաեւ
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԻՐԱՅ (-ի, -ից, այլն` -իք, -եաց, -աց) «մահմեդական իշխան, տիրակալ, կուսակալ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. amīrā
փոխատու լեզու՝ արաբ. amīr
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամիրայական, ամիրայապետել
Մատենագիտություն
H. AG 300; Աճ. ՀԱԲ 158
Տե՛ս նաեւ