Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 112 բառահոդված (էջ 8/12)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 509, սյունակ 1 Էջ 509
ՄԱՇ I «մաշ, ուտելի մի ընդեղէն՝ մանր ոլոռ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. māš
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 258
Էջ 510, սյունակ 1 Էջ 510
ՄԱՌ I «ժողովում» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ է, բաղադրյալ ձեւը հավանաբար սխալ գրություն է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մառնասէր
Էջ 511, սյունակ 1 Էջ 511
ՄԱՍՆ -ին, -ունք, -անց «մաս, նշխար(ք), վայրկյան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mē- «չափել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mə-k'-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մասնաւոր, մասնիկ, մասնաւորել, մասնատուփ, անմասն, բազմանմասն, հողամասն, կիսամասնեայ, եաւթնամասնեայ, բարեմասնութիւն, մանրամասն, մասնակի, մանրամասնել, մանրամասնութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mātra-māti-
«չափ»
ավ.
mā-
«չափել»
հ. պ.
mā-
«չափել»
ռուս.
мера
«չափ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 137
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԱՂ (-ոյ) «մատաղ, մատղաշ մանուկ մատաղ հորթ, զոհ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ. կաթել. հյութեղ, պարարտ, բտած»
որտեղից նաեւ մածառակ, մաճար/ռ, այլեւ պ. maskah «թարմ յուղ», հ. վ. գ. Mast «գիրացում, բտում»: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 267), հենվելով սլավոնական զուգահեռների վրա (հ. սլ. mladŭ, ռուս. младший «երիտասարդ, մատաղ»), բխեցնում է *mel- «մանրել» արմատից՝ *-d- աճականով եւ դրափոխությամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատաղածին, մատաղական, մատաղամայր, մատաղատուն, մատաղել, մատղաշ, մատաղահաս, մատաղատի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
maskah
«թարմ յուղ»
հ. վ. գ.
Mast
«գիրացում, բտում»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 694; Ջահ. ՀԼՊ 136; Աճ. ՀԱԲ 267
Էջ 518, սյունակ 1 Էջ 518
ՄԱՐՍԵԼ «մարսել, կերածը յուրացնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mr-k'- «շփել, տրորել» (անմիջական նախաձեւ՝ (*mer-))
արմատից: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 288) բխեցնում է ասոր. məras «ճմլել, ջարդել, կակղացնել» արմատից, որ քիչ հավանական է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարսական, անմարսական, մարսողական, մարսողութիւն, դժուարամարս, դիւրամարս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
marawo
հ. անգլ.
mearo
«փխրուն, փափուկ, մեղմ»
հ. ռուս.
moromradi
«կրծել, մաշեցնել, մանրել»
մ. ն. գ.
morken
«ճզմել, ճմլել»
ավ.
mərəxš
«քայքայում»
խեթ.
mark-
«քայքայել»
Մատենագիտություն
Աճառյանը 288
Էջ 522, սյունակ 1 Էջ 522
ՄԵՂԿ (-ի) «փափուկ, կակուղ, մեղմ, թույլ, թուլամորթ, կնատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, փշրել»
արմատից. հմմտ. հուն. μέλδω «հալչում եմ», հ. իռլ. meldach «քնքուշ», լատ. mollis «փափուկ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղկանալ, մեղկագույն, մեղկիլ, մեղկութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μέλδω
«հալչում եմ»
հ. իռլ.
meldach
«քնքուշ»
լատ.
mollis
«փափուկ»
Մատենագիտություն
H. AG 473; Աճ. ՀԱԲ 300; Ջահ. ՀԼՊ 180
Էջ 522, սյունակ 1 Էջ 522
ՄԵՂՄ (-ո) «հեզ, հանդարտ, մեղմ, կամաց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, փշրել» -m ածանցով
արմատից` -m ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղմով, մեղմանալ, մեղմախառն, մեղմաշունչ, մեղմել, մեղմաբար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 530, սյունակ 1 Էջ 530
ՄՂԵՂ (բ. մղմեղ) «փոշի» (մտեղ) «բարակ մաշկ, պատիճ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, ջարդել, աղալ» Կիսակրկնավոր կազմություն՝ մտղ- արմատից (լրիւ կրկնավորը՝ մղմեղ)
Կիսակրկնավոր կազմություն՝ մտղ- արմատից (լրիվ կրկնավորը՝ մղմեղ), որ ծագում է հնդեւրոպական *mel- «մանրել, ջարդել, աղալ» արմատից, որից նաեւ՝ մաղել, մղմող (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղեղել, մղեղակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 530, սյունակ 1 Էջ 530
ՄՂԿԵԼ «քերել, հղկել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, ջարդել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mēl-g-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *mēl-g-` *mel- «մանրել, ջարդել» արմատից, որտեղից հայ. մլմլել «շփել, քերել», այլեւ մալել, մեղկ, մեղմ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մլմլել
«շփել, քերել»
հայ.
մալել
հայ.
մեղկ
հայ.
մեղմ
Էջ 530, սյունակ 1 Էջ 530
ՄՂՄՈՂ (մղմեղ, մղմող) «ցեց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, ջարդել, աղալ» Կրկնավոր կազմություն
Կրկնավոր կազմություն՝ բնիկ հնդեւրոպական *mel- «մանրել, ջարդել, աղալ» արմատից, որի համար հմմտ. հայ. մալել, մլուկ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մալել
հայ.
մլուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 225