Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 631 բառահոդված (էջ 8/64)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 101, սյունակ 1 Էջ 101
ԱՒԵՏ (աւետ) «ուրախ լուր, բարի, ողջույն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *aued- «խոսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *aueid-)
«խոսել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւետիք, աւետչեայ, աւետագիր, աւետաւոր, աւետապարգեւ, աւետարան, աւետարանել, աւետարանիչ, աւետարանագիր, նախաւետեալք, աւետեացաբեր, հրատտումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vádati
հուն.
αὐδή
«խոսք, ձայն, լուր. գուշակություն, փառաբանություն»
բոխ. Բ
watk
«հրամայել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 358-359; Ջահ. ՀԼՊ 113
Էջ 102, սյունակ 1 Էջ 102
ԱՒԺԻՏ (ուժիտ, ոժիտ, աւծիտ) «բաժինք, օժիտ, ընծա, պարգեւ, նվեր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *aw-žīt
žīti < հ.-ե. *guī-ti «կյանք»): Ավելի քիչ հավանական է առաջին բաղադրիչը համարել *av- «հոգալ, հոգ տանել, օգնել, նպաստել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւժտաբեր, աւժտել, աւժտութիւն
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 156
Էջ 103, սյունակ 1 Էջ 103
ԱՒՇ I (օշ) «երանի, երանի թէ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au- «սիրել, ցանկանալ, նպաստել» *-sk ածանցի *-skh տարբերակով (՞)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ávas
«նպաստում, ուրախութիւն, ցանկութիւն, պահանջ»
աւ.
avah
«օգնութիւն»
հայ.
աւիւն
լատ.
aveō
«փափագել»
հ. լիտվ.
austi
«թարմանալ, կազդուրվել» թերեւս նաեւ
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓ (-ոյ) «ձեռքի ափ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *aph-) տարբերակից
ըստ Պետերսենի. անհավաստի են համարում Մեյեն եւ Աճառյանը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ափաչափ, ափալոք, ափիկ, ափկից, ափցի, ափլափել, ափլեզ, ափնիք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άφή
«շոշափում, բռնում, բռնելը»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 363
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓՆ -ին, -ունք, -անց «եզր, ծայր, ափ, ջրափ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ap(o)- «ափ» (անմիջական նախաձեւ՝ *aph-) տարբերակից (այստեղից *āpero- «ափ»)
Pok. 1, 53 (հիշատակում է, բայց հնչյունապես հեռու է համարում)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ափնածիր, ափնի(ք), գետափն, ծովափնեայ, քարափն, դարափն, առաջափնյա
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άπειρος-
դոր.
απειρος
հ. անգլ.
ōfer
գերմ.
ufer
«ափ»
Մատենագիտություն
Pok. 53
Էջ 107, սյունակ 1 Էջ 107
ԱՔՍԱՐ ««գետնընկույզ» (bunium bulbocastanum) (՞)» (բուսաբանական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբերենից
Ալիշանի Հայբուսակը տալիս է akutār-ձեւը, որ անհավաստի է. ktr արմատից կա katirā «գազ, խագիրան, Astragalus L.»
Էջ 109, սյունակ 1 Էջ 109
ԲԱ (ներկայի 1-ին դեմք՝ բամ) «խոսել, ասել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhā- «խոսել» *bhā- > բամ, bhā-ti- > բայ, *bhā-ni- > բան, *bhāsri > բառ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բայ, բայածական, աներկբայ, խաբեբայ, մակբայ, թերբայութիւն, բայական, բայակերտ, բայաձեւ, բայաբուն, բայարմատ, բայական, դերբայ, դերբայական, մակբայակերտ, բան, բանբեր, բանագետ, բանագնաց, բանադրել, բանախօսութիւն, բանաստեղծ, բանաքաղ, բանսարկու, բանել, այլաբանել, փառաբանել, ապարանել, մեծարբանել, դիմաբանել, ընդդիմաբանել, բանահիւսութիւն, բանասիրական, բանաստեղծական, բուսաբան, երկրաբան, երկրաբանութիւն, բութաբանութիւն, կենսաբան, կենսաբանութիւն, բառ, բառգիրք, բառակապ, բառացի, կիսաբառ, բարձրաբարբառ, երկբարբառ, մեծաբարբառ, բառագիտութիւն, բառարան, բառացանկ, բառացուցակ, բառախաղ, բառակազմութիւն, բառական, բառաքննութիւն, բարբառ, բարբառել, անբարբառ, բարբառագետ, բարբառագիտական, բամբաս-, բամբասանք, բամբասել, բամբասական, անբամբաս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φαμέν
«ասել»
հուն.
φάτις
«լուր, խօսք, բայ»
հ. իռլ.
bōn
«խնդիրք»
Մատենագիտություն
H. AG 427-428; Աճ. ՀԱԲ 386; Ջահ. ՀԼՊ 115
Էջ 109, սյունակ 1 Էջ 109
ԲԱԳ II «բերանակապ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
չեչ.
baga
«բերան»
ինգուշ.
bage
«բերան»
Էջ 110, սյունակ 1 Էջ 110
ԲԱԶԴ ««դառը նուշ» (բբ)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 111, սյունակ 1 Էջ 111
ԲԱԶՐԻՔ «բազմոց, գահույք, սանդուղք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
իրանական փոխառությու՞ն՝ բազմիլ-ից տարբեր ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բազրոտն