Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ող» որոնման արդյունք՝ 1700 բառահոդված
· Էջ 79 / 170
Էջ 393, սյունակ 1
ԿԱՐԿԱՌԻԼ
(կարկառի)
«վանդակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gr-g-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *gr-g- ` *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γαργαϑος «կողով»
հ. վ. գ.
kruog «կուժ, գավաթ»
հայ.
կարկած
հայ.
կարկամ
Էջ 393, սյունակ 1
ԿԱՐԿԱՐԵԼ
«վազել»
Ծագումն անհայտ է
Իմաստը վերականգնված է ըստ «Բառք քերթողականք»-ի (Ամալյան): Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 554) բերում է ըստ ԲՀ-ի աղավաղված մեկնության՝ «կարկարեաց զագեաց»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 554
Էջ 394, սյունակ 1
ԿԱՐՃԻՆ
(կաճին)
«արմատ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *grdio-t-)
*-d ածականով տարբերակից՝ -ին ածանցով
ծագի հնդեւրոպական *ger- «պտտել, ոլորել» արմատի *-d ածականով տարբերակից՝ *grdio-t-՝ -ին ածանցով. հմմտ. հ. իռլ. grinne (<*grend-n-io) «կապոց», նորվ. kart «չհասած պտուղ, կոստող»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարճնովին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
grinne «կապոց» (<*grend-n-io)
նորվ.
kart «չհասած պտուղ, կոստող»
Էջ 394, սյունակ 1
ԿԱՐՄԻՐ
(-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց)
«կարմիր, կարմիր բան, ոսկի, դրամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական karmīr
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարմրանալ,
կարմրութիւն,
կարմրագոյն,
կարմրադեղձ,
կարմրախնձոր,
կարմրայտ,
ծայրակարմիր,
շիկակարմիր
Նոր՝
կարմրաբոշ, կարմրաբշիկ, կարմրամորթ, կարմրերես, կարմրուկ
կարմրաբոշ, կարմրաբշիկ, կարմրամորթ, կարմրերես, կարմրուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
karm’īr
մ. պ.
kālmīr
Մատենագիտություն
H. AG 167;
Աճ. ՀԱԲ 558;
Ջահ. ՀԼՊ 528
Էջ 394, սյունակ 1
ԿԱՐՇՆ
(կաշն-)
«ուժ, զորություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *kadišn
Աղբյուր՝ իրանական karišn
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարշնեղ,
կարշնեղագոյն,
կարշապինդ,
կաշնել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
kadī «կարի, հույժ»
սողդ.
karī «ակտիվություն»
մ. պ.
kār «ուժ ունենալ, ի վիճակի լինել, կարողանալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՊԲՀ 184
Էջ 395, սյունակ 1
ԿԱՒ
(-ոյ)
«տիղմ, կավ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘ̯ēbh-
«լորձնոտ, դոնդողանման, դողդոջ»
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘ̯əu-
«աղբ, կոկորանք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘ̯ōu-)
Այս արմատից է (այլ ձայնդարձով) կոյ բառը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաւագործ,
կաւագործութիւն,
կաւակերտ,
կաւեայ,
կաւեղէն,
կաւարծաթ,
կաւանալ,
կաւիճ,
հայկաւ
Նոր՝
կաւահող, կաւային
կաւահող, կաւային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. ն. գ.
quabbe, quobbe «թաց զանգված»
կիմր.
budr «կեղտոտ»
ն. գ.
quadder «կեղտոտ խոնավություն»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 395, սյունակ 1
ԿԱՒԱՌԵԼ
(ԲՀ)
«կարծել»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *keu-
«ուշադրություն դարձնել, լսել, զգալ, նկատել»
Հազիվ թե իր հիմքում ունենա իրանական *kav-ից (հնդեւրոպական *keu- «ուշադրություն դարձնել, լսել, զգալ, նկատել») ծագող հիմք:
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՓ-
(կափ «թակ»)
«փակում, խփում, զարկում, կպչում, բռնում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gabh-
«բռնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gaph-)
բնաձայնական երանգի
հ.-ե. արմատ՝ *kap-
«բռնել»
բնաձայնական երանգի *gaph- *gabh- «բռնել» եւ *kap- «բռնել» տարբերակների կողքին: *gab- տարբերակից է հայ. կապ: Աճառյանը կապում է խափ, խուփ ձեւերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կափել,
կափատր,
կափացումն,
կափշիլ,
կափումն,
կափիոն,
կափատել,
կափուլ,
կափկափել,
կափկափումն,
կափարիչ,
կափիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կոռն.
gavel «բռնում, պահում»
ալբ.
kap «բռնել»
հուն.
καπτω «կլանել»
լատ.
capiō «բռնել»
Մատենագիտություն
Աճառյանը (ՀԱԲ) 562
Տե՛ս նաեւ
Էջ 397, սյունակ 1
ԿԵՂ
I
-ոյ
«խոց, ուռուցք, պալար»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gʷel-
«ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷelo-)
(ծակող) ցավ, տանջանք, մահ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղանիկ,
կեղցաւ,
կեղել,
կեղեքել,
կեղեքիչ,
կեղեքումն,
քաղցկեղ,
չարակեղ,
անկեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
βέλος «արկ, սուր, սուսեր»
հուն.
βελονη «ասեղ, ծայր»
լիտվ.
geltì «խայթել»
լիտվ.
gelà «ցաւ, վիշտ»
ն. վ. գ.
qual «ցաւ, տանջանք»
հ. իսլ.
quelia «կեղեքել»
ռուս.
жалить «խայթել»
ռուս.
жало «խայթոց»
ռուս.
жалеть «կարեկցել»
Մատենագիտություն
H. AG 459;
Աճ. ՀԱԲ 567
Էջ 397, սյունակ 1
ԿԵՂ
II
«կողք ՞»
Ստուգաբանություն (թերեւս)
Թերեւս կող-ի ձայնդարձային ձեւը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղ ի կեղ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։