Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298) · Էջ 773 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԵՓՈՐ (-ի, -ից) (շիփոր, -այ) «շեփոր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. šīfōrā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շեփորակ
Մատենագիտություն
H. AG 313; Աճ. ՀԱԲ 512
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԵՔ (բ. շէք, շէնք, շքեռ) «շեք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *skek- «ցատկել, արագ շարժում» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhek-)
Ավելի անհավանական է Աճառյանի վարկածը (ՀԱԲ 3, 512) ասորերենից ծագելու մասին՝ ասոր. saga «ազդր»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շեք-շեքել, շեքատակ, շեքամէջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ. scehan «շտապել»
մ. վ. գ. schicken «ուղարկել»
հ. սլավ. skoka «ցատկ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 512
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԷԿ (-ի, -աց) (շեկ) «շեկ, դեղնակարմիր»
Փոխառություն (թերեւս)
հմմտ. ատրաշէկ՝ ատր- «կրակ» բաղադրիչով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շիկնիլ, շիկաթան, շիկակարմիր, շիկափոկ, շիկխարի, հրաշէկ, հրաշիկանալ, ատրաշէկ, ատրաշէակ
Նոր՝
շիկահեր, շիկամորթ, շիկանալ
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԷՆ (-ի, -աց, ուշ՝ նաեւ -ից) «շինվածք, շինություն, գյուղ, ավան, մարդաբնակ, ուրախ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *šēn
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շինել, շինութիւն, շինական, շինականաշէն, շինակեաց, շինամէջ, շինարար, շինասէր, անշէն, նորաշէն, մարդաշէն, բարեշէն, խորանաշէն, մեհենաշէն
Նոր՝
շինարարական, շինարարութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. šayana «բնակատեղի»
սողդ. šēn «հանգստավայր»
Մատենագիտություն
H. AG 213; Աճ. ՀԱԲ 513
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԷՋ- «շիջում, մարում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ueit- «լուսավորել, լուսավոր, սպիտակ» «առկայծել» իմաստի զարգացմամբ
բնիկ հնդեւրոպական՝ *k'ueit- «լուսավորել, լուսավոր, սպիտակ» հիմքից՝ «առկայծել» իմաստի զարգացմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շիջանիլ, շիջուցիլ, շիջելափառ, շիջանուտ, անշէջ, դիւրաշէջ
Նոր՝
հրդեհաշէջ, հրշէջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. śvit- «փայլել»
ավ. spaēta- «սպիտակ»
Էջ 586, սյունակ 1 Էջ 586
ՇԷՐ (շեղ) «ժողովրդական երգ» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 587, սյունակ 1 Էջ 587
ՇԵՐԽԻՇՏ (շիրխիշտ, շիրախում, շիրախուշկ) «մանանա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. širxišt «մանանա»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 515
Էջ 587, սյունակ 1 Էջ 587
ՇԵՐՄ «մի բոյս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. šarm
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 515
Էջ 587, սյունակ 1 Էջ 587
ՇԻԳԼ (շինգդ, շինկդ), -գեղ (ԲՀ՝ շինք) «մեծ ճարմանդ»
Փոխառություն
Էջ 587, սյունակ 1 Էջ 587
ՇԻԴԱՐ (-ի, -աց) (շիթար, ջիդար, շդառ) «խելագար, դիւահար, չար ոգի, դեւ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. šətar
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 515