Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 590, սյունակ 1
ՇՂԹԱՅ
(-ի, -ից)
«շղթա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արամ. šīšiltā
փոխատու լեզու՝ ասոր. šešaltā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շղթայագործ,
շղթայակապ,
շղթայաձեւ,
շղթայատող,
շղթայել,
շրթնաշղթայ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 477;
H. AG 314;
Աճ. ՀԱԲ 524
Էջ 592, սյունակ 1
Էջ 592, սյունակ 1
ՇՈՂՈՔՈՐԹ
(շողոաթորթ, շողոքորդ)
«կեղծաւոր, քծնող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«գայթակղեցնել, խաբել, շողոքորթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skholo-)
*s-ով եւ կարճ ձայնաւորով ձեւից (*skholo->շողո-)
Առաջին մասը շողոմ-ի հետ միասին կարող է գալ հնդեւրոպական արմատից: Բայց ի՞նչ է -քորթ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շողոքորթել,
շողոքորթանք,
շողոքորթութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՓ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kap-
«բռնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skhob'-)
բնաձայնական տիպի արմատի երկրորդական ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շոփաշոփել,
շոպշոպել
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՐՈՄ
««շերեփ» (°)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կտրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)krem-)
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)krem- հիմքի հետ՝ *(s)ker- «կտրել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շորոմաձեւ
Էջ 594, սյունակ 1
ՇՈՒՆՉ
(-ոյ)
«շունչ, շնչառություն, հոգի, անձ, օդի շունչ, քամի»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Թերեւս բնաձայնական կազմություն։ Պոկոռնին (Pok. 1, 632) բխեցնում է *k’uonk’ - նախաձեւից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շնչել,
շնչական,
շնչակեաց,
շնչաւոր,
շնչապահ,
միաշունչ,
համաշունչ,
անշունչ,
բոցաշունչ,
բռնաշունչ,
դառնաշունչ,
խստաշունչ,
հողմաշունչ,
հրաշունչ,
մահաշունչ,
յորդաշունչ,
շնչառություն,
շնչահեղձ,
շնչարգելություն,
մեղմաշունչ,
ներշնչանք,
ներշնչում
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 535;
Pok. 632
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՈՒՐՋ
«շուրջ, բոլորտիք, շրջան, պտույտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«շրջել, ծռել»
*-k/gh- աճականների քմայնացմամբ (*-ki-, *-ghi-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kreu-
սահող ձայնդարձով
թերեւս այն արմատի սահող ձայնդարձով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շրջել,
շրջշրջել,
շրջան,
շրջանակ,
շրջանակել,
շրջանկեալ,
շրջանակի,
շրջեալ,
յեղաշրջել,
շրջակի,
շուրջանակի,
շուրջառ,
շուրջտեսանելիք,
խելաշուրջ,
գաղտաշուրջ,
դժվարաշուրջ,
դիւրաշուրջ,
շուրջկալ,
շուրջպար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
virum
«շուրջ(ը)»
ռուս.
круг
«շրջան»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՊԵՏ
(շշպետ)
«հովիվ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *šupat
փոխատու լեզու՝ հին fšupati
fšupana ձեւից է šuban, որից էլ թրք. çoban, չոբան:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
թրք.
çoban
«չոբան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 542
Էջ 597, սյունակ 1
ՇՐՏՆՈՒԼ
«խրտնել, վախենալ, շշկլվել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-d-
«ցատկել, ոստնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kr-d-)
արմատից. առանց *s-ի ձեւից ծագում է խրտնուլ բայը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շրտումն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 599, սյունակ 1
ՈԶՈՐ
«ճյուղ, բարակ ճյուղ, ճիպոտ, խրձակապ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 550) համեմատում է հուն. ὄσχος եւ մ. պ. azg (>հայ. ազգ) «ճյուղ» բառերի հետ եւ վերականգնում հնդեւրոպական *ozg'ho- ձեւը, սակայն նախ` հնդեւրոպական *ozgho-ի *g-ն քմայնացած չէ, երկրորդ` անբացատրելի է մնում -ր-ն, երրորդ` չի բացատրվում կապը բարբառային ձեւերի հետ, եթե նախնական իմաստը «ծռել»-ն է:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὄσχος
մ. պ.
azg
«ճյուղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 550
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։