Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«արմ» որոնման արդյունք՝ 2355 բառահոդված
· Էջ 76 / 236
Էջ 268, սյունակ 1
ԹՄԲԻ
II
«լորենի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *temp-
«ձգել, լարել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tempiiā)
(*tempiiā > թմբի)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բամբ «բամբ, սրունքի փափկամաս»
լատ.
antemna «առագաստափայտ, առագաստակալ»
հ. իսլ.
pambr «ուռած, հաստ»
Էջ 269, սյունակ 1
ԹՄԻՐ
(թմբիր, թմուր)
«թմրած»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *tem-
«շփոթված, թմրած»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tēmiro-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *tēmiro-` *tem- «շփոթված, թմրած» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թմրիլ,
թմրեցուցիչ,
թմ(բ)րություն,
թմ(բ)րական,
թմբաղեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
támyati «նվաղում է, թուլանում է, շնչահեղձ է լինում»
գ.
damisch «խլացած, թմրած»
ռուս.
томить «տանջել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1063
Էջ 269, սյունակ 1
ԹՄՐՀՆԴԻ
(թմբրհնտի)
«հնդկարմավ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. tamra-(ul)-hindi
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 190
Էջ 269, սյունակ 1
ԹՆՁԿԱԼ
(թնծկալ)
«վնգստալ, կաղկանձել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ten
«բնաձայնական»
Եթե բնաձայնական նոր կազմություն չէ, ապա թերեւս կապված է հնդեւրոպական *(s)ten բնաձայնական արմատի հետ, որտեղից` հայ. թնալ, թն(կ)թն(կ)ալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թնծկթալ,
թնծկտոց
Տե՛ս նաեւ
Էջ 269, սյունակ 1
ԹՆՁՈՒԿ
I
«խճճված, խառնված (մազ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tengh-
«ձգել, լարել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tenghio-)
հ.-ե. արմատ՝ *tenk-
«սեղմվել, խստանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tenkio-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *tenghio- կամ *tenkio-` *tengh- «ձգել, լարել» կամ *tenk- «սեղմվել, խստանալ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թնձկռիլ,
թնձկել,
թնձկահան,
թնձկանալ,
թնձկռուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թանձր ((*tengh>))
հ. իռլ.
pungr «ծանր»
թոխ. Ա
tänk «խանգարել»
թոխ. Բ
tank «խանգարել»
թոխ.
tanakti, tanc «սեղմվում է, խստանում է» ((*tenk>))
լիտ.
tankùs «խիտ»
Էջ 269, սյունակ 1
ԹՆՁՈՒԿ
II
«մի տեսակ ուտելի սունկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tenk-
Ծագումով թերեւս կապվում է նախորդի հետ: Հնդեւրոպական *tenk- արմատից ծագում են նաեւ բուսանուններ:
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈԹՈՎ
«թոթով, թլվատ»
Բնաձայն
Կրկնավոր պատկերավոր կազմություն։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 193) որպես բնիկ հնդեւրոպական միացնում է թոթվել բայի արմատի հետ եւ բխեցնում *(s)teu- «բարձրաձայն գովել, օրհներգել» արմատից, որ անհավանական է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թոթովախօս,
թոթովախօսութիւն,
թոթովել,
թոթովութիւն,
թոթովատ
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 193
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈԹՈՒԽ
«մթագին»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (թերեւս)
Կրկնավոր՝ թուխ արմատից: հմմտ. Ամալյան, ԲՀ 373:
Մատենագիտություն
Ամալյան, ԲՀ 373
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈԺԻՒՆ
«արջի ձագ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *tek-
«ծնել»
Կապ ունի՞ արդյոք հ.-ե. *tek- «ծնել» արմատի հետ (*tekno «ծնյալ, երեխա»)։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 193) մատնանշում է կապը քրդ. tōža, tōžang «ձագ» բառի հետ, բայց կապի բնույթը չի բացատրում։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
քրդ.
tōža, tōžang «ձագ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 193
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈՂ-
«թողնել, թույլ տալը, ներելը»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tel-
«բարձրացնել, կրել, տանել, համբերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tolu-)
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. tolayat «բարձրացնում է, կշռում է», հուն. ταλασσω «համբերել, տանել, համարձակվել», հ. իռլ. tol «կամք», գոթ. pulan «կրել, տանել, համբերել», բոխս. AB täl «բարձրացնել, տանել»։ - Pok. IEW 1, 1060։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 195) այս ստուգաբանությունը դնում է կասկածելիների շարքում, որովհետեւ հայերեն արմատի իմաստը զգալիորեն շեղվում է։ Հմմտ. նաեւ թույլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թողուլ,
թողութիւն,
թողարան,
անթող,
հարութող,
կնաթող,
կարգաթող,
դժուարաթող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tolayat «բարձրացնում է, կշռում է»
հուն.
ταλασσω «համբերել, տանել, համարձակվել»
հ. իռլ.
tol «կամք»
գոթ.
pulan «կրել, տանել, համբերել»
բոխս. AB
täl «բարձրացնել, տանել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1060;
Աճ. ՀԱԲ 195
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։