Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ահ» որոնման արդյունք՝ 1859 բառահոդված
· Էջ 71 / 186
ԺՄՊ-
«?»
Ծագումն անհայտ է
բշ՝ ժմպիտրամ «ի հաստատուջ» կամ «ի յատակի» արտահայտության մեջ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժմպիտրամ
ԺՊԻՏ
(ժմիտ, ժմբիտ)
«քմծիծաղ, ժպիտ»
Ծագումն անհայտ է
Նմանությունը հնդեւրոպական *gʷhemb- «ուրախ ցատկոտել» արմատի հետ պատահական պետք է համարել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժպտիլ,
ժմտիլ,
ժմբտիլ,
ժպտումն,
ժպտական,
բարեժպիտ
Նոր՝
ժպտալից, ժպտուն
ժպտալից, ժպտուն
ԺՊԻՐՀ
«լկտի, լիրբ»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ իրանական *aži-pivra
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
«օձահայր»
Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 631-632) ենթադրում է որպես աղբյուր *aži-pivra «օձահայր» ձեւը (՞)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժպրհիլ,
ժպրհութիւն,
ժպրհերես
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 631-632
ԻԱԼՍ
(ԲՀ)
(իեալս)
«ի բնակս»
Բնիկ հնդեւրոպական
Ալք «խորք» բառի հգն. հյց. ձեւ՝ փոխանակ յալս՝ յուրահատուկ մեկնությամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 236
ԻԱՄ
«իջեւանի պահապան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թթր. yam
փոխառություն թյուրք-թաթարական աղբյուրից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 236
ԻԲԻԴ
(ԲՀ՝ իբեթիս)
«քաջահավ, եգիպտահավ, իբիս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἴβις, -ιδος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 236
ԻԲՐ
«իբր, իբրեւ, ինչպես»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
ծագում է իբար «ինչպես» ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իբրեւ,
իբրու
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 237;
Ջահ. ՀԼՊ 160
ԻԼ
I
(-ոյ)
«իլիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«ծռել»
Աճառյանը դնում է կասկածելիների մեջ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կիմր.
olwyn «անիվ» (*oleinā)
հ. վ. գ.
lun
լիտվ.
lušis «մոլկի, պահանակ»
հայ.
աղեղն
Մատենագիտություն
Pok. IEW 308;
Աճ. ՀԱԲ 239
ԻՄԱՆԱԼ
«իմանալ, հասկանալ, խորհրդածել, զգալ, կարծել, ենթադրել, հնարել, նիւթել»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *em-
«վերցնել»
Մեյեն (Meillet, MSL 8, 280) բխեցնում է *men- «մտածել» արմատից՝ ի-ով, բայց իմանալ-ի խոնարհումը նման է -ան ածանցով բայերի խոնարհմանը՝ -անամ եւ -ացայ ձեւով, որ ենթադրում է իմ- արմատ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իմանալի,
իմանող,
անիմանալի,
դժուարիմանալի,
իմաստ,
իմաստակ,
իմաստապէս,
իմաստասէր,
իմաստասիրել,
իմաստասիրութիւն,
իմաստաւոր,
իմաստութիւն,
իմաստուն,
անիմաստ,
իմաց,
իմացումն,
իմացութիւն,
իմացուած,
իմացողութիւն,
դժուարիմաց,
անիմաց,
խորհրիմաց,
յառաջիմաց,
լաւիմաց,
իմայ,
անիմայ,
երկիմայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
emō «գնել, ձեռք բերել»
հ. խոլ.
em «վերցնել, ընդունել»
լիտվ.
imti «վերցնել»
հ. սլ.
imēti «վերցնել, ունենալ» (ըստ Շեֆտելովիցի եւ Պեդերսենի)
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 122, 165;
MSL 280
ԻՆՔՆ
(-եան (ուշ՝ ընթ-))
«ինքը»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *sue-
«անդրադարձ դերանուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *s(e)ue-)
քե-հիմքից
Կազմուած է բնիկ հնդեւրոպական քե-հիմքից (*sue- (*s(e)ue- անդրադարձ դերանուն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այսինքն,
ինքնին,
ինքնեակ,
ինքնեկ,
ինքնանեղել,
ինքնակալ,
ինքնաբաղխ,
ինքնակամ,
ինքնիշխան,
ընթնագիր,
ընթնի
Նոր՝
ինքնագոհ, ինքնավարութիւն, ինքնավստահ
ինքնագոհ, ինքնավարութիւն, ինքնավստահ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
իւր «իր, յուր» (<*seuoro-)
հ. հնդկ.
svá
ավ.
hva «իր, յուր»
լատ.
suus
ռուս.
свой «իր, յուր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 882
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։