Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 665 բառահոդված (էջ 7/67)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 113, սյունակ 1 Էջ 113
ԲԱԾԻՆ (բածին) «մի տեսակ աղած ձուկ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 113, սյունակ 1 Էջ 113
ԲԱԿ (-ի, -աց) «տան բակ, գավիթ, փարախ, արեգակի կամ լուսնի ծիր, արեւագունդ, միջաստղային տարածություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. baki «փարախ»
սակայն պարզ չէ սրա հարաբերութիւնը վրաց. baga «մսուր», ճան. boga «փարախ» բառերի հետ, որոնք պատկանում են վրացականյան *baga արմատին: Քիչ հաւանական է բառի հնդեւրոպական ծագումը (*bhag- «բաժին հանել» եւ *bhe(n)g- (> հայ. բեկ-անել) արմատները իմաստով հեռու են):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բակաձեւ, բականել, բակարգել, ներբակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
baga
«մսուր»
ճան.
boga
«փարախ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Էջ 114, սյունակ 1 Էջ 114
ԲԱՂԱՆՏ «քսակ, տոպրակ, պարկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. βαλάντιον
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 396
Էջ 115, սյունակ 1 Էջ 115
ԲԱՂԷԶ ««?» (բաղէզութիւն բառում)»
Ստուգաբանություն ()
ՀՀ-ն բուն ձեւը համարում է բախած (բախածութիւն)։ Միջին ձեւն առկա է ԲՀ-ում՝ բաղած-ութիւն («վնասակարութիւն» մեկնությամբ), բաղէզ-ը եւ բաղած-ը պետք է համարել բախած-ի բարբառային տարբերակները:
Էջ 115, սյունակ 1 Էջ 115
ԲԱՂՁ (-ի, -ից) «իղձ, փափագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhel- (անմիջական նախաձեւ՝ *bhelg'h)
եթե Պետերսոնը (Ar. u Arm. Stud., 128) ճիշտ է համեմատում օս. bālun «ցանկանալ, ձգտել» ու լիտվ. balvas «նուէր» բառերի հետ եւ վերականգնում հնդեւրոպական *bhel- արմատը (*bhelg'h > բաղձ)։ իրանագետ Աբաեւը հակված է օսական ձեւը հանգեցնելու հնդեւրոպական *vel- «ցանկանալ» արմատին՝ ենթադրելով իրան. v>ou. b անսովոր անցում (v-ի ուժեղացում)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաղձանալ, բաղձանք, բաղձալի, բազմաբաղձ, բազմաբաղձիկ, երեքբաղձեան, մեծաբաղձ, հայրենաբաղձութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
օս.
bālun
«ցանկանալ, ձգտել»
լիտվ.
balvas
«նուէր»
Մատենագիտություն
Ar. u Arm. Stud. 128; Աբաեւ, ИЭСОЯ 248
Էջ 115, սյունակ 1 Էջ 115
ԲԱՃԿՈՆ (-աց) «մի տեսակ վերնազգեստ»
Ստուգաբանություն ()
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաճկոնակ
Էջ 116, սյունակ 1 Էջ 116
ԲԱՅՑ «բայց, սակայն միայն», բայց ի «բացի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *b(h)e(g'h)- «բացի» բաղարկությո՞ւն
Հավանաբար կապված է բաց (բաց ի, ի բաց) ձեւի հետ, բայց հնչյունական համապատասխանութիւնը չի բացատրված։ Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *b(h)e(g'h)- «բացի» նախաձեւի հետ (բաղարկությո՞ւն)։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 120, սյունակ 1 Էջ 120
ԲԱՐԲԱՐԻԿ(ՈՆ) «բարբարոսական, վայրենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. βαρβαρικός
(չեզ. βαρβαρικόν)
Մատենագիտություն
H. AG 343; Աճ. ՀԱԲ 420
Էջ 120, սյունակ 1 Էջ 120
ԲԱՐԲԱՐՈՍ (-ի, -աց) «օտարազգի, բարբարոսական, վայրենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. βάρβαρος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարբարոսական, բարբարոսիկ
Մատենագիտություն
H. AG 343; Աճ. ՀԱԲ 420
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐԿԺԱՏ (բարզժատ, բարզատ, փէժատ) «մի տեսակ խեժ, անգուժատ, քաղբան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պարսկերեն *bargazhat
(bārzad-ի կողքին)։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 425
Տե՛ս նաեւ