Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 196 բառահոդված (էջ 7/20)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 232, սյունակ 1 Էջ 232
ԶԱՅՏԵԼ «վախենալ, այսահարվել, ապշել, հիմարանալ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կազմված է այս «դեւ» արմատից՝ զ- նախածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զայսայտել, զայսոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն
այսոր
«դիվահար»
հայերեն
այսոտ
«դիվահար»
Էջ 232, սյունակ 1 Էջ 232
ԶԱՆԱԿ I «(ոսկու, արծաթի) կտոր, մաս, հատ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *zanak «տեսակ»
նույնը *zanak «տեսակ» բառի հետ՝ իմաստային այլ զարգացմամբ (°)
Էջ 247, սյունակ 1 Էջ 247
ԸՄԲՈՆ «հարմար, պատշաճ, պատեհ, թերեւս»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ունի ընդ+բոն կազմութիւն, բայց բոն-ի ծագումն անհայտ է (չի կարող հնդեւրոպական ծագում ունենալ, որովհետեւ *o-ն ռնգայինի մոտ դառնում է ու, անհաւանական է կապը իրանական ծագման բուն բառի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անըմբռն, անըմբռնութիւն
Էջ 247, սյունակ 1 Էջ 247
ԸՄԲՈՇԽՈՐԵԼ «լիովին վայելել, ըմբոշխնել»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական բոշխնել
ունի նոյն կազմութիւնը, ինչ ըմբոշխնել-ը, որ կազմուած է ընդ- նախածանցով իրանական ծագման հիմքով բոշխնել բայից եւ, թերեւս, հայ. -որ- ածանցով. բոշխնել-ի -ն-ն, որ ներկայացնում է իրան. na-ն, կարող էր այստեղ բացակայել:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 265, սյունակ 1 Էջ 265
ԹԵՓ (-ոյ) «թեփ, բարակ կեղեւ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)teb(h)/p(h)- «սյուն, բուն, թուփ, խուրձ, փունջ, ոտք դնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tephu-)
բխեցումը հնդեւրոպական *(s)teb(h)/p(h)- «սյուն, բուն, թուփ, խուրձ, փունջ, ոտք դնել» արմատից` *tephu > թեփ. Այս ստուգաբանութեամբ թափ եւ թեփ արմատները ստուգաբանօրեն կապուած են, բայց իմաստով հեռու
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թեփուկ, թեփոտ, թեփոտել, թեփակեր, թեփակալել, թեփահանել, թեփամորթ, թեփոտում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. ֆրիգ.
stapul
«ատամնածայր»
հ. հնդկ.
stabd/a
«ամուր, պինդ»
հ. իսլ.
stapi
«բարձր սեպաժայռ»
հ. վ. գ.
stambal
«կտոր, բեկոր»
Էջ 267, սյունակ 1 Էջ 267
ԹԻՐԱՍ (թիրատ) «աւելորդ փրկութիւն կամ քաւութիւն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
աղաւաղուած ձեւով առնուած է Թիրաս յատուկ անուան մեկնութիւնից
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹԼԱՀ «արհամարհանք, անարգանք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հավանաբար կապ չունի արաբ. tlh «շվարել» արմատի հետ
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹԼՈՒԱՏ (բրբ. թլոր, թլոլ, թլիկ) «թլվատ, թոթով»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հավանաբար կապ չունի լիտվ. tyliti «լռել» (հնդեւրոպական *tel-) բայի հետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
tyliti
«լռել» (հնդեւրոպական *tel-)
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹՂԿԻԼ (թղթիլ) (թղթել «նյութել, հավաքել, խտացնել») «թաղվել, խտանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Հավանաբար թաղիք բառի հիմքից կազմված բարբառային ձեւ է
Տե՛ս նաեւ
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹՄԲ- (թիմբ- կամ թումբ-) «թմբալլ, թնդալը»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Հավանաբար բնաձայն կազմություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թմբիւն, թմբիչ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 189