Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 101, սյունակ 1
ԱՒԵՆԻԱ
«մի ծաղիկ՝ հարսնածաղկի տեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 102, սյունակ 1
ԱՒՁ
(-ի)
«օձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *aughi-
բայց նախաձեւի վերականգնումը դժվարություններ է հարուցում: Թերեւս կարելի վերականգնել *aughi- նախաձեւը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւձախառն,
աւձահալած,
աւձահար,
աւձամարտ,
աւձապաշտ,
աւձաձուկ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 112;
Աճ. ՀԱԲ 611-612
Էջ 102, սյունակ 1
ԱՒՆ
I
«սեփականություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *op-
(անմիջական նախաձեւ՝ *opno-)
այստեղ է պատկանում նաեւ հայ. ունիմ, թէեւ այն բխեցնում են *ēr- (ōr-) արմատից՝ ōr-n > ուն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւնոյտէր,
գերաւնեալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
árpas
«ունեցուածք»
խեթ.
happina
«հարուստ»
լատ.
opulentus
<*openont
Էջ 106, սյունակ 1
ԱՔԻՍ
-ի, -ից
(ագիս, աքիստ)
««աքիս, մկնահարսուկ» (մի կենդանի)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kek՛-
«աքիս, ժանտաքիս»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kēk՛-)
ա- հավելվածով
Բնիկ հնդեւրոպական` *kēk՛- *kek՛- «աքիս, ժանտաքիս» արմատից` ա- հավելվածով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մկնաքիս,
ժանտաքիս,
կզաքիս
Էջ 109, սյունակ 1
ԲԱԳ
III
«կից, միասին»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Չի բացատրուած նմանութիւնը ինչպէս հայ. բաղ «կից, հար», այնպէս էլ թյուրք. bag «կապ» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բագանակել,
բագծածել,
բագծածաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բաղ
«կից, հար»
թյուրք.
bag
«կապ»
Էջ 111, սյունակ 1
ԲԱԺ
I
(-ի, -ից)
«մաքս, հարկ, տուրք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. baž
փոխատու լեզու՝ պ. baž
ամբողջական փոխառություններ են նաեւ բաժապան, բաժապետ բառերը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաժտուն,
բաժրար,
բաժապան,
բաժապետ
Էջ 111, սյունակ 1
ԲԱԺ
II
«մաս, հաղորդ, մասնակից, բախտ, ճակատագիր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. baž
հմմտ. հայ. (<իրան.) բաժ «մաքս. տուրք, հարկ», բաժանել, բաժին
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաժակից,
բաժամիտ,
անբաժ,
ջրաբաժ
Էջ 112, սյունակ 1
ԲԱԽ
(բախ - (ուշ` բաղխ- «հարված»))
«ընդհարում»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *bhu(m)bh-
բնաձայնական կազմություն
Բնաձայնա-նկարագրական արմատ` մասամբ կրկնավոր. թերեւս զուգահեռ հնդեւրոպական *bhu(m)bh-ով բնաձայնական կազմություններին.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բախել,
բախած,
բախյուն,
սրտաբախ,
դիաբախ,
մտաբախ,
բախբախումն,
բաբախել,
բաբախյուն,
բաբախումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
βαβας
«շաղակրատ, շատախոս»
հուն.
βαββατης
«պարող»
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱԽՏ
I
(-ի, -ից)
(բաղդ, բաստ)
«պատահմունք, պատահար, հաջողություն, ճակատագիր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. baxta
փոխատու լեզու՝ մ. պ. baxt
փոխատու լեզու՝ պ. baxt
իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բախտաբաշխ,
բախտանոց,
բախտաւոր,
բարեբախտ,
չարաբախտ,
վատաբախտ,
լիաբախտիկ,
ծննդաբախտ,
երկնաբախտիկ,
անբախտ,
բաստայեղծ,
բարեբաստ,
բարեբաստիկ,
չարաբաստ,
վատաբաստ,
բախտախնդիր,
բախտախնդրութիւն,
բախտագուշակ,
բախտակից,
ապարախտ,
դժբախտ,
դժբախտաբար,
դժբախտութիւն,
տարաբախտ,
տարաբախտաբար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Տե՛ս նաեւ
Էջ 113, սյունակ 1
ԲԱԿ
(-ի, -աց)
«տան բակ, գավիթ, փարախ, արեգակի կամ լուսնի ծիր, արեւագունդ, միջաստղային տարածություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրաց. baki
«փարախ»
սակայն պարզ չէ սրա հարաբերութիւնը վրաց. baga «մսուր», ճան. boga «փարախ» բառերի հետ, որոնք պատկանում են վրացականյան *baga արմատին: Քիչ հաւանական է բառի հնդեւրոպական ծագումը (*bhag- «բաժին հանել» եւ *bhe(n)g- (> հայ. բեկ-անել) արմատները իմաստով հեռու են):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բակաձեւ,
բականել,
բակարգել,
ներբակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
baga
«մսուր»
ճան.
boga
«փարախ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։