Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 4109 բառահոդված (էջ 7/411)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 31, սյունակ 1 Էջ 31
ԱԿՏՈՆ «կտտկենի, բանբրվենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ακτέος
փոխատու լեզու՝ հուն. ακτεα
արհեստական՝ նորակերտում. Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 111) «մեկնում է «մի տեսակ ծառի ծաղիկ» առանց հուն. աղբյուրը նշելու»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 111
Էջ 31, սյունակ 1 Էջ 31
ԱԿՐԱ(Յ)ԲԱԴԻՆ (ավելի ուշ՝ ախրապատին) «դեղագիրք» (բժշկ.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. aqrābādīn
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 111
Էջ 32, սյունակ 1 Էջ 32
ԱՀ (ահի-, արհ-), -ի, -ից «վախ, սարսափ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական āhr
իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. āhr (’hl), մնք. պ. ’hr’s’d «վախեցած, զարհուրած»։ (ամբողջությամբ փոխառվա՞ծ, թե՞ հայկական կազմություն), արհաւիրք (առանց ք-ի ամբողջությամբ փոխառվա՞ծ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ահաբեկ, ահագին, ահարկու, ահաւոր, ահեղ, (յ)ահել, զահանդիլ, ահազանգ, ահեղաձայն, ահեղասաստ, ահագնանալ, ահագնադղորդ, ահիպարանոց, ահիասարսափ, արհաւիրք, (զ)արհուրանք, զարհուրիլ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 513
Էջ 32, սյունակ 1 Էջ 32
ԱՀԵՔԵԼ ««համոբել կամ ծխրել» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 32, սյունակ 1 Էջ 32
ԱՀԻԼ «հավաքվել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 32, սյունակ 1 Էջ 32
ԱՀՈԿ «արատ, թերություն, պակասություն, հանցանք, վնաս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական āhōk
իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. āhōk
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ահոկել, ահոկութիւն, անահոկ
Մատենագիտություն
H. AG 95; Աճ. ՀԱԲ 114
Էջ 32, սյունակ 1 Էջ 32
ԱՂ (ալ-), -ի, -ից «աղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sal- «աղ» (անմիջական նախաձեւ՝ *sal-, *sali-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *sal-, *sali- «աղ» արմատից. հմմտ. հնդկ. sal-ilá «աղոտ», հուն. αλς, լատ. sal, ռուս. соль, «աղ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղաջուր, անաղ, անալի, ալանահամ, աղկեր, յաղել, աղահար, աղահատ, աղի, աղութիւն, աղադել, աղաղող, աղիկ, աղուհաց, աղուհացք, աղդմի, աղապետ, աղպետ, աղարտ, աղարտել, աղու, աղուտամագ, աղուանալ, աղուաղ, աղաւաղ, աղվաղ, աղաղ, աւաղաղ, աղուդ-մաղուդ, աղուտոր, աղուտորութիւն, աղէկ, աղուեակ, աղածրի, աղարծի, աղեբար, աղալեզու, աղեգոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
sal-ilá
«աղոտ»
հուն.
αλς
«աղ»
լատ.
sal
«աղ»
ռուս.
соль
«աղ»
Մատենագիտություն
H. AG 414; Աճ. ՀԱԲ 116; Pok. 878
Տե՛ս նաեւ
Էջ 33, սյունակ 1 Էջ 33
ԱՂԱԼ II «աղալ, ալյուր դարձնել, մանրել, փշրել, որոճալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *al- «մանրացնել, աղալ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղարի, աղան, աղուն, խնկաղաց, ջրաղաց, ջրաղացպան, հողմաղաց, մլաղաց, սրճաղաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἀλέω
«աղալ»
հուն.
ἄλευρον
«ալյուր»
Մատենագիտություն
H. AG 414; Աճ. ՀԱԲ 118
Տե՛ս նաեւ
Էջ 33, սյունակ 1 Էջ 33
ԱՂԱԽԻՆ (-ի, -աց, -անց, -այց, -եաց) «աղախին, կին ծառա»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կասկածելի են համեմատությունները ակկադ. alāhinnu(m) «ջրաղացպան» (< խուռ.) եւ ուրարտ. alahhi «տիրային» բառերի հետ։ Հնարավո՞ր է արդյոք կապը աղխ «ցեղ, զարմ, ժողովուրդ» բառի հետ, որ սեմական ծագում ունի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղախնութիւն, աղախնել, աղախնայել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ակկադ.
alāhinnu(m)
«ջրաղացպան» խուռ.
ուրարտ.
alahhi
«տիրային»
Էջ 33, սյունակ 1 Էջ 33
ԱՂԱԿԱՏ «զեղխ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *al- «թափառել, մոլորվել»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *al- «թափառել, մոլորվել» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղակատանք