Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՏ
I
«մոտ, մոտեցում, մերձեցում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *məd-
Բաղադրութիւններ՝ մատչիլ (-նուլ, -չիլ), մատուցական, մատուցիչ, մատարկայ, թղթամատոյց, ինքնամատոյց, դժուարամատոյց, դժուարամատչելի, առաջամատոյց, նպաստամատոյց, նորնաւամատոյց, խնդրամատոյց: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 266) տալիս է *mād- նախաձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատչիլ,
մատուցական,
մատուցիչ,
մատարկայ,
թղթամատոյց,
ինքնամատոյց,
դժուարամատոյց,
դժուարամատչելի,
առաջամատոյց,
նպաստամատոյց,
նորնաւամատոյց,
խնդրամատոյց
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 266;
Pok. IEW 746
Տե՛ս նաեւ
Էջ 514, սյունակ 1
ՄԱՏՈՒՏԱԿ
«բխան, մարովս, քաղցրարմատ, սուս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց, խոնավ, գեր, բտած»
հ.-ե. արմատ՝ *medhu-
«քաղցր. մեղր»
հիմքի ձեւաւորման մէջ հնարաւոր է ազդեցութիւնը
Կազմուած է մատու- եւ տակ բաղադրիչներից: մատու-ն, թերեւս, ծագում է հնդեւրոպական *mad- «թաց, խոնավ, գեր, բտած» արմատից, որտեղից՝ մատաղ, այլեւ, թերեւս, մատիտեղ: հիմքի ձեւաւորման մէջ հնարաւոր է հնդեւրոպական *medhu- «քաղցր. մեղր» հիմքի ազդեցութիւնը:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 515, սյունակ 1
ՄԱՐԱՆԱԹԱՅ
«նզովքի բանաձեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μαράν ἀθά
փոխատու լեզու՝ արամ. mār-an atā
«մեր տերը գալիս է»
Մատենագիտություն
H. AG 325;
Աճ. ՀԱԲ 275
Էջ 517, սյունակ 1
Էջ 517, սյունակ 1
Էջ 518, սյունակ 1
ՄԱՐՄԱՐ
(ուշ՝ մարմարիոն)
«մարմար, կոճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μαρμάρος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմարակուռ,
մարմարապատ,
մարմարեայ,
մարմարեղէն,
մարմարաձեւ,
մարմարաշէն
Մատենագիտություն
H. AG 364;
Աճ. ՀԱԲ 287
Էջ 518, սյունակ 1
ՄԱՐՄԻՆ
(-ոյ)
«միս մարմին»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
արմատից: Համեմատութիւնը կասկած է հարուցում, եւ հնարավոր է համարվում ենթադրել իրանական աղբյուր, բայց այսպիսի բառ չի հավաստված:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմնագեղ,
մարմնածին,
մարմնակից,
մարմնահար,
մարմնապէս,
մարմնացի,
թանձրամարմին,
քաջամարմին,
գեղեցկամարմին,
երկմարմին,
թուլամարմին,
բազմամարմին,
մարմնամարզական,
մարմնամարզիկ,
մարմնամարզութիւն,
գեղամարմին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
márman-
«հող, աճուկ, կարեւոր մարմնանդամ, անպաշտպան մարմնամաս»
լիտվ.
melmenys
«երիկամը պատող միս»
Մատենագիտություն
H. AG 473;
Աճ. ՀԱԲ 287;
Pok. IEW 720
Էջ 519, սյունակ 1
ՄԱՑԱՌ
(բ. մացակ «արմատ»)
«մացառ, թփուտ. խիտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mak-
«տորորել, ճմլել, սեղմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mak-so-)
Ինչպես ցույց է տալիս մացառ եւ մացակ ձեւերի զուգադրումը, արմատն է մաց. սա կարելի է, թերեւս, համեմատել լատ. maceria «ցանկապատ, կավաշեն պատ» բառի հետ, որ հակված են բխեցնելու հնդեւրոպական *mak- արմատից. այս դեպքում, թերեւս, *mak-so > մաց:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
maceria
«ցանկապատ, կավաշեն պատ»
Էջ 519, սյունակ 1
ՄԱՔԱԼՈՒԿ
«քարածիծառ, մանգաղաթեւ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կազմված է մանգաղ բառի տարբերակային մաքու ձեւից` -ուկ վերջածանցով:
Էջ 522, սյունակ 1
ՄԵՂՐ
(-դու)
«մեղր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *melit-
«մեղր»
որն ուներ նաեւ *medhu- զուգահեռ ձեւը
արմատից, որն ուներ նաեւ *medhu- զուգահեռ ձեւը. հմմտ. հուն. μέλι, լատ. mel, հ. իռլ. mil «մեղր»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղրախորիսխ,
մեղրոդի,
իշամեղու,
մեղրամիս,
մեղրամոմ,
մեղրուցան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μέλι
լատ.
mel
հ. իռլ.
mil
«մեղր»
Մատենագիտություն
H. AG 473;
Աճ. ՀԱԲ 302;
Ջահ. ՀԼՊ 181
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։