Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 750 բառահոդված (էջ 67/75)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 709, սյունակ 1 Էջ 709
ՎԵՐՋ (-ի, -ից, ուշ` նաեւ -ոյ, -աց) «վերջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
բայց բուն ձեւը չի վերականգնված: Հարցի լուծմանը թերեւս մոտ է Գ. Կլինգենշմիտը (Klingenschmit, 1982, 165), որ վերականգնում է *uperio- նախաձեւը եւ զուգահեռ տանում առաջ եւ վերջ ձեւերի միջեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վերջանալ, վերջապահ, վերջատոր, վերջայք, վերջուստ, վերջել, վերջաբան, վերջակետ, վերջապես, վերջատրություն, վերջնագիր
Տե՛ս նաեւ
Էջ 717, սյունակ 1 Էջ 717
ՏԱԼ II «տալ, հանձնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dō- «տալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *də-, *d-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *də- *dō-, *d- «տալ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տալի, տուեալ, տուիչ, տուչութիւն, ձեռնտու, հարկատու, լուսատու, տուրեւառ, տրիտուր, բացատրել, ձայնատուր, շնորհատուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dā, dámi
հուն.
δίδωμι
«տալիս եմ»
լատ.
dare
հ. պրուս.
dāt
«տալ»
Մատենագիտություն
H. AG 496; Աճ. ՀԱԲ 357
Էջ 718, սյունակ 1 Էջ 718
ՏԱԿՏԱԿԵԼ ««զատել» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
կրկնավոր կազմություն՝ այլուստ անծանոթ տակ- արմատից
Էջ 720, սյունակ 1 Էջ 720
ՏԱՄԲՈՒ «ջրհան, բուլումբա»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 722, սյունակ 1 Էջ 722
ՏԱՊՃԱԿ «ձիու վրա փռելու սփոռոց»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ըստ ՆՀԲ-ի, կապ ունի տապաստ «փռոց» բառի հետ
Էջ 722, սյունակ 1 Էջ 722
ՏԱՌԱՊՈՒԼ «այրելու նյութ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐԻ -ոյ, -եաց «տարի»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
փոխատու լեզու՝ ակկադ. daritu(m) «տեւողութիւն, յաւիտենութիւն»
Հազիւ թէ ակկադ. daritu(m) «տեւողութիւն, յաւիտենութիւն» բառից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարեկան, տարեմուտ, տարեգլուխ, տարետոր, տարեգիրք, տարեգրութիւն, տարեցոյց
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 490
Էջ 724, սյունակ 1 Էջ 724
ՏԱՐՄ -ի, -ից «խումբ, թռչնախումբ, երամ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dergh- «բռնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *drgh- (s)mo-) արմատից
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *drgh- (s)mo-` *dergh- «բռնել» արմատից. Տե՛ս եւ տորմ, որ տարմ-ի ձայնդարձային ձեւն է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տարմատարմ, տարմանալ, տարմաջուր, տարմաբար, լուսատարմիկ, տարմահաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
dremm
իռլ.
dream
«խումբ, բազմութիւն, ջոկատ»
բրետ.
dram
«խուրձ, կապոց»
հուն.
δραγμα
«բուռ, խուրձ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 725, սյունակ 1 Էջ 725
ՏԱՐՐ (-եր, ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից) (տառ) «նախաբաղադրիչ, նախանյութ, տարր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *der- «քերթել, ճեղքել»
արմատից, որից նաեւ տեռել, տրամ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տար(ե)րական, տարրապաշտ, տարրատր, տարրեղեն, տարրանալ, կարծրատարր, ողորկատարր, միատարր, մեծատարր, մերկատարր, անտարր, տառանալ, տառատիպ, տարերային, տարրարանություն, տարրագիտություն, տարրալուծել, տառակեր, տառացի, մեծատառ, փոքրատառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dar-
«բաժանել»
աւ.
darodar-
«ճեղքել»
կիմր.
darn
«կտոր, մաս»
Էջ 726, սյունակ 1 Էջ 726
ՏԵԼԵՏԻՍ (տելետին, տեղետին) «կատարելություն, տիտղոս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. τελιότης
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 392