Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«Թ» որոնման արդյունք՝ 9186 բառահոդված · Էջ 67 / 919
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲԻՈՆ (ամպիոն, ամբոն, ամպոն) «եկեղեցու բեմ, բեմ» (կրոնական)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἄμβων
Մատենագիտություն
H. AG 340; Աճ. ՀԱԲ 151
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈԽ -ի, -ից, ուշ՝ -ոյ «բազմություն, խռովություն, խռովք. իրարանցում, կռիվ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. hambōh
Աղբյուր՝ պ. anbōh
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբոխել, բազմամբոխ, միջամբոխ, խառնամբոխ, միաբանամբոխ, խաղաղամբոխ, մարտամբոխ, ամբոխութիւն, ամբոխանք, հրեշտակամբոխ, ամբոխական, ամբոխասաստ, ամբոխաբար, ամբոխալից
Նոր՝
ամբոխային, ամբոխավար, ամբոխավարութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 96; Աճ. ՀԱԲ 151
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈԿ (ամբոյկ, անբոկ) «ավարտ, գործի վերջ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *bheug(h)- «հեռացնել, մի կողմ դնել, մաքրել, ազատել» an նախամասնիկով կազմություն
կազմություն՝ *bheug(h)- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբոկել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. baog «լուծել, ազատել»
գոթ. usbaugjan «ավելել, մաքրել»
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈՂՋ -ի, -ից (ամպողջ) «ամբողջ, բովանդակ, ամբողջական, ողջ, անվնաս»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ambhi- «շուրջը, երկու կողմից»
Հին կազմություն՝ ամբ- (հնդեւրոպական *ambhi- «շուրջը, երկու կողմից» եւ հայ. ողջ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամբողջանալ, ամբողջապես, ամբողջան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ἀμφί «շուրջը, երկու կողմից, բոլոր կողմերից»
լատ. amb-
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 152; Pok. IEW 34
Տե՛ս նաեւ
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԲՈՎՏ «տեղատվություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἄμπωτις
Մատենագիտություն
H. AG 340; Աճ. ՀԱԲ 152
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԵԹ «հաստատուն, կայուն, փորձառու, բերրի»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *omo- «եռանդով հարձակվել, ամուր կանգնել, ամրացնել»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *omo- «եռանդով հարձակվել, ամուր կանգնել, ամրացնել» (հմմտ. հ. հնդկ. ámatra- «ամուր») արմատի հետ։ Քիչ հավանական է Գ. Ղափանցյանի ենթադրությունը ավ. maētha «տատանվող, անհաստատ» բառի՝ ժխտական լինելու մասին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամեթագոյն, ամեթանալ, ամեթութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. ámatra- «ամուր»
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԵԹՈՎՍ (ամեթիւստոս, ամեթոս, ամեթիստրոն, ամթիստրոն) «մեղեսիկ, սուտակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἀμέθυστος
Մատենագիտություն
H. AG 340; Աճ. ՀԱԲ 152-153
Էջ 44, սյունակ 1 Էջ 44
ԱՄԵՀԻ -եաց (ամահի) «անզուսպ, կատաղի, անկիրթ»
Փոխառություն (թերեւս)
բուն աղբիւրը չի հավաստված
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամեհամուղ, ամեհաբար, ամեհութիւն, ամահութիւն
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԵՂՆԵԼ (բբ) (բհ` ամեղելել) «ուրանալ, ժխտել»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- (անմիջական նախաձեւ՝ *n-mel) հին ժխտական կազմութիւն
հին ժխտական կազմութիւն` մեղ- արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նոր հայերեն ամնեղ
նոր հայերեն չմեղ
նոր հայերեն չմեղել
Էջ 45, սյունակ 1 Էջ 45
ԱՄԵՍՏ «անտեղյակ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *med- «չափել, կշռադատել» (անմիջական նախաձեւ՝ *n-med-to) *n ժխտական նախամասնիկով
*d>t *tt ստ անցումով (*med- > հայ. միտ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ամեստութիւն